sobota, 18 maja 2019

Osądzenie Al-Bashira w Sudanie

Miesiąc temu informowaliśmy o obaleniu Omara Al-Bashira, prezydenta Sudanu (zobacz tu). Obecnie władzę w Sudanie sprawuje Przejściowa Rada Wojskowa (Transitional military council). Nie zgadza się ona na ekstradycję Al-Bashira do Międzynarodowego Trybunału Karnego w celu jego sądzenia (ciążą na nim zarzuty popełnienia zbrodni wojennych i ludobójstwa). Były dyktator ma być sądzony w kraju. Na razie Prokurator postawił mu zarzuty podżegania i współudziału w zabójstwach osób demonstrujących na ulicach w ciągu ostatnich miesięcy, ma także zostać przesłuchany w związku z podejrzeniem finansowania terroryzmu i prania brudnych pieniędzy.

czwartek, 16 maja 2019

Guest post: CEPA Indonesia-Australia and the Missed Opportunity for Transformative Environmental Change Through Trade

Background

As a country expected to become the world’s fifth-largest economy, Indonesia has been an attractive trading partner for many developed countries. The fact that Indonesia is a democracy further helps to establish these relationships, albeit reports that 311 people have died in its recent elections are deeply concerning. Nonetheless, Indonesia has recently concluded trade and investment agreements with EFTA states, Australia and has been negotiating with the EU.

This post evaluates the Indonesia-Australia Comprehensive Economic Partnership Agreement (hereafter IA-CEPA), which was signed on 4 March 2019 and will enter into force after national ratification procedures have been completed. The IA-CEPA builds on the existing relationship between the countries and the previously concluded ASEAN-Australia-New Zealand Free Trade Agreement (AANZFTA). It provides a legal framework for deepening of the cooperation between the two regional partners through achieving greater market liberalisation in a number of sectors and bringing improvements to business conditions for investors.


środa, 15 maja 2019

Pierwotni mieszkańcy ekwadorskiej Amazonii zwyciężają w starciu z koncernami naftowymi

Źródło: http://droitinternational.ek.la/victoire-indigene-contre-l-industrie-petroliere-a161966890

 Mapa prowincji Pastaza
Źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Prowincja_Pastaza#/media/File:Pastaza_in_Ecuador_(%2BGalapagos).svg

20 kwietnia Sąd karny dla prowincji Pastaza w Puyo, we wschodnim Ekwadorze, wydał wyrok na rzecz ludu Huaorani (Waorani), wstrzymując planowaną eksploatację złóż ropy naftowej w amazońskiej dżungli (tekst wyroku). Decyzja trzyosobowego składu sędziowskiego unieważniła także proces konsultacji z Huaorani, podjęty przez rząd Ekwadoru w 2012 r., zawieszając na czas nieokreślony inwestycje koncernów naftowych na terenach należących do Indian. Wyrok wstrzymuje również planowaną aukcję 16 bloków naftowych, które obejmują prawie 3 miliony hektarów puszczy, której część stanowi Rezerwat Człowieka i Biosfery UNESCO. Szacuje się, że na 2,5 hektara tego obszaru (Park Narodowy Yasuní) przypada więcej gatunków drzew i owadów niż występuje w Kanadzie i Stanach Zjednoczonych razem wziętych (zob. tu i tu). Sąd nakazał władzom państwowym ponowne przeprowadzenie konsultacji publicznych zgodnie z wymogami Międzyamerykańskiego Trybunału Praw Człowieka (MTPC). Władze Ekwadoru mogą odwołać się od wyroku.

wtorek, 14 maja 2019

USA wysyłają okręty wojenne na Bliski Wschód

5 maja Biały Dom opublikował oświadczenie doradcy ds. bezpieczeństwa narodowego USA Johna Boltona, w którym stwierdza on, że z uwagi na "niepokojące sygnały", Stany Zjednoczone podjęły decyzję o rozmieszczeniu okrętu USS Abraham Lincoln i sił zadaniowych na Bliskim Wschodzie, „aby wysłać jasną i nie pozostawiającą wątpliwości wiadomość do irańskiego reżimu, że jakikolwiek atak przeciwko interesom Stanów Zjednoczonych albo naszych sojuszników spotka się z nieubłaganą siłą”. John Bolton w oświadczeniu podkreślił także, że USA „nie szukają wojny z irańskim reżimem”, ale są gotowe odpowiedzieć na każdy atak, niezależnie od tego czy przeprowadzą go regularne czy nieregularne siły zbrojne związane z Iranem.

poniedziałek, 13 maja 2019

Szwecja wznawia postępowanie przeciwko Julianowi Asasnge

Z początkiem kwietnia informowaliśmy, że Ekwador zaprzestał udzielania ochrony dyplomatycznego Julianowi Assange i zezwolił brytyjskiej policji na wejście i aresztowanie go na terenie ambasady. Podstawą do aresztowania było naruszenie warunków zwolnienia za kaucją, ustanowionych przez szwedzki sąd, mimo późniejszego umorzenia odnośnego postępowania przez szwedzką prokuraturę.

czwartek, 9 maja 2019

Guest post: Decyzja Trybunału Arbitrażowego ds. Sportu ws. Caster Semenya i rozwoju zaburzeń płci

Rok 2016, Igrzyska w Rio, finał biegu kobiet na 800 m., zwycięzcą Caster Semenya – umięśniona lekkoatletka, którą prawnicy Międzynarodowego Stowarzyszenia Federacji Lekkoatletycznych („IAFF”) chcieliby zakwalifikować jako zawodniczkę z zaburzeniami rozwoju płci, ze względu na swój wysoki poziom testosteronu w organizmie. To właśnie między innymi jej zwycięstwo doprowadziło do wznowienia dyskusji w zakresie potrzeby regulacji tzw. nierównych szans wśród biegaczek biorących udział w międzynarodowych imprezach sportowych ze względu na wysoki poziom testosteronu. Problem, który wydawałby się uregulowany za sprawą skargi wniesionej przez Dutte Chand, w której Trybunał Arbitrażowy ds. Sportu w Lozannie („CAS”) w 2015 r. orzekł częściowo na korzyść biegaczki, zawieszając obowiązujące przepisy w tym zakresie z powodu braku wystarczających dowodów w przedstawianych przez IAAF tezach (Regulacje w zakresie Androgenizmu – „RA”) (CAS 2014/A/3759 Dutee Chand v AFI & IAAF).

Znalezione obrazy dla zapytania Caster Semenya
Źródło:
IOL, IAAF say Caster Semenya and other DSD athletes can run with men ‘without restriction’, 
Biorąc pod uwagę powyższe orzeczenie CAS z 2015 r., tym bardziej istotna zdaje się argumentacja Trybunału w sprawie, w której decyzja zapadła 30 kwietnia 2019 r. na korzyść IAFF, i jak niektórzy twierdzą całego świata kobiecej rywalizacji sportowej. 

środa, 8 maja 2019

Guest post: Open Letter in Support of Professor Wojciech Sadurski

Two months ago Armin von Bogdandy and Luke Dimitrios Spieker highlighted the plight of our colleague Wojciech Sadurski, a distinguished professor of law at the Universities of Sydney and Warsaw, and formerly at the European University Institute in Florence. Professor Sadurski finds himself facing an array of charges and lawsuits in Poland for his outspoken criticism of the governing party, PiS. As von Bogdandy and Spieker pointed out, such attempts to silence critics are not solely a matter of Polish law but also of European Union law and European human rights law, particularly in the context of the ongoing Article 7 TEU procedure against Poland. But matters have continued to worsen since that time for Sadurski, who has been targeted by no less than three sets of legal proceedings aimed at silencing him and punishing him for speaking out. We write to draw attention to the legal harassment of Professor Sadurski by the Polish government and its allies, to the right of academics across the European Union to freely speak out and to criticize political leaders, and to publicly express our support for Wojciech Sadurski.

poniedziałek, 6 maja 2019

Guest post: System rozstrzygania sporów CETA zgodny z prawem UE

W zeszłym tygodniu zamieściliśmy posta dotyczącego opinia TSUE w sprawie CETA. Dziś ciąg dalszy, tym razem w formie guest posta i z trochę innej perspektywy.

***

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) wydał 30 kwietnia 2019 roku w pełnym składzie Opinię 1/17 (Opinia TSUE), która odzwierciedla wydaną 29 stycznia 2019 roku przez opinię Rzecznika Generalnego Yves’a Bot’a (Opinia Rzecznika Generalnego), odpowiadając tym samym twierdząco na zapytanie Królestwa Belgii dotyczące zgodności z prawem traktatowym UE, w tym z prawami podstawowymi UE, rozdziału 8 „Inwestycje” sekcji F „Rozstrzyganie sporów inwestycyjnych między inwestorami a państwami” Kompleksowej umowy gospodarczo-handlowej między Kanadą a Unią Europejską i jej państwami członkowskimi (CETA). 

Negatywne rozstrzygnięcie TSUE mogłoby spowodować wiele politycznych komplikacji, w tym prawdopodobnie konieczność zmiany CETA (zgodnie z art. 218(11) TFUE). 

piątek, 3 maja 2019

Al-Mahdi odsiaduje swój wyrok w Wielkiej Brytanii

Dziś Międzynarodowy Trybunał Karny poinformował, że Ahmad Al Faqi Al Mahdi odsiaduje swój wyrok pozbawienia wolności w Wielkiej Brytanii. Skazany na 9 lat więzienia za zbrodnie wojenne w Mali już od pewnego czasu znajduje się w Szkocji, jednak dopiero dziś ta informacja pojawiła się na stronach MTK. Jest to to spowodowane koniecznością zapewnienia mu bezpieczeństwa. Być może MTK miał w pamięci sprawę Radislava Krsticia skazanego przez Trybunał jugosłowiański, który musiał być przekazany z więzienia brytyjskiego do Polski, ponieważ w Wielkiej Brytanii próbowano go zabić. 

O Mahdim pisaliśmy tu oraz na przykład tu.

czwartek, 2 maja 2019

Guest post: TSUE ponownie o kontrowersyjnych tematach, czyli czy Airbnb jest usługą społeczeństwa informacyjnego?


30 kwietnia przedstawiona została opinia rzecznika generalnego Macieja Szpunara w sprawie C-390/18, dotycząca Airbnb i tego w jaki sposób platforma ta powinna być postrzegana z perspektywy prawa unijnego. Sprawa jest wynikiem pytań prejudycjalnych zadanych przez sąd francuski w związku ze sprawą dotyczącą oskarżenia Airbnb o prowadzenie działalności w zakresie obrotu nieruchomościami bez spełnienia odpowiednich wymogów w zakresie kwalifikacji do wykonywania zawodu pośrednika. Sąd francuski zdecydował się zadać dwa pytania prejudycjalne, z których pierwsze dotyczy fundamentalnej kwestii uznawania usług świadczonych we Francji przez spółkę Airbnb Ireland za pośrednictwem platformy elektronicznej prowadzonej z Irlandii za usługę społeczeństwa informacyjnego, korzystającą ze swobody świadczenia usług, o której mowa w art. 3 dyrektywy o e-handlu. Pytanie drugie odnosi się natomiast do możliwości stosowania ograniczeń dotyczących wykonywania zawodu pośrednika w obrocie nieruchomościami we Francji wobec spółki Airbnb Ireland.

środa, 1 maja 2019

Stany Zjednoczone nie wykluczają zbrojnej interwencji w Wenezueli

O napiętej sytuacji w Wenezueli pisaliśmy kilkukrotnie w ostatnich tygodniach (m.in. tutaj). Przypomnijmy, że od stycznia br. w Wenezueli dochodzi do protestów i zamieszek między zwolennikami dotychczasowego prezydenta Nicolása Maduro a popierającymi przywódcę opozycji Juana Guaido, który zyskał wsparcie wielu państw. Według doniesień, wczoraj prezydent Maduro chciał zbiec na Kubę, ale za namową rosyjskich dyplomatów (co Rosja od razu zdementowała) pozostał w kraju.

Wspominaliśmy również, że prezydent USA Donald Trump w rozmowach ze swoimi doradcami nie wykluczał możliwości zbrojnej interwencji w Wenezueli. Nigdy do tej pory jednak żaden z wysokich przedstawicieli amerykańskiej administracji nie potwierdził wprost, że USA są gotowe właśnie na użycie siły w Wenezueli. Do wczoraj, kiedy Sekretarz Stanu USA Mike Pompeo udzielił wywiadu Fox Business Network, w którym powiedział, że interwencja jest "możliwa".

wtorek, 30 kwietnia 2019

Opinia TSUE w sprawie CETA – status UE jako podmiotu prawa międzynarodowego uratowany

Trybunał Sprawiedliwości wydał dziś opinię doradczą w sprawie 1/17, dotyczącej pytania Belgii o zgodność z prawem UE Kompleksowej umowy gospodarczo-handlowej pomiędzy Unią Europejską i Kanadą (tzw. CETA). Trybunał potwierdził zgodność CETA z prawem Unii Europejskiej nie znajdując naruszenia ani autonomii prawa UE ani zasady równego traktowania ani prawa dostępu do niezawisłego sądu. Otworzył tym samym drogę do pełnego wejścia w życie umowy, która w części handlowej jest tymczasowo stosowana już września 2017 r. Ocena TSUE dotyczyła części inwestycyjnej (rozdział 8), przede wszystkim mechanizmu rozstrzygania sporów inwestor-państwo. 

Dzisiejsze orzeczenie pozwala tym samym na to, aby weszła w życie pierwsza umowa inwestycyjna zawarta przez UE jako całość, a nie przez poszczególne państwa członkowskie. Otwiera także drogę dla kolejnych takich umów, w tym już podpisanej umowy inwestycyjnej z Singapurem. 

poniedziałek, 29 kwietnia 2019

Guest post:The Gospel According to Poroshenko: Politics, Religion, and the New Church of Ukraine

This is an abbreviated version of the article originaly published by Yale Journal of International Affairs.
***

Metropolitan Epiphanius, the head of the independent Ukrainian Orthodox Church, left, Ecumenical Patriarch Bartholomew I, center, and Ukraine's President Petro Poroshenko during a meeting prior to sign "Tomos" decree of autocephaly for Ukrainian church at the Patriarchal Church of St. George in Istanbul, Turkey, Saturday, Jan. 5, 2019. (Mykola Lazarenko, Ukrainian Presidential Press Service/Pool Photo via AP)
Metropolitan Epiphanius, the head of the independent Ukrainian Orthodox Church, left, Ecumenical Patriarch Bartholomew I, center, and Ukraine’s President Petro Poroshenko during a meeting prior to sign “Tomos” decree of autocephaly for Ukrainian church at the Patriarchal Church of St. George in Istanbul, Turkey, Saturday, Jan. 5, 2019.

Religious conflict in Ukraine has been much in the news of late, ever since President Petro Poroshenko very publicly embraced the ambitious idea of creating a single, unified Orthodox Christian church out of the country’s many Orthodox denominations. This idea, long dear to the hearts of Ukrainian nationalists, kept the issue on the front pages of the media in Ukraine, Russia, and other predominantly Orthodox countries for most of 2018.

Then, quite unexpectedly, he got his wish. On January 6, 2019, the Patriarch of Constantinople, primus inter pares among Orthodox Church hierarchs worldwide, granted Poroshenko a church document (tomos) designating the newly minted Orthodox Church of Ukraine (OCU) as the sole legitimate and independent Orthodox church in Ukraine. The question that many Orthodox Christians both in Ukraine and elsewhere are now asking themselves is, at what cost?

The Tomos Wunderwaffe
What makes this turn of events so startling is that before October 2018 all the established autocephalous Orthodox Churches recognized the Ukrainian Orthodox Church (UOC-MP), as the sole canonical Orthodox church in Ukraine. This church had been granted “independence and autonomy in its administration” by the extraordinary Bishops’ Council of the Russian Orthodox Church on October 27, 1990, nearly a year before Ukraine declared its own independence. Later, in 1992, the Metropolitan of Kiev, having earlier lost his bid to become Patriarch of Moscow, proclaimed himself Patriarch of Kiev and set up his own Ukrainian Orthodox Church (the UOC-KP, or Kievan Patriarchate).

niedziela, 28 kwietnia 2019

Rosja wprowadza ułatwienia w ubieganiu się o rosyjski paszport przez mieszkańców regionów Doniecka i Ługańska

24 kwietnia Kreml ogłosił, że prezydent Władimir Putin podpisał dekret wykonawczy, który określa grupy osób uprawnione do skorzystania z przyspieszonej procedury ubiegając się o rosyjski paszport. Są to mieszkańcy regionów Doniecka i Ługańska, które po inwazji Rosji na Ukrainę w 2014 r. utworzyły separatystyczne, wspierane przez Rosję, Doniecką Republikę Ludową i Ługańską Republikę Ludową. Z nazwy dekretu – w j. angielskim „Executive Order On Identifying Groups of Persons Entitled to a Fast-Track Procedure when Applying for Russian Citizenship on Humanitarian Grounds” – jak i z informacji podanych na stronie internetowej Kremla, wynika, że przyczyną wydania dekretu były „powody humanitarne”, „ochrona praw i wolności człowieka i obywatela” oraz „powszechnie uznane zasady i normy prawa międzynarodowego”, ponieważ zdaniem Rosji mieszkańcy regionów Doniecka i Ługańska są pozbawieni ich praw obywatelskich. 

sobota, 27 kwietnia 2019

KE opublikowała tegoroczną tablicę wyników wymiaru sprawiedliwości

Wczoraj, 26 kwietnia, Komisja Europejska opublikowała tegoroczną tablicę wyników wymiaru sprawiedliwości w państwach członkowskich UE. Jej celem jest porównanie jakości, niezależności i skuteczności systemów sądowniczych w poszczególnych systemach prawnych.

piątek, 26 kwietnia 2019

Sprawa Kaddafiego nadal dopuszczalna

Kilkanaście dni temu Międzynarodowy Trybunał Karny wydał decyzję, która nie została niemalże zauważona przez komentatorów, a potwierdza po raz kolejny dopuszczalność sprawy Saifa-Al- Islama-Kaddafiego przed Trybunałem. Syn Muammara Kaddafiego, o którym pisaliśmy już wielokrotnie (na przykład tu) powinien być osądzony przez Trybunałem, który wydał postanowienie, że sprawa ta jest dopuszczalna ponieważ w Libii nie toczy się wobec niego żadne postępowanie karne w odniesieniu do zbrodni przeciwko ludzkości, o które oskarżał go Trybunał.

niedziela, 21 kwietnia 2019

sobota, 20 kwietnia 2019

Nowy TTIP?

15 kwietnia Rada UE zatwierdziła mandat negocjacyjny dla Komisji do nowej umowy handlowej ze Stanami Zjednoczonymi (o nowym partnerstwie pisaliśmy tu). Czy to oznacza powrót do negocjacji osławionej TTIP? W żadnym razie nie. TTIP to miała być typowa nowoczesna umowa handlowa o bardzo szerokim zakresie regulacji i dość głębokiej liberalizacji. Taka jaką UE podpisała w ostatnich latach z Kanadą i USA. Nowa umowa pomiędzy UE a US (a w zasadzie umowy, bo planowane jest negocjowanie dwóch odrębnych porozumieniem) będzie miała bardzo ograniczony zakres przedmiotowy. Część handlowa ma dotyczyć wyłącznie obniżenia ceł na towary przemysłowe. Z liberalizacji wykluczono zatem nie tylko handel usługami czy jakiekolwiek inne kwestie pośrednio związane z handlem międzynarodowym, ale także towary rolne. Druga umowa ma dotyczyć ułatwień w ocenach zgodności czy nawet uzgodnienia pewnych wspólnych elementów takiej oceny zgodności. 

czwartek, 18 kwietnia 2019

Zastrzeżenia do traktatów wielostronnych prof. Renaty Szafarz

Szanowni Czytelnicy, 

dzięki uprzejmości Pani Profesor Renaty Szafarz, która zgodziła się oddać swoją pracę doktorską pt. "Zastrzeżenia do traktatów wielostronnych" do digitalizacji, oraz pracowników Biblioteki Uniwersytetu Gdańskiego, którzy podjęli się skanowania i udostępnienia w zasobach Pomorskiej Biblioteki Cyfrowej, mamy zaszczyt zawiadomić, że ten dokument znajduje się pod linkiem: http://pbc.gda.pl/dlibra/docmetadata?id=78008 i można z niego korzystać w otwartym obiegu.

Jest to dokument bardzo szczególny. Pani Profesor Szafarz brała udział w Konferencji Wiedeńskiej, a więc miała najlepszą, najszerszą, najbardziej rzetelną wiedzę na temat Konwencji Wiedeńskiej i Prawa Traktatów, a co za tym idzie także zastrzeżeń do traktatów. Nie jest to jedynie praca teoretyczna, Pani Profesor przeanalizowała także szeroko praktykę państw w zakresie zastrzeżeń. 

Profesor Stanisław Nahlik będący recenzentem pracy doktorskiej magister Szafarz napisał w 1970 roku: "Praca doktorska Renaty Szafarz jest dziełem wybitnym, w wysokim stopniu wznoszącym się ponad poziom znacznej części prac doktorskich a nawet - nie zawahałbym się tego powiedzieć - habilitacyjnych". Zresztą warto zaznaczyć, że Autorka otrzymała za tę pracę pierwszą nagrodę "Państwa i Prawa" w roku następnym.

Zwracając Państwa uwagę na fakt udostępnienia pracy życzymy owocnej lektury!

środa, 17 kwietnia 2019

Trybunał Sprawiedliwości UE – statystyki sądowe za 2018 r.

TS UE opublikował swoje statystyki za 2018 r. Łącznie (Trybunał Sprawiedliwości oraz Sąd) zakończono rekordową liczbę spraw – 1769. W poprzednich latach było to ok. 1600 spraw rocznie. Mając na uwadze, że do TS UE wpłynęło w 2018 r. 1683 nowych spraw to taki rekordowy wynik wpłyną na nieznaczne obniżenie listy spraw w toku (2334 na koniec ubiegłego roku).

wtorek, 16 kwietnia 2019

Guest post: Klauzula bezpieczeństwa narodowego w (nie)bezpieczeństwie?

5 kwietnia 2019 r. został opublikowany długo oczekiwany raport zespołu orzekającego Światowej Organizacji Handlu (WTO) w sprawie nałożonych przez Rosję restrykcji w ruchu tranzytowym w stosunku do towarów pochodzenia ukraińskiego (Russia – Measures Concerning Traffic in Transit ). Raport zespołu jest o tyle istotny, że potencjalnie ma daleko idące konsekwencje dla niektórych sporów o strategicznym znaczeniu jakie toczą się aktualnie pomiędzy członkami WTO. Zespół miał bowiem możliwość (po raz pierwszy w historii WTO) interpretacji tzw. klauzuli bezpieczeństwa narodowego zawartej w Art. XXI Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu (GATT 1994). 

Tło sporu 

Przedmiotem sporu były wprowadzone w 2016 r. przez Rosję restrykcje w drogowym i kolejowym ruchu tranzytowym w stosunku do towarów pochodzenia ukraińskiego wysyłanych przez terytorium Rosji do Azji (m.in. Kazachstanu, Tadżykistanu czy Mongolii). Zdaniem Ukrainy środki te były sprzecznych z zasadami dotyczącymi wolności tranzytu oraz ogłaszania i stosowania przepisów obowiązujących w handlu (Art. V i X GATT 1994). Dodatkowo Ukraina zarzucała Rosji niestosowanie się do zobowiązań wynikających z jej traktatu akcesyjnego do WTO. 

poniedziałek, 15 kwietnia 2019

David R. Malpass nowym prezesem Banku Światowego

Z początkiem miesiąca Dyrektorzy Wykonawczy Banku Światowego jednogłośnie wybrali Davida R. Malpassa na nowego prezesa Banku Światowego, tj. Międzynarodowego Banku Odbudowy i Rozwoju (MBOiR) oraz  Międzynarodowego Stowarzyszenia Rozwoju (IDA). 

Prezes Banku Światowego ex officio przewodniczy również radom pozostałych organizacji Grupy Banku Światowego: Międzynarodowej Korporacji Finansowej (IFC), Agencji Wielostronnych Gwarancji Inwestycji (MIGA) oraz Rady Administracyjnej Międzynarodowego Centrum Rozstrzygania Sporów Inwestycyjnych (ICSID).


Malpass zastąpi na stanowisku Jim Yong Kima, który jak informowaliśmy w styczniu podał się do dymisji. Jest to dość ciekawe w kontekście przebiegu (braku) kampanii wyborczej, deklaracji programowej i pierwszych wystąpień.

niedziela, 14 kwietnia 2019

Doradca prawny Meksyku w ONZ o doktrynie unwilling or unable

Szerokim echem odbił się post opublikowany niedawno na blogu Just Security przez doradcę prawnego Meksyku przy ONZ, Pablo Arrocha Olabuenaga (pisał o nim m. in. The Guardian). Post dotyczy roli doktryny unwilling or unable i prawa do samoobrony w praktyce państw w Radzie Bezpieczeństwa ONZ (RB ONZ).

Pablo Arrocha Olabuenaga wskazuje w nim, że od 2014 r. co najmniej 13 państw poinformowało RB ONZ o użyciu siły w oparciu o art. 51 KNZ, czyli wykonując prawo do samoobrony indywidualnej lub zbiorowej, przeciwko aktorom niepaństwowym, bez zgody państwa, na terytorium którego operował taki aktor niepaństwowy. Większość przypadków dotyczyła użycia siły na terytorium Syrii w związku z walką z ISIS. USA, Kanada, Turcja i Australia informowały wówczas RB ONZ, że ich działania w Syrii są legalne, ponieważ syryjski rząd „jest niechętny lub nie jest w stanie” powstrzymać ataków ISIS ze swojego terytorium. Inne państwa, jak na przykład Belgia czy Niemcy, nie odwoływały się wprost do doktryny unwilling or unable, ale podnosiły, że ataki pochodzą z terytorium, nad którym syryjski rząd nie sprawuje efektywnej kontroli.

sobota, 13 kwietnia 2019

MTK: Sądzenie zbrodni popełnionych w Afganistanie i w związku z konfliktem tam toczącym się nie jest w interesie sprawiedliwości

Izba Przygotowawcza Międzynarodowego Trybunału Karnego nie zezwoliła na prowadzenie postępowania proprio motu (czyli z własnej inicjatywy prokuratora) w sprawie zbrodni przeciwko ludzkości oraz zbrodni wojennych popełnionych na terytorium Afganistanu oraz w innych państwach będących stroną Statutu MTK w związku z toczącym się konfliktem zbrojnym w Afganistanie, co oznaczałoby m.in. również dochodzenie w sprawie zbrodni popełnionych na terytorium Polski w tzw. tajnych więzieniach CIA (zobacz nasz post tutaj).

Zgodnie z informacjami przedstawionymi przez prokuraturę, gdyby Izba wyraziła zgodę prokurator zamierzał zająć się zarówno zbrodniami popełnionymi przez Talibów, jak i afgańskie siły zbrojne, a także siły amerykańskie oraz CIA, a także członków sił zbrojnych innych państw działających na terytorium Afganistanu.

piątek, 12 kwietnia 2019

Al Bashir obalony i co dalej....

Niektóre media od wczorajszego rana donoszą o obaleniu prezydenta Sudanu Omara al-Bashira przez obywateli Sudanu. Niektóre delikatniej opisują, że Bashir został zmuszony do ustąpienia i aresztowany. Niezależnie od retoryki, ważne że rządy autokraty po 30 latach nareszcie dobiegły końca.

Od dłuższego czasu w Sudanie działo się bardzo źle. Od lat pogłębiał się kryzys gospodarczy. od grudnia trwały niekończące się protesty. W styczniu przewidywaliśmy, że wobec niemocy społeczności międzynarodowej - jeśli ktoś ma zmieść  Bashira będą to obywatele Sudanu (zobacz tu ). Dziś już mamy taką pewność...

czwartek, 11 kwietnia 2019

Julian Assange aresztowany przez brytyjską policję w ambasadzie Ekwadoru

W czwartek 11 kwietnia 2019 brytyjska policja wkroczyła do ambasady Ekwadoru i aresztowała Juliana Assanga (zob. nagranie aresztowania). Założyciel Wikileaks korzystał tam z ochrony dyplomatycznej od 2012 r., tj. od czasu ucieczki przed szwedzką prokuraturą.

FT, Julian Assange faces extradition to US after arrest in London
Jak pisaliśmy w maju 2017 r., mimo umorzenia postępowania karnego w Szwecji, Wielka Brytania zapowiadałaa że w razie opuszczenia ambasady Assange zostanie aresztowany w związku z naruszeniem warunków zwolnienia za kaucją. W lutym 2018 r. wskazywaliśmy, że determinacji Wielkiej Brytanii nie zmieniły ani poważne komplikacje zdrowotne Assangea, ani nadanie mu obywatelstwa Ekwadoru. Mimo że brytyjskie zabiegi na rzecz aresztowania powszechnie wiąże się z żądaniem ekstradycji przez Stany Zjednoczone, Londyn konsekwentnie odmawiał choćby potwierdzenia czy taki wniosek formalnie otrzymał.

wtorek, 9 kwietnia 2019

III Grupa Robocza UNCITRAL ds. reformy ISDS włącza stały sąd arbitrażowy do debaty

W dniach 1-5 kwietnia b.r. w Nowym Jorku odbyło się 37. posiedzenie III Grupy Roboczej UNCITRAL ws. reformy arbitrażu inwestycyjnego. Zgodnie z tym naszym postem dotyczącym ustaleń poprzedniego szczytu, zakres tematyczny prac dotąd obejmował problematykę:
  • ciągłości, spójności, przewidywalności i poprawności orzecznictwa arbitrażowego,
  • wyboru i kwalifikacji arbitrów,
  • czasu i kosztów postępowania arbitrażowego,
  • finansowania sporów arbitrażowych przez podmioty trzecie.
Omówienia możliwego zakresu reform dokonał sekretariat UNCITRAL (Note by the Secretariat oraz osobną Note ws. finansowania), a w styczniu b.r. informowaliśmy o przedłożonym przez Unię Europejską dotyczącym m.in. rozszerzenia prac o stworzenie Stałego Międzynarodowego Sądu Arbitrażowego (MIC). Stanowisko ws. reformy przedłożyła również Indonezja.

poniedziałek, 8 kwietnia 2019

Skarga krewnych ofiar zestrzelonego samolotu Malesian Airlines MH - 17 zakomunikowana rządowi Rosji

Europejski Trybunał Praw Człowieka zakomunikował rządowi Rosji do zajęcia stanowiska skargę Ayley i inni p. Rosji (skarga nr 25714/16) oraz skargę Angline i inni p. Rosji (skarga nr 56328/18) złożone przez 380 krewnych ofiar samolotu malezyjskich linii lotniczych, który 17 lipca 2014 r. został zestrzelony nad terytorium wschodniej Ukrainy. Skarżący pochodzą z Australia, Belgii, Filipin, Hong Kongu, Indonezji, Izraela, Kanady, Malezji, Niemiec, Niderlandów, Nowej Zelandii, Stanów Zjednoczonych, Wlk. Brytanii oraz Wietnamu.

niedziela, 7 kwietnia 2019

Raport UNESCO i IUCN w sprawie Puszczy Białowieskiej


Źródło: http://whc.unesco.org/en/documents/137242

W dniu 3 kwietnia Centrum Światowego Dziedzictwa UNESCO opublikowało raport z eksperckiej misji przedstawicieli IUCN (Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody), przeprowadzonej w dniach 24 września – 2 października 2018 r. w Puszczy Białowieskiej. Misja została przeprowadzona zarówno w polskiej, jak i białoruskiej części Puszczy, wpisanej od 1979 r. na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Ocena działań władz polskich jest bardzo krytyczna. IUCN podkreśla, że mogą one zagrażać zachowaniu „wyjątkowej powszechnej wartości” tego miejsca. W konkluzjach stwierdzono, iż jeżeli w obszarach chronionych zostaną podjęte dalsze wycinki lub nasadzenia, to Komitet Światowego Dziedzictwa UNESCO (Komitet UNESCO) - organ decyzyjny Konwencji UNESCO z 1972 r. - powinien rozważyć umieszczenie Puszczy na Listę Dziedzictwa Światowego w Niebezpieczeństwie. Komitet UNESCO podejmie decyzję w tej sprawie podczas swojej 43. sesji, w Baku (30 czerwca - 10 lipca 2019 r.).

czwartek, 4 kwietnia 2019

"Czy chcesz żebym powiedział, że sąd porzuci tę sprawę? Nie mogę" - Zmagania MTK ciąg dalszy

Cytat z tytułu pochodzi z wywiadu udzielonego przez prezesa MTK sędziego Chile Eboe Osuji i dotyczy postępowania prokurator MTK w sprawie zbrodni popełnionych m.in. przez żołnierzy amerykańskich w Afganistanie (można go wysłuchać tu). To dochodzenie Prokurator dotyczące sytuacji w Afganistanie  spotkało się wielką krytyką ze strony Stanów Zjednoczonych, połączoną z kierowaniem gróźb w stronę urzędników Trybunału  zobacz tu zobacz też tu.

Warto  przypomnieć, że odprysk tego postępowania dotyczy Polski i wiezień CIA, umieszczonych na terytorium Polski, inną kwestią jest jednak dopuszczalność takiego postępowania, bardzo wątpliwa, ze względu chociażby na wagę sprawy.

Rozmowa sędziego Osuji była bardzo burzliwa.

środa, 3 kwietnia 2019

Guest Post: Specjalny Sąd Karny w Republice Środkowoafrykańskiej

Konflikt w Republice Środkowoafrykańskiej (RŚA) trwa od wielu lat. W pewnym sensie, kraj ten znajduje się w stanie permanentnego kryzysu od czasu uzyskania niepodległości w r. 1960, w szczególności w okresie brutalnej dyktatury Jeana Bokassy z lat 1966-1979. W ostatnich latach problemy wynikają głównie z rozpadu struktur państwowych (warto tu odnotować głośny raport International Crisis Group z 2007 r., który nazwał RŚA ‘państwem-duchem’) oraz ingerencji państw sąsiednich, w tym Czadu i Sudanu, które udzielają cichego poparcia dla grup rebelianckich operujących na północy kraju.

Zważywszy na tę dramatyczną przeszłość, warto odnotować, że w styczniu br. doszło do swoistego przełomu. Po wielu miesiącach przygotowań, udało się zebrać w Chartumie, stolicy Sudanu, przedstawicieli rządu oraz czternastu głównych grup zbrojnych. Po dziesięciu dniach intensywnych negocjacji prowadzonych pod egidą Unii Afrykańskiej, 5-go lutego podpisano wreszcie traktat pokojowy, który ma zażegnać walki toczące się cyklicznie od końca 2012 r.

sobota, 30 marca 2019

Wczoraj miał nastąpić Brexit. Czy w ogóle do niego dojdzie?

Wczoraj miały minąć ostatnie godziny członkostwa Wielkiej Brytanii w Unii Europejskiej. 29 maja 2017 r. rząd brytyjski wysłał do Rady Europejskiej notyfikację o zamiarze opuszczenia wspólnoty i wówczas zaczął mijać termin, o którym mowa w art. 50 ust. 2 TUE. Brexit okazał się jednak dużo bardziej skomplikowany niż przypuszczano. Teraz wiadomo tylko tyle, że Wielka Brytania pozostanie jeszcze w UE przynajmniej przez dwa tygodnie.

piątek, 29 marca 2019

Jak zjeść ciasteczko i mieć ciasteczko - o ciekawych praktykach niektórych sędziów MTK

Naszym czytelnikom polecamy świetny wpis Kevina Hellera (tutaj), który opisuje skandaliczne zachowanie japońskiej sędzi Kuniko Ozaki.

Otóż kadencja sędzi Ozaki w MTK kończyła się w marcu 2018 r., ale ze względu na to, że została przydzielona do sprawy Ntagandy, po upłynięciu kadencji nadal pełniła funkcję sędziego MTK do czasu zakończenia postępowania w pierwszej instancji przeciwko ww. oskarżonemu.

Sędzia Ozaki najpierw poprosiła zgromadzenie sędziów o MTK o zgodę na pełnienie funkcji nie w pełnym wymiarze z powodów osobistych, a tydzień później zażądała wyrażenia zgody na łączenie przez nią funkcji sędziego i ambasadora w obcym państwie, co jest oczywistym przykładem pełnienia funkcji politycznej i zakazane w świetle art. 40 ust. 2 statutu MTK, który stanowi:

czwartek, 28 marca 2019

Raport ws. użycia broni chemicznej w Syrii w kwietniu 2018 r.

Za kilkanaście dni minie pierwsza rocznika ataku rakietowego przeprowadzonego przez USA, Wielką Brytanię i Francję w Syrii (pisaliśmy o tym tutaj). Bezpośrednią przyczyną uderzenia w dniu 14 kwietnia 2018 r. miało być użycie broni chemicznej przez syryjski reżim w mieście Douma 7 kwietnia. W oświadczeniu wydanym po rozpoczęciu ataku, prezydent Trump jednoznacznie wskazał powody i winnego użycia broni chemicznej, mówiąc, że „w zeszłą sobotę, reżim Assada ponownie użył broni chemicznej, aby mordować niewinnych cywilów”.

Z doniesień medialnych jednoznacznie wynikało, że doszło do użycia broni chemicznej. Aby jednak uzasadnić podstawy użycia siły w Syrii, żadne z interweniujących państw nie przedstawiło dowodów wskazujących, że faktycznie w Doumie użyto takiej broni, ani że to siły rządowe użyły broni chemicznej przeciwko cywilom.

Badaniem wydarzeń z 7 kwietnia 2018 r. w Doumie zajęła się Fact Finding Mission in Syria Organizacji ds. zakazu broni chemicznej, która dopiero na początku marca tego roku wydała swój raport w tej sprawie.

środa, 27 marca 2019

Poprzedni rok w statystykach TSUE

Przedwczoraj TSUE opublikował statystyki dotyczące swojej działalności sądowniczej w 2018 r. Wynika z nich, że zarówno Trybunał Sprawiedliwości, jak i Sąd ustanowiły nowe rekordy wydajności. 

W poprzednim roku:
  • TS zakończył 760 spraw, a Sąd - 1009 spraw; poprzednie „rekordy” to 719 zakończonych spraw. w Trybunale w 2014 r i 987 spraw zakończonych w Sądzie w 2015 r.

poniedziałek, 25 marca 2019

Prezydent Trump tweetuje o zniesieniu sankcji wobec KRLD

Po wykorzystaniu tweetera do zaskoczenia Kongresu zmianą polityki ws. prawnomiędzynarodowego statusu Wzgórz Golan (post tutaj), kolejny tweet prezydenta Trump zaskoczył nawet jego własny rząd. Podczas gdy administracja kończyła przygotowania kolejnego pakietu sankcji wobec Korei Północnej (zob. choćby ostatni post tu i dalsze odnośniki), prezydent "ćwierknął", że dalszych sankcji nie ustanowi. Komunikat w sposób ostentacyjny podważył autorytet Departamentu Skarbu.

Znalezione obrazy dla zapytania trump kim summit
CNN, Trump meet Kim Jong Un in second historic summit

Znamienny dla stopnia zagubienia administracji amerykańskiej był fakt, że początkowo uważano, że komunikat dotyczył wcześniejszych sankcji wobec dwóch chińskich spółek, naruszających sankcje wobec KRLD, które przyjęto w zwiąku z niepowodzeniem szczytu Trump-Kim Dzong Un (WSJ, U.S. Tightens North Korea Sanctions After Failed Trump-Kim Summit). Dopiero później "poinformowne osoby" uświadomiły Departamentowi, że decyzja dotyczy nowego pakietu będącego w końcowej fazie konsultacji (WSJ, Trump Blocks Large-Scale Sanctions Planned Against North Korea).

Na pocieszenie Departamentowi Stanu pozostaje nawe większa konsternacja, jaką w Pentagonie musiał wywołać kilka dni temu tweet o pokonaniu Państwa Islamskiego. Pentagon informacji nie potwierdził (WSJ, Trump Says Islamic State’s Caliphate Completely Eliminated).

niedziela, 24 marca 2019

Brak naruszenia praw byłego funkcjonariusza KGB skazanego za ludobójstwo - Drelingas p. Litwie

Wiele skarg składanych do Trybunał w Strasburgu dotyczy okoliczności, które swój początek miały daleko przed związaniem się poszczególnych państw Konwencją. W ostatnich dniach Trybunał wydał interesujący wyrok w sprawie Drelingas p. Litwie. Przedmiotem skargi był zarzut, że skazanie skarżącego za zbrodnię ludobójstwa, której miał dopuścić się w 1956 r. doprowadzając jako funkcjonariusz KGB do zamordowania dwóch partyzantów litewskich, nastąpiło z naruszeniem art. 7 Konwencji. Skarżący powoływał się na wyrok ETPC w sprawie Vasiliauskas p. Litwie, w którym Trybunał stwierdził naruszenie tego przepisu w niemalże identycznych okolicznościach. ETPC orzekł wtedy, że skazanie skarżącego za zbrodnię ludobójstwa nie mogło być postrzegane jako zgodne z istotą tego przestępstwa w formie zdefiniowanej przez prawo międzynarodowe w czasie jego popełnienia i dlatego w 1953 r. skarżący nie był w stanie przewidzieć, że może za jego popełnienie ponieść odpowiedzialność. Sądy krajowe potraktowały zamordowanych partyzantów jako „grupę polityczną”, która w owym czasie nie była objęta ochroną prawa międzynarodowego. 

sobota, 23 marca 2019

Komisarz Malmström o odnowieniu paktu transatlantyckiego

7 marca b.r. przemawiająca na Uniwersytecie Georgetown Komisarz UE ds. handlu Cecilia Malmström wezwała  do nowego partnerstwa transatlantyckiego, które miałoby stworzyć podwaliny pod nowy ład XXI wieku, oparty na stabilności i dobrobycie. Stanowi to kolejny krok ku wznowieniu dwustronnych negocjacji handlowych po tym jak w styczniu KE opublikowała dwie propozycje nowych mandatów negocjacyjnych (Reuters, EU open to discussing cars, not farming in U.S. trade talks) a w lutym komitet ds. handlu Parlamentu Europejskiego wezwał unijne rządy do poparcia rozmów (Reuters, EU parliament committee backs start of U.S. trade talks).

Identyfikując źródła rosnących wpływów Chin, Komisarz zaznaczyła, że jest zwolenniczką konkurencji, pod warunkiem że wszyscy stosują się do tych samych zasad. Odpowiednio, to normy prawne - ich naruszenie, reforma i egzekwowanie - powinny stanowić antidotum na kryzys liberalnej demokracji i gospodarki wolnorynkowej. W przypadku UE realizowana już reforma w zakresie międzynarodowych relacji handlowych rozciąga się od nowych przepisów antydumpinowych i antysubsydyjnych po monitorowanie napływających inwestycji zagranicznych. 

Ład transatlantycki dla obrony demokracji liberalnej miałby być oparty na współpracy gospodarczej i handlu dla pokoju, w odnowionych ramach normatywnych, na fundamencie zreformowanej WTO. Tandem UE-USA miałby zaś razem z Japonią dać nowy impuls dla ochrony gospodarki rynkowej opartej na prawie (Delegation of the European Union to the United States, Joint Statement of the Trilateral Meeting of the Trade Ministers of the European Union, Japan and the United States).

piątek, 22 marca 2019

Prezydent Trump deklaruje uznanie zwierzchnictwa Izraela nad Wzgórzami Golan

Prezydenta USA Donald Trump jednym tweetem odmienił oblicze końca kampanii wyborczej w Izraelu i nieco przyćmił kolejnej kontrowersje dotyczących sposobu objęcia i sprawowania prezydentury. Trump ogłosił, że:
Po 52 latach przyszedł najwyższy czas, aby Stany Zjednoczone uznały suwerenność Izraela nad Wzgórzami Golan, które mają krytyczne znaczenie strategiczne i dla bezpieczeństwa Izraela oraz regionu.

czwartek, 21 marca 2019

Ciemne chmury nad glifosatem i Bayerem

Glifosat staje się ostatnio coraz bardziej problematycznym środkiem chemicznym. Główny składnik popularnego pestycydu, czyli roundupu został 19.03 uznany przez Sąd federalny USA w San Francisco za przyczynę raka u powoda. Jest to już druga sprawa, w której sąd w USA wskazał na bezpośredni związek pomiędzy używaniem roundupu a rozwinięciem się raka i nakazał producentowi - Bayerowi, który przejął w ubiegłym roku Monsanto wypłacenie odszkodowania. Poprzednia, toczyła się w Kaliforni, tym razem wyrok wydał jednak sąd federalny, a nie stanowy. Wyrok może mieć kluczowe znaczenie dla innych spraw tego typu. Bayerowi grozi nawet 9000 spraw o odszkodowanie w USA. Tym bardziej, że elementem zarówno tej sprawy, jak i poprzedniej sprawy było fałszowanie wyników badań przez Monsanto, jak również ogólnie fakt, że potencjalna rakotwórczóść glifosatu nie stanowiła dla tej korporacji przeszkody w jego produkcji i promowaniu. Przed nami zapewne zatem wiele tego typu spraw.

środa, 20 marca 2019

Radovan Karadžić z dożywociem

Dziś Izba Odwoławcza Mechanizmu (International Residual Mechanism for Criminal Tribunals) w składzie sędzia Vagn Prüsse Joensen, przewodniczący składu, sędzia William Hussein Sekule, sędzia José Ricardo de Prada Solaesa, sędzia Graciela Susana Gatti Santana, oraz sędzia Ivo Nelson de Caires Batista Rosa wydała wyrok w sprawie Radovana Karadzicia skazanego prawie dokładnie 3 lata temu przez Trybunał jugosłowiański (MTKJ) na 40 lat pozbawienia wolności. MTKJ przypisał mu odpowiedzialność za zbrodnie ludobójstwa, zbrodnie przeciwko ludzkości, zbrodnie wojenne popełnione między innymi w trakcie kampanii snajperskiej w Sarajewie, oraz podczas eksterminacji Bośniackich Muzułmanów z rejonu Srebrenicy. Pisaliśmy o tym tu.

poniedziałek, 18 marca 2019

Filipiny już nie są stroną statutu MTK i inne problemy trybunału

Filipiny, które w zeszłym roku złożyły wniosek o wycofaniu ze Statutu MTK już nie są jego stroną, własnie minął rok od podjęcia decyzji o wystąpieniu. Liczba państw stron pozostaje niemalże bez zmian, kilka dni temu informowaliśmy o przystąpieniu do statutu Malezji, i liczba stron podniosła się do 124 - by od wczoraj znowu wynosić 123. Zobacz posta tu.

Trybunał nie ma ostatnio dobrej prasy. Informowaliśmy o kontrowersyjnej decyzji uniewinniającej wydanej wobec Laurenta Gbagbo  i Charlesa  Blé Goudé (zobacz tu) do dziś zresztą nie wydano w  sprawie pisemnego uzasadnienia wyroku. 

Jakby tego było mało - uniewinniony w zeszłym roku Jean-Pierre Bemba zamierza pozwać Trybunał na kwotę 69 milionów Euro za swoje straty, koszty sądowe i zaniedbane przez 10 lat, które spędził w MTK, ruchomości i nieruchomości (m.in. 3 wille, 7 samolotów). Kwota, której żąda przekracza półroczne koszty  utrzymania Trybunału. 

Ironią jest to, że Bemba chciałby połowę z nich przeznaczyć na pomoc humanitarną w DRK. Za chwilę podobne żądania sformułują pewnie Gbagbo i  Blé Goudé. 

Trudno pozbyć się wrażenia, że nie w tę stronę miał zmierzać międzynarodowy wymiar sprawiedliwości w sprawach karnych.  

piątek, 15 marca 2019

Okrągły stół ws. dekolonizacji Sahary Zachodniej

Jak informowaliśmy na początku 2017 r., ani trwające od 1991 r. zawieszenie broni w Saharze Zachodniej, ani nawet powrót Maroka na forum Unii Afrykańskiej nie pozwoliły na przełamanie impasu ws. ewentualnego uzyskania niepodległości przez Saharyjską Arabską Republikę Demokratyczną. Paradoksalnie, może utrata cierpliwości przez Stany Zjednoczne do kolejnych przedłużeń mandatu kontrowersyjnej Misji Narodów Zjednoczonych na rzecz Referendum na Saharze Zachodniej (MINURSO) doprowadzi do przełomu.

czwartek, 14 marca 2019

Napięcie między Indiami i Pakistanem po samobójczym ataku w Kaszmirze

14 lutego w mieście Pulwama w części Kaszmiru znajdującej się pod kontrolą Indii doszło do samobójczego ataku, podczas którego samochód kierowany przez zamachowca wjechał w autobus przewożący indyjskich policjantów, w wyniku czego zginęły 44 osoby. Do ataku przyznała się pakistańska islamistyczna bojówka Jaish-e-Mohammad, która jest uznawana przez ONZ, Unię Europejską i Stany Zjednoczone za organizację terrorystyczną.
Indyjski rząd oskarżył władze Pakistanu o to, że pozwalają Jaish-e-Mohammad przeprowadzać operacje ze swojego terytorium przeciwko Indiom i wezwał do podjęcia natychmiastowych działań, ale Pakistan odrzucił oskarżenia o związek z zamachem. Indie, mimo że nie przedstawiły żadnych konkretnych dowodów na zaangażowanie Islamabadu w wydarzenia w Pulmawie, od razu zapowiedziały, że podejmą wszystkie możliwe kroki dyplomatyczne, aby odizolować Pakistan na arenie międzynarodowej. 
Plan ten jednak szybko eskalował, ponieważ 26 lutego indyjskie samoloty bojowe zbombardowały terytorium Pakistanu, na którym mają stacjonować bojownicy Jaish-e-Mohammad. Pakistan twierdzi, że indyjski atak nie wyrządził żadnych strat. Następnego dnia Pakistan wysłał swoje samoloty bojowe nad terytorium Indii, w wyniku czego co najmniej jeden indyjski myśliwiec został zestrzelony (Pakistan twierdzi, że zestrzelone zostały dwa samoloty, Indie twierdzą, że jeden).

środa, 13 marca 2019

Izba Gmin ponownie odrzuca porozumienie z UE. Co dalej z Brexitem?

Ostatnie kilkadziesiąt godzin to kolejne zwroty akcji w kwestii zbliżającego się wielkimi krokami Brexitu. Czy na 16 dni przed wystąpieniem Wielkiej Brytanii z UE wiemy coś więcej na temat jego kształtu?

1. W poniedziałek Premier May i Przewodniczący Komisji Juncker ogłosili, że poczyniono dodatkowe ustalenia w sprawie poprzednio wynegocjowanej umowy, która w styczniu została bardzo wyraźnie odrzucona przez Izbę Gmin. Wbrew słowom brytyjskiej premier ustalenia te nie miały charakteru „prawnie wiążącego”. Chodziło jedynie o deklarację polityczną, która precyzowała, że przejściowe porozumienie w sprawie granicy między Irlandią a Irlandią Północną (backstop) nie ma charakteru trwałego. Tekst pierwotnej umowy nie mógłby zresztą zostać zmodyfikowany bez konsultacji i zgody państw członkowskich. Taka deklaracja miała więc wyłącznie na celu próbę odwrócenia wyniku ponownego głosowania nad Withdrawal Agreement. 

niedziela, 10 marca 2019

Pierwszy taki wyrok TSUE: decyzja organów krajowych o zawieszeniu w obowiązkach Prezesa Banku Centralnego Łotwy jest nieważna

Rozstrzygając połączone sprawy C-202/18 Ilmars Rimševičs przeciwko Łotwie i C-238/18 EBC przeciwko Łotwie Trybunał Sprawiedliwości UE po raz pierwszy w swojej historii miał okazję skorzystać z kompetencji do rozpatrywania skarg na decyzje o zwolnieniu z urzędu prezesów banków centralnych państw członkowskich. Kompetencję tę określa art. 14.2 akapit drugi Statutu Europejskiego Systemu Banków Centralnych i Europejskiego Banku Centralnego (Protokół nr 4 do TUE)

W lutym 2018 r. łotewski urząd antykorupcyjny w ramach dochodzenia prowadzonego przeciwko prezesowi Banku Centralnego Łotwy (Latvijas Banka) Ilmarsowi Rimševičsowi, a dotyczącego korupcji i płatnej protekcji, zastosował kilka środków zabezpieczających. Obejmowały one przede wszystkim zakaz wykonywania przezeń obowiązków prezesa Banku Centralnego, obowiązek złożenia poręczenia majątkowego i zakaz opuszczania kraju bez zezwolenia. Ta decyzja została zaskarżona do Trybunału Sprawiedliwości przez samego zainteresowanego oraz przez właściwy organ EBC. 

piątek, 8 marca 2019

Zwycięstwo Polski w arbitrażu Sferia

Trybunał arbitrażowy ICC w Paryżu oddalił powództwo o wywłaszczenie Juvel and Bithell v. Poland w sporze dotyczącym należącej do Zygmunta Solorza spółki  Sferia (MC, Rozstrzygnięcie Międzynarodowego Trybunału Arbitrażowego w sprawie Juvel LTD i Bithell Holdings LTD; Parkiet, Zygmunt Solorz. Założyciel Polsatu przegrywa z rządem w Paryżu). Wartość przedmiotu sporu wynosiła - zależnie od źródeł i okresu szacunków - między 1,5 a 1,8 mld zł.

Liczący przeszło 200 stron wyrok ma zostać upubliczniony po jego anonimizacji.

środa, 6 marca 2019

Stany Zjednoczone usuwają Indie i Turcję ze swojego programu GSP


Stany Zjednoczone poinformowały 4 marca o usunięciu Indii i Turcji ze swojego programu. W przypadku Turcji nie jest to kontrowersyjne, bo USA jako przyczynę podały wystarczający rozwój gospodarki tureckiej żeby uznać je za wyłączone z programu GSP. W przypadku Indii powodem nie jest oczywiście fakt, że USA przestały uznawać Indie za państwo rozwijające się, ale – jak potwierdzają Stany w swoim oświadczeniu – działania Indii, które niekorzystnie wpływają na eksport Stanów Zjednoczonych do Indii. 

wtorek, 5 marca 2019

Ratyfikacja statutu Międzynarodowego Trybunału Karnego przez Malezję - odwrócenie negatywnego trendu?

Stroną Statutu Rzymskiego właśnie została Malezja (zobacz informację tutaj) i tym samym liczba państw stron Statutu zwiększyła się do 124, ale nie na długo, gdyż 17 marca 2019 r. wywrze skutki wypowiedzenie statutu przez Filipiny. 

Przedstawiciel Malezji podkreślił, że ratyfikacja Statutu Rzymskiego jest dowodem na to, że Malezja jest odpowiedzialnym członkiem społeczności międzynarodowej wierzącym w rząd prawa i uznającym komplementarną rolę MTK w stosunku do prawa krajowego. Malezja chciała swą ratyfikacją podkreślić swe przywiązanie do walki z międzynarodowymi zbrodniami w celu budowy globalnego pokoju i bezpieczeństwa (zobacz tutaj).


Ta ratyfikacja jest o tyle budująca, że po serii powiadomień z jesieni 2016 r. o chęci wypowiedzenia statutu ze strony Burundi, Gambii, Południowej Afryki - z których tylko Burundi zrealizowała swą zapowiedź i z dniem 27.10.2017 r. przestała być stroną Statutu; oraz wypowiedzeniu statutu przez Filipiny w marcu ubiegłego roku, liczba państw stron choćby na chwilę zwiększyła się. Ratyfikacja ma również duże znaczenie, biorąc pod uwagę stosunkowo niewielką liczbę ratyfikacji w regionie Azji i Pacyfiku (zob. tutaj).

Cieszmy się więc z liczby 124, gdyż za dwa tygodnie znów w oficjalnych statystykach pojawi się smętne 123.

Wśród potencjalnych nowych państw stron mogłyby się znaleźć Algieria, Angola, Armenia, Bahamy, Bahrajn, Egipt, Erytrea, Gwinea-Bissau, Haiti, Iran, Jamajka, Jemen, Kamerun, Kirgistan, Kuwejt, Maroko i Mozambik, Oman, Wyspy Św. Tomasza i Księżyca, Wyspy Salomona, Syria, Tajlandia, Ukraina, Uzbekistan, Zimbabwe i Zjednoczone Emiraty Arabskie.

Statut podpisały również Izrael, Sudan, USA oraz Rosja, ale każde z tych państw powiadomiło Sekretarza Generalnego ONZ, że nie zamierza zostać stroną statutu.

Przy okazji przypomnijmy, że jeśli chodzi o liczbę ratyfikacji poprawek dotyczących zbrodni agresji, osiągnięto liczbę zaledwie 37 ratyfikacji. Taka sama liczba państw ratyfikowała poprawki dotyczące zbrodni wojennych, przewidujące kryminalizację użycia m.in. gazów czy pocisków rozpłaszczających się w ciele ludzkim w konfliktach wewnętrznych. Natomiast poprawki wprowadzające karalność użycia broni z czynnikiem biologicznym lub toksyn oraz broni niewykrywalnej przy użyciu promieni Rentgena oraz oślepiającej broni laserowej nie mają jeszcze żadnej ratyfikacji. Ta opieszałość w ratyfikacji poprawek do art. 8 dziwi, biorąc pod uwagę, że powyższe zakazy można wywieść z prawa zwyczajowego.

poniedziałek, 4 marca 2019

Immunitet organizacji międzynardowych: SSN USA uznaje ograniczony charakter immunitetu jurysdykcyjnego IFC

Na wokandę w USA wróciła problematyka immunitetu organizacji międzynarodowych.

Ostatni raz przedmiotem olbrzymich kontrowersji było uznanie przez tamtejszy sąd apelacyjny immunitetu ONZ w sprawie z powództwa ofiar epidemii cholery na Haiti (post tutaj). Mimo że sąd apelacyjny utrzymał wyrok pierwszej instancji (Georges v. United Nations), kilka tygodni po jego ogłoszeniu informowaliśmy że Organizacja sama uznała własną odpowiedzialność w sprawie.

Kolejnym przyczynkiem do rozwoju prawa immunitetów stanie się wyrok Sądu Najwyższego USA z 27 lutego b.r. ws. Jam v. International Finance Corporation, No. 17-1011. Stosunkiem głosów 7:1 SN orzekł, że Międzynarodowa Korporacja Finansowa (IFC, organizacja Grupy Banku Światowego) korzysta, na podstawie ustawy z 1945 r., z takiego samego immunitetu jurysdykcyjnego co państwa zgodnie z ustawą z 1976 r. Innymi słowy, również w przypadku organizacji międzynarodowych  doszło do funkcjonalnego ograniczenia zakresu ochrony immunitetowej.

piątek, 1 marca 2019

Pokłosie Achmea: różne losy orzecznictwa arbitrażowego przed sądami krajowymi w Niemczech i Szwecji (m.in. przeciwko Polsce)

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE Achmea z marca 2018 roku (post tutaj), w którym TS UE stwierdził niezgodność arbitrażu inwestycyjnego z prawem unijnym, wymusił dyskusję nad relacją między prawem międzynarodowym inwestycyjnym a prawem UE. Jednak nawet w przypadku postępowań przed trybunałami arbitrażowymi, które odrzuciły koncepcję pierwszeństwa unijnego porządku prawnego przed zobowiązaniami o charakterze prawnomiędzynarodowym, zrodziło to praktyczny problem wykonania korzystnych wyroków na terytorium UE. Kwintesencją niechęci Komisji Europejskiej do arbitrażu inwestycyjnego było pozwanie w styczniu b.r. Rumunii za wykonanie wyroku arbitrażowego (zob. nasz post).

Ciekawsze od rozważań teoretycznych nad relacją między oboma porządkami, czy od wątpliwego z prawnomiędzynarodowego punktu widzenia oświadczenia z końca stycznia Komisji Europejskiej i państw członkowskich o utracie mocy prawnej klauzul arbitrażowych, wydają się losy odnośnych postępowań egzekucyjnych. Warto w tym kontekście zwrócić uwagę na dwa wyroki w postępowaniach o uchylenie wyroku arbitrażowego (w tym jednego przeciwko Polsce).

czwartek, 28 lutego 2019

Opinia doradcza MTS ws. prawnych konsekwencji oddzielenia archipelagu Czagos od Mauritiusa w 1965 r.

W poniedziałek Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości (MTS) wydał opinię doradczą w sprawie konsekwencji prawnych oddzielenia archipelagu Czagos od Mauritiusa w 1965 r. (dokumenty dotyczące sprawy można znaleźć tutaj; opinia doradcza dostępna jest tu). O sprawie pisaliśmy już w 2017 r., kiedy Zgromadzenie Ogólne ONZ (ZO ONZ) zwróciło się do MTS z prośbą o wydanie opinii doradczej, zadając dwa pytania dotyczące procesu dekolonizacji Mauritiusa i konsekwencji prawnych wynikających z kontynuowania przez Wielką Brytanię sprawowania administracji nad archipelagiem Czagos. Opowiadając na pytania Zgromadzenia, MTS wypowiedział się na temat prawa do samostanowienia, norm prawa zwyczajowego, odpowiedzialności Wielkiej Brytanii, znaczenia zgody przy zawieraniu umów międzynarodowych i roli ZO ONZ w procesie dekolonizacji. Argumentację MTS nie sposób jednak uznać za wystarczającą. 

środa, 27 lutego 2019

TSUE: mięso pochodzące z uboju rytualnego nie jest ekologiczne

Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku w sprawie C-497/14 Œuvre d’assistance aux bêtes d’abattoirs (OABA) v. Ministre de l’Agriculture stwierdził, że europejskim logo produkcji ekologicznej nie może być oznaczone mięso pochodzące z uboju rytualnego bez uprzedniego ogłuszenia.

wtorek, 26 lutego 2019

Międzynarodowy Bank Inwestycyjny przenosi siedzibę z Moskwy do Budaptesztu

Międzynarodowy Bank Inwestycyjny pierwsze działania celem przeniesienia swojej siedziby z Moskwy do Budapesztu podjął w czerwcu 2018 r.  Ostatecznie 5 lutego b.r. Bank i Węgry podpisali porozumienie o ustanowieniu nowej siedziby MBI. Nowa siedziba ma osiągnąć gotowość operacyjną do połowy roku (IIB, High-level strategic decision: First step taken towards establishment of IIB European Unit in Budapest; IIB and Hungary continue high-level active dialogueRelocation of IIB headquarters to Hungary: Host Country Agreement is signed).

Na stronie Banku brak informacji dotyczących treści porozumienia, jednak pewne fragmenty  jak się wydaje zostały upublicznione trakcie prac parlamentarnych nad jego ratyfikacją. Zakładając rzetelność poniższych źródeł, Bank ma korzystać z immunitetów i przywilejów "takich jak misje dyplomatyczne i ich członkowie". Pomieszczenia oraz wszelkie mienie w gmachu Banku mają korzystać z nietykalności i być wyłączone z zakresu obowiązywania aktów prawodawczych, wykonawczych oraz sądowniczych. "Wszelkie aktywa banku mają był objęte immunitetem wobec jakichkolwiek ograniczeń, regulacji, środków kontroli i moratoriów" (Index.hu, Putin's bank moves to Budapest, gets all conceivable privileges and immunities). Jeżeli zgodnie z węgierskiem prawem prowadzenie określonej działalności wymaga uzyskania szczególnego decyzji, "przyjmuje się że Bank stosowną zgodę, zezwolenie lub właściwy status prawny posiada".

niedziela, 24 lutego 2019

Jessup Moot Court Competition 2019: drużyna Uniwersytetu Łódzkiego znów najlepsza w krajowych eliminacjach

Po raz trzeci z rzędu drużyna Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego zwyciężyła w krajowych eliminacjach The Philip C. Jessup International Law Moot Court Competition. W rozegranym w dn. 5-6 lutego br. turnieju łódzcy studenci pokonali zespoły z Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Uniwersytetu Wrocławskiego.

Zwycięska drużyna wystąpiła w składzie: Monika Danilczuk, Franciszek Jędras, Alicja Ozimek, Agata Szczepańska i Jakub Wojtasik. Łodzianie zdobyli także nagrody dla najlepszego mówcy (The Best Oralist), którą otrzymała Agata Szczepańska oraz za najlepsze pisma procesowe (The Best Memorials).

sobota, 23 lutego 2019

MTK zdecydował o połączeniu spraw

Izba Przygotowawcza MTK zdecydowała o połączeniu dwóch spraw dotyczących Alfreda Yekatom oraz Patrice-Edouard Ngaïssona. O obu podsądnych, wobec których formułowane są zarzuty popełnienia zbrodni wojennych oraz zbrodni przeciwko ludzkości pisaliśmy tu oraz tu.

Takie postępowanie MTK ma na uwadze głownie względy ekonomiczne - będzie bowiem szybsze niż dwa prowadzone w tym samym czasie postępowania, przyczyni się do wzmocnienia rzetelności procesu, wpłynie na zmniejszenie wydatków trybunału, zapobiegnie powielaniu dowodów, niespójnościom w ich prezentowaniu i ocenie, będzie miało wpływ na świadków i ofiary. 

Posiedzenie dotyczące zatwierdzenia zarzutów oskarżenia (przed MTK nie ma typowego aktu oskarżenia) odbędzie się 18 czerwca 2019.

piątek, 22 lutego 2019

USA wycofują się z Układu o całkowitej likwidacji pocisków rakietowych pośredniego zasięgu

W październiku ubiegłego roku pisaliśmy na Blogu, że Prezydent Trump ogłosił, iż Stany Zjednoczone wycofają się z Układu o całkowitej likwidacji pocisków rakietowych pośredniego zasięgu (Treaty on Intermediate-range Nuclear Forces), podpisanego w Waszyngtonie w 1987 r., który pozwolił na przejście od ery zagrożenia wojną nuklearną do demilitaryzacji. USA nie podjęły jednak wówczas żadnych formalnych kroków. Dopiero 1 lutego 2019 r. Sekretarz Stanu USA Mike Pompeo ogłosił, że z dniem 2 lutego Stany Zjednoczone zawieszą swój udział w Układzie i dopełnią procedury 6-miesięcznego okresu wypowiedzenia na podstawie art. XV Układu.

środa, 20 lutego 2019

Guest post: Rozporządzenie dotyczącego nieusprawiedliwionego geoblokowania: wiele hałasu o nic?

28 lutego 2019 roku minie rok od kiedy przyjęte zostało rozporządzenie (UE) 2018/302 w sprawie nieuzasadnionego blokowania geograficznego oraz innych form dyskryminacji klientów ze względu na przynależność państwową, miejsce zamieszkania lub miejsce prowadzenia działalności na rynku wewnętrznym. Zbliżająca się rocznica stanowi pretekst do krytycznego przyjrzenia się rozporządzeniu i próby dokonania oceny jego wpływu na proces budowania jednolitego rynku cyfrowego dla Europy, a także zarysowania problemów związanych z zakresem zastosowania przyjętych przepisów oraz – w jego wyniku – rzeczywistym wpływem rozporządzenia na jednolity rynek cyfrowy. 

piątek, 15 lutego 2019

Zmarła Pani Dr Kinga Stasiak (1981-2019)

Z ogromnym smutkiem informujemy, że 14 lutego po długiej walce z chorobą odeszła Pani Dr Kinga Stasiak. 


Uroczystości pogrzebowe odbędą się dnia 18 lutego 2019 r. o godz. 12.00 w kościele pw. Przemienienia Pańskiego w Garbowie. 

Poniżej wspomnienie o dr Kindze Stasiak autorstwa dr Anny Szarek-Zwijacz z Katedry Prawa Międzynarodowego i Amerykańskiego KUL:

czwartek, 14 lutego 2019

Mimo zwycięstw w Syrii, ISIS cały czas niebezpieczne - nowy raport Sekretarza Generalnego ONZ

Podczas gdy Syryjskie Siły Demokratyczne przy wsparciu USA rozpoczęły „ostatnią bitwę” przeciwko ISIS w jedynej pozostałej enklawie Państwa Islamskiego w Syrii w prowincji Deir Ezzor, Sekretarz Generalny ONZ w najnowszym raporcie (UN Doc. S/2019/103) alarmuje, że ISIS nadal stanowi poważne zagrożenie dla międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa.

Rozpoczęta w sobotę w Syrii operacja ma koncentrować się w szczególności na wiosce Baghouz Al-Fawqani, gdzie mieli ukryć się najbardziej doświadczeni bojownicy ISIS. Mimo że ISIS nie rezygnuje z walki (media donoszą, że m.in. wysyła do okopów zamachowców-samobójców), to strona amerykańska spodziewa się pełnego sukcesu pod koniec tygodnia.

środa, 13 lutego 2019

Guest post: Belgia wezwana do rozliczeń z kolonialną przeszłością przez Grupę Roboczą ONZ ds. ludności pochodzenia afrykańskiego

Ośmiodniowa wizyta Grupy Roboczej ONZ zajmującej się prawami człowieka ludności pochodzenia afrykańskiego (WGEPAD) w Belgii (4-11.02.2019 r.) wywołała pewne poruszenie w mediach belgijskich i nie tylko. Powodem tego stanu rzeczy była jedna z rekomendacji zawartych we wstępnych konkluzjach raportu, sugerująca władzom rozliczenie z kolonialną przeszłością, w tym złożenie formalnych przeprosin.

wtorek, 12 lutego 2019

Finał sprawy polskiego konsula w Norwegii

Wczoraj wyjaśniła się ostatecznie sprawa polskiego konsula w Norwegii, którego odwołania kilka tygodni temu domagały się władze norweskie. W związku z odmową spełnienia tego wezwania przez władze polskie konsul Sławomir Kowalski został uznany za persona non grata.

Komentując decyzję władz norweskich MSZ ogłosiło, że "działając na zasadzie wzajemności i w oparciu o zwyczaj międzynarodowy, władze RP podjęły decyzję o uznaniu za persona non grata członka personelu dyplomatycznego Ambasady Królestwa Norwegii w Warszawie wykonującego funkcje konsularne". Media informują, że norweska konsul otrzymała 7 dni na opuszczenie Polski. 

niedziela, 10 lutego 2019

Guest post: O (zacierających się) granicach między prawem konkurencji i prawem ochrony danych osobowych (decyzja Bundeskartellamt w sprawie Facebooka)

Dnia 7 lutego 2019 r. niemiecki Federalny Urząd Antymonopolowy (Bundeskartellamt, dalej: BKartA) wydał długo oczekiwaną decyzję w sprawie nadużycia pozycji dominującej przez Facebooka (dalej: FB). Choć tekst samej decyzji nie jest jeszcze dostępny, BKartA opublikował notatkę prasową oraz kilku stronnicowy dokument informacyjny w tej sprawie, na której bazuje poniższy tekst. 

W ocenie BKartA, FB nadużył swojej pozycji dominującej na rynku sieci społecznościowych poprzez narzucenie użytkownikom serwisu Facebook postanowień regulaminów niezgodnych z prawem ochrony danych osobowych. Ich bezprawny charakter wynika z uzależnienia korzystania z sieci społecznościowej od udzielenia przez użytkownika nieograniczonej zgody na zbieranie jego danych także poza Facebookiem, w tym ze stron internetowych czy aplikacji, należących do Facebooka (takich jak np. WhatsApp czy Instagram) oraz stron internetowych czy aplikacji podmiotów trzecich, a następnie łączenie tych danych z danymi z indywidualnego konta użytkownika na Facebooku i ich dalsze wykorzystywanie. BKartA uważa, że zgoda wyrażona w tym zakresie przez użytkowników serwisu nie jest dobrowolna i FB nie może dalej przetwarzać danych osobowych użytkowników zebranych z zewnętrznych źródeł na jej podstawie. 

piątek, 8 lutego 2019

Statystyki ETPC za 2018 r.

Pierwsze miesiące roku stanowią czas podsumowań. 2018 rok był kolejnym bardzo pracowitym czasem dla ETPC, aczkolwiek wpłynęło do niego mniej spraw niż w 2017 r, głównie poprzez redukcję liczby skarg z Turcji, Rumunii i Węgier. Na podobnym poziomie ukształtowała się liczba spraw zawisłych przed Trybunałem pod koniec 2017 r. i 2018 r. - ok. 53 tys skarg. Ponad 70 % spraw w toku pochodzi z 6 krajów: Rosji ok. 11.700 spraw, Rumunii - 8500 spraw, Ukrainy 7200 spraw, Turcji - 7100 spraw, Włoch - 4 tys. spraw i Azerbejdżanu - 2 tys. spraw. Wśród wszystkich skarg oczekujących na rozpatrzenie ponad 20 tys. skarg ma charakter priorytetowy. W 2018 r. aż 87 % takich skarg pochodziło z 5 krajów: Rosji - 43%, Rumunii - 21 %, Węgier - 10%, Turcji - 9 % i Ukrainy - 4 %. W przypadku Rosji, Rumunii i Węgier skargi priorytetowe dotyczą zasadniczo warunków osadzenia, w przypadku Turcji sprawy te dotyczą głównie pozbawienia wolności, natomiast w przypadku Ukrainy są to sprawy związane z toczącymi się konfliktami zbrojnymi. Ubiegły rok przyniósł wzrost w liczbie wpływających skarg priorytetowych, a zmniejszenie liczby zawisłych skarg o tym charakterze pozostaje największym wyzwaniem dla Trybunału. Obecny rok będzie z kolei okresem, w którym Trybunał będzie testował skuteczność nowych procedur rozstrzygania spraw. Z początkiem 2019 r. wprowadzona została w tym obszarze nowa praktyka zakładająca wprowadzenie dwóch faz przedstawiania stanowiska rządowego: 12 tygodniowej fazy polubownej i 12 tygodniowej fazy postępowania spornego. Pozostaje czekać na obserwacje Trybunału co do skuteczności wprowadzenia takiego rozwiązania. 

Jak wyglądały w 2018 r. statystyki dotyczące Polski? Trybunał zakomunikował Polsce 114 skarg (w porównaniu do 410 zakomunikowanych w roku 2017), wydał w tym czasie 24 wyroki (w porównaniu do 20 w roku 2018) oraz 108 postanowień skreślających skargi z powodu oczywistej niedopuszczalności, zawarcia ugody bądź braku spełnienia innych przesłanek zawartych w art. 35 Konwencji.

środa, 6 lutego 2019

Opinia rzecznika generalnego Bota w sprawie CETA

29 stycznia rzecznik generalny TSUE Yves Bot wydał opinię w sprawie zgodności z prawem UE Kompleksowej umowy gospodarczo-handlowej czyli CETA. Opinia była wydana w związku z wnioskiem o opinię doradczą złożonym przez Belgię, która zwróciła się do TS o ocenę zgodności z prawem UE, w szczególności z prawami podstawowymi rozdziału dotyczące inwestycji. Główne kontrowersje budzi tutaj mechanizm rozstrzygania sporów. Rzecznik Bot nie podzielił jednak wątpliwości Belgii, stwierdzając, że CETA i zawarty w nim system sądu inwestycyjnego jest zgodna z prawem UE.

sobota, 2 lutego 2019

Sankcje USA i Wlk. Brytanii przeciwko Wenezueli: "uznanie antycypujące" rządu a legalność sankcji finansowych

Wskazując poprzednio prawnomiędzynarodowe aspekty walki o władzę w Wenezueli sygnalizowaliśmy współzależność między decyzją o ewentualnym wycofaniu uznania dla rządu Nicolasa Maduro a legalnością sankcji gospodarczych. Kolejnym przyczynkiem do tamtych rozważań stała się decyzja administracji USA o nałożeniu sankcji finansowych na najważniejszą spółkę eksportują ropę z Wenezueli, Petróleos de Venezuela SA. 

Pozbawienie dotychczasowego prezydenta dostępu do jednego z najważniejszych źródeł publicznych przychodów (tak w przypadku sankcji USA) czy zamrożenie dostępu do rezerw złota (wspominane ostatnio sankcje Wielkiej Brytanii), przy jednoczesnym oświadczeniu, że środki zostaną niezwłocznie odmrożone w razie przekazania władzy opozycji, w niewątpliwie zmierzają do wymiany rządu Wenezueli. Rodzi to zasadnicze pytanie o tytuł prawny do zamrożenia przychodów z transakcji związanych z ropą naftową, z jednej strony, oraz zablokowania dostępu do rezerw walutowych, z drugiej strony. Trzeba bowiem podkreślić, że w przeciwieństwie choćby do sankcji wobec Iranu (zob. posty tutaj i tutaj) tym razem Stany Zjednoczone nie wykorzystują swoich instytucji finansowych do uniemożliwienia transakcji, a jedynie zamrażają pozyskane w ten sposób środki.