Guest post: Sąd Konstytucyjny Federacji Rosyjskiej o prawach ludów tubylczych

28 maja 2019 roku rosyjski Sąd Konstytucyjny rozpoznał skargę konstytucyjną Giennadija Szczukina – przedstawiciela turkijskiego ludu Dołganów, zamieszkującego północną Syberię (tekst postanowienia w j. rosyjskim można znaleźć tu). Skarżący będący przywódcą wspólnoty rodowo-plemiennej, a jednocześnie przewodniczącym lokalnego stowarzyszenia ludności tubylczej został skazany na karę grzywny stu dwudziestu tysięcy rubli (co w dacie wyrokowania przez Sąd I instancji stanowiło równowartość siedmiu tysięcy trzystu złotych) za przestępstwo podżegania do nielegalnego polowania, dokonanego zbiorowo lub po wcześniejszemu uzgodnieniu (art. 258 k.k. Federacji Rosyjskiej). Zdaniem rozpoznających sprawę sądów karnych obu instancji, inkryminowane zachowanie G. Szczukina polegało na tym, że będąc prezydentem lokalnej organizacji społecznej zrzeszającej stowarzyszenia ludności rdzennej Rejonu Tajmyrskiego (Dołgańsko-Nienieckiego) Kraju Krasnojarskiego, we wrześniu 2014 roku podczas spotkań z przedstawicielami wspólnot rodowo-plemiennych udzielał informacji o możliwości przeprowadzania polowań na renifery żyjące w stanie wolnym. W szczególności dotyczyło to możliwości realizacji ustanowionego przez gubernatora Kraju Krasnojarskiego limitu łowieckiego ośmiu sztuk zwierzyny, przypadającego na każdego członka wspólnoty rocznie, niezależnie od jego wieku oraz posiadanych uprawnień do polowania. W konsekwencji wybrani z każdej wspólnoty myśliwi realizując limity łowieckie dla całych wspólnot dokonali odstrzału łącznie dwustu siedemnastu reniferów. Zdaniem orzekających sądów karnych takie zachowanie polegające na przekazywaniu limitów łowieckich między członkami wspólnoty rodowo-plemiennej nieposiadającymi prawa do polowania innym członkom wspólnoty, będącym myśliwymi było niedopuszczalne. Wykraczało ono bowiem poza prawo ludności rdzennej do korzystania ze środowiska naturalnego, prowadzonego w ramach tradycyjnego trybu życia. Ostatecznie prawomocne skazanie G. Szczukina objęła amnestia. Jednak z uwagi na charakter sprawy, jak również analogiczne postępowania wszczęte wobec jego pobratymców, wniósł on skargę konstytucyjną, żądając uznania niezgodności z rosyjską ustawą zasadniczą art. 19 ustawy federalnej „o polowaniu i ochronie zasobów łowieckich”, w zakresie w jakim uniemożliwia on ludności rdzennej pozyskiwanie zwierzyny w celu zaspokajania swoich potrzeb poprzez delegowanie prawa do polowania na rzecz wybranych członków wspólnoty rodowo-plemiennej.