ETPC - czy jeszcze sąd? Wyrok ETPC w sprawie Burmych i inni p. Ukrainie dotyczący łącznie ponad 12 tys. skarg

Wyrokiem w sprawie Burmych i inni p. Ukrainie ETPC bez merytorycznego rozpatrzenia przekazał do procedury wykonywania skargi pięciu skarżących i 12.143 innych skarg. Wszystkie dotyczyły problemu niewykonywania orzeczeń krajowych, który to problem został oceniony już w wyroku pilotażowym Iwanow p. Ukrainie z 2009 r. jako mający charakter systemowy. Trybunał wskazał, że od 1999 r. łącznie wpłynęło do niego ponad 29 tys. skarg przeciwko Ukrainie podnoszących ten problem. Mimo wydania orzeczeń rozstrzygających ponad 14 tys. takich spraw, władze ukraińskie nadal nie uporały się z kwestią niewykonywania orzeczeń sądów krajowych, a skarżący traktowali ETPC jako jedyny organ mający władzę i możliwość doprowadzenia do ich wykonania. I jak łatwo można wyczytać z orzeczenia Trybunału, jego cierpliwość się wyczerpała. Postanowił "podzielić" się ciążącą na nim odpowiedzialnością z Komitetem Ministrów zajmującym się nadzorem nad wykonywaniem orzeczeń. Uznał, że zarzuty skarżących powinny być zaadresowane przez władze ukraińskie w ramach środków generalnych, które Ukraina i tak jest zobowiązana przedsięwziąć w ramach wykonania wyroku pilotażowego Iwanow, z którym przez tyle lat nie jest się w stanie uporać. A przedsięwzięcie tych środków na poziomie krajowym nadzorowane jest przez Komitet Ministrów.

Kolejny wyrok pilotażowy przeciwko Polsce dotyczący przewlekłości postępowań

Europejski Trybunał Praw Człowieka ogłosił dziś wyrok wydany w trzech połączonych skargach Rutkowski i inni p. Polsce. Wszystkie trzy skargi dotyczyły przewlekłości postępowań, a w szczególności skuteczności funkcjonowania krajowego środka w postaci skargi na przewlekłość postępowania na podstawie ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2004 r. Nr 179, poz. 1843). Sprawa Rutkowski p. Polsce dotyczyła zarzutu przewlekłości postępowania karnego, które trwało łącznie 8 lat. Sąd krajowy rozpatrujący skargę skarżącego uznał, że do przewlekłości doszło jedynie w ograniczonym okresie czasu – 1 roku i z tego tytułu przyznał mu kwotę 2 tys. Druga sprawa Orlikowski p. Polsce dotyczyła przewlekłości postępowania cywilnego, które trwało łącznie 11 lat. Sąd krajowy oceniający skargę na przewlekłość postępowania ocenił, że w sprawie nie doszło do przewlekłości, wziął bowiem pod uwagę jedynie ostatni etap postępowania – zastosował więc tzw. fragmentację postępowania. Trzecia skarga Grabowska p. Polsce również dotyczyła postępowania cywilnego, które trwało łącznie 14 lat. Sąd krajowy orzekający ze skargi na przewlekłość ocenił, iż w sprawie nie doszło do przewlekłości, a ocenie poddał jedynie okres po wejściu w życie tzw. ustawy o skardze na przewlekłość.