Co dalej z umową stowarzyszeniową z Ukrainą?

W przeprowadzonym 6 kwietnia referendum Holendrzy opowiedzieli się przeciwko ratyfikacji przez Holandię umowy stowarzyszeniowej Unii Europejskiej z Ukrainą. Według wstępnych doniesień ponad 60% osób, które wzięły udział w referendum opowiedziało się przeciwko ratyfikacji. Ponieważ frekwencja przekroczyła 30%  musi zostać wzięte pod uwagę przez rząd. Referendum ma jednak charakter konsultacyjny, a zatem nie jest zobowiązujące prawnie, chociaż z pewnością ma ogromne znaczenie polityczne. Jest też bez wątpienia poważnym problemem dla holenderskiego rządu, sprawującego obecnie prezydencję w Radzie UE.

Umowa stowarzyszeniowa UE-Ukraina podpisana

Unia Europejska oraz jej państwa członkowskie podpisały dzisiaj podczas posiedzenia Rady Europejskiej polityczną część umowy stowarzyszeniowej z Ukrainą. Podpisanie umowy jest dosyć szeroko komentowane jako wielki polityczny krok w stronę zbliżenia UE i Ukrainy. Nie ulega jednak wątpliwości,  że jest to gest o znaczeniu przede wszystkim politycznym, a nie prawnym. Wynika to nawet z przemówienia wygłoszonego przez przewodniczącego Rady Europejskiej Hermana Van Rompuy podczas uroczystości podpisania umowy.

Unia Europejska i Kosowo rozpoczęły negocjowanie umowy stowarzyszeniowej

28 października Unia Europejska i Kosowo rozpoczęły w Pristinie pierwszą rundę negocjacji Umowy o Stowarzyszeniu i Stabilizacji. Negocjacje mają zakończyć się na wiosnę 2014 r., tak aby umożliwić parafowanie tekstu latem 2014 r. Istotnym elementem przyszłej umowy jest część handlowa, czyli utworzenie strefy wolnego handlu pomiędzy UE a Kosowem. Mandat (projekt dostępny tu) do podjęcia negocjacji został przez Radę w tej sprawie przyjęty w czerwcu (o czym pisaliśmy tutaj). Umowa będzie negocjowana przez Komisję Europejską oraz Wysokiego Przedstawiciela UE ds. Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa. Będzie ona pierwszą formalną umową pomiędzy UE i Kosowem.

Kosowo jest ostatnim państwem Bałkanów Zachodnich, które nie zostało jeszcze włączone formalnie w Proces stabilizacji i stowarzyszenia w formie umowy międzynarodowej. Dopiero niedawno zostały wyjaśnione wątpliwości prawne związane z możliwością zawarcia umowy z Kosowem w sytuacji, gdy nie został uregulowany jego status prawnomiędzynarodowy oraz nie wszystkie państwa członkowskie UE uznają jego niepodległość (więcej na ten temat w studium KE). Korzystnie wypadła także ocena przygotowania Kosowa do możliwości podjęcia zobowiązań wynikających z układy stowarzyszeniowego z UE.

"A teraz coś z zupełnie innej beczki..." - UE otwiera rynek dla win z Mołdowy?

Wszystkich miłośników wina (a tych w naszej Redakcji nie brakuje) powinna ucieszyć wiadomość, że 25 września Komisja Europejska zaproponowała pełne otwarcie unijnego rynku dla win z Mołdowy jeszcze przed tymczasowym stosowaniem układu stowarzyszeniowego Mołdowy z UE, przewidującego utworzenie pomiędzy stronami strefy wolnego handlu (Deep and Comprehensive Free Trade Area, DCFTA). 

Układ ma być podpisany na szczycie Partnerstwa Wschodniego w Wilnie, w listopadzie br., a wkrótce potem ma rozpocząć się jego tymczasowe stosowanie. Jednak w obliczu problemów, jakich producenci wina z Mołdowy doświadczają ostatnio w eksporcie na swoje tradycyjne rynki zbytu, KE uznała, że liberalizacja handlu w tym zakresie jest już teraz celowa i uzasadniona. KE ma przedstawić Radzie i PE propozycję odpowiedniej modyfikacji rozporządzenia 581/2011, określającego autonomiczne preferencje handlowe dla Republiki Mołdowy. Taki krok, według słów Komisarza UE ds. Rolnictwa, Daciana Solosa:  reflects that, beyond being a very successful economic integration project, the EU is also a space of solidarity (Komunikat prasowy IP/13/872) . 

A my pamiętajmy, że także nasze codzienne zakupowe wybory - i odnosi się to nie tylko do wina z Mołdowy - mogą być takim "gestem solidarności "...        

Handlowa część Umowy Stowarzyszeniowej z Hondurasem, Nikaraguą i Panamą będzie tymczasowo stosowana

Poza umową z Kolumbią, o czym już pisaliśmy, od dziś będzie także tymczasowo stosowana handlowa część umowa stowarzyszeniowej Unii Europejskiej z Hondurasem, Panamą i Nikaraguą. Umowa pomiędzy UE a państwami Ameryki Środkowej (poza już wymienionymi, jej sygnatariuszami są także Kostaryka, Salwador oraz Gwatemala) została parafowana w czerwcu 2011 r, a podpisana w 2012 r. Umowa ustanawiająca stowarzyszenie między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Ameryką Środkową z drugiej składa się z trzech filarów - współpraca, dialog polityczny i wolny handel. Ten ostatni filar zakłada ustanowienie strefy wolnego handlu i liberalizację usług. Ocena skutków tej umowy dostępna jest tu. Na razie wejdzie w życie jedynie handlowa część umowy, gdyż nie został jeszcze zakończony proces jej ratyfikacji w państwach członkowskich.

UE: od 1 lipca 2013 Chorwacja 28. państwem członkowskim UE. Decyzja RE o podjęciu negocjacji członkowskich z Serbią.

Dziś, tj. 1 lipca 2013 r., Chorwacja stała się 28. państwem członkowskim Unii Europejskiej. 

Oficjalne uroczystości, w których uczestniczy delegacja UE z Przewodniczącym Komisji, J.M. Barroso, rozpoczęły się w Zagrzebiu już 30 czerwca, o godz. 23:00. 1 lipca zostanie otwarte Przedstawicielstwo Komisji Europejskiej w Zagrzebiu. 

Jednak przygotowania do instytucjonalnego urzeczywistnienia członkostwa Chorwacji w UE zaczęły się dużo wcześniej. Już 14 kwietnia br. miały miejsce wybory chorwackich deputowanych do PE, których zgodnie z postanowieniami Traktatu akcesyjnego będzie w kadencji 2009-2014 dwunastu. 

25 kwietnia Neven Mimica został przedstawiony jako chorwacki kandydat na członka Komisji, a Przewodniczący Barroso ujawnił, że ma zamiar powierzyć mu sprawy ochrony konsumentów. Zgodnie z Traktatem lizbońskim, od kadencji 2014-2018 skład Komisji miał zostać ograniczony do 2/3 liczby Państw, jednak decyzja Rady Europejskiej 2013/272/UE (pisaliśmy o tym na blogu tutaj) zmienia te postanowienia i utrzymuje zasadę "1 komisarz z każdego państwa członkowskiego".

UE: "techniczne" przygotowania do zawarcia układu stowarzyszeniowego z Ukrainą

Komisja Europejska przyjęła 15 maja 2013 r. i przekazała Radzie projekty dwóch decyzji Rady dotyczących podpisania (1.) i tymczasowego stosowania (2.) układu stowarzyszeniowego wynegocjowanego z Ukrainą w l. 2011-12. Komisja wydała także oświadczenie, w którym stwierdziła, że przyjęcie projektów ma na celu techniczne przygotowanie procesu decyzyjnego w ramach Unii, niezależnie od ostatecznej politycznej decyzji Rady w tej kwestii. Komisja podkreśliła, że to działanie w żaden sposób nie może być rozumiane jako "wywieranie nacisku" na Radę. Przyjęcie projektów ma wyłącznie zapewnić realną możliwość podpisania układu na szczycie Partnerstwa Wschodniego w Wilnie za pół roku.

Działanie Komisji (co potwierdza ww. oświadczenie) stanowi jednak wyraźny sygnał dla Ukrainy, że UE jest pod względem prawnym gotowa do podpisania, a nawet tymczasowego stosowania układu, jeśli tylko Ukraina spełni warunki, od których UE uzależnia zawarcie umowy. Zostały one wyrażone w konkluzjach Rady z 10 grudnia 2012 r. i obejmują trzy obszary, tj. zapewnienie zachowania międzynarodowych standardów demokratycznych podczas przeprowadzania wyborów na Ukrainie, zapewnienie prawidłowego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości (m.in. zwalczanie tzw. wybiórczej sprawiedliwości - selective justice) oraz wdrożenie reform uzgodnionych wspólnie z UE w programie stowarzyszeniowym. Tym samym podpisanie układu i dalsze kroki UE są uzależnione wyłącznie od zachowania władz Ukrainy, zwłaszcza podjęcia przez nie konkretnych, dostrzegalnych działań we wskazanych obszarach.