Czy klauzula arbitrażowa obejmuje spór wynikający z naruszenia zakazu kartelowego?

Pytanie to zostało skierowane w trybie prejducyjalnym do Trybunału Sprawiedliwości UE przez niemiecki sąd (Landgericht Dortmund) w połowie 2013 r. W zeszłym tygodniu pojawiło się rozstrzygnięcie w tej sprawie. W ocenie Trybunału decydujące jest brzmienie klauzuli. 

TS: Rozporządzenie Bruksela I nie reguluje kwestii uznawania ani wykonywania orzeczeń arbitrażowych

W wyroku z 13 maja ws. C‑536/13 Gazprom, Trybunał przychylił się do argumentu Rzecznika Generalnego Melchior Wathelet (nasz post tutaj), że zgodnie z art. 1(2)(d) Brukseli I, Rozporządzenie to nie obejmuje sądownictwa polubowne (par.28), a zatem to do sądu krajowego należy ewentualne uwzględnienie anti-suit injunction.

W kontekście obaw podnoszonych przez sąd odsyłający - litewski SN, wedle którego 

anti-suit injunction wydany przez trybunał arbitrażowy zagraża skuteczności (effet utile) rozporządzenia nr 44/2001, ponieważ "może ograniczyć korzystanie przez ten sąd z kompetencji do samodzielnego stanowienia w przedmiocie własnej właściwości do rozpatrywania sprawy objętej zakresem stosowania omawianego rozporządzenia" (par.31), 

Trybunał przypomniał, 

Wejście w życie Rozporządzenia Bruksela I bis

Po 2 letnim vacatio legis, 10 stycznia w życie weszło Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych, zastępując Brukselę I tj. Rozporządzenie 44/2001. Stroną nowego Rozporządzenia (w przeciwieństwie do Brukseli I) jest również Dania.

Rzecznik Generalny: anti-suit injunctions w postępowaniach arbitrażowych zgodne z prawem UE

Wzywając do zmiany dotychczasowej wykładni prawa UE w Tankers (C-185/07), Rzecznik Generalny Melchior Wathelet w sprawie Gazprom (C-536/13, zobacz nasz post tutaj) uznał, że:

- Rozporządzenie (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Bruksela I) nie zobowiązuje sądu państwa członkowskiego do odmowy uznania i wykonania anti-suit injunction wydanego przez sąd arbitrażowy.

- Okoliczność, iż orzeczenie arbitrażowe zawiera anti-suit injunction nie wystarczy, aby odmówić jego uznania i wykonania na podstawie art. V ust. 2 lit. b) Konwencji nowojorskiej z dnia 10 czerwca 1958 r.

Opinia Rzecznika Generalnego z 4 grudnia 2014.

Czy polski sąd rozpozna wezwanie do ugody zagranicznych spółek?

Czy przepisy o jurysdykcji krajowej w procesie znajdują zastosowanie w postępowaniu z wniosku o zawezwanie do próby ugodowej? Spółka z siedzibą na Kajmanach złożyła wniosek o zawezwanie do próby ugodowej uczestnika – Spółki z siedzibą na Cyprze. Warszawski Sąd Rejonowy wniosek odrzucił. Sąd Okręgowy rozpoznający zażalenie zwrócił się natomiast do Sądu Najwyższego  o rozstrzygnięcie wspomnianego zagadnienia prawnego – czy przepisy o jurysdykcji krajowej mają więc zastosowanie?

UE już niedługo stanie się stroną Haskiej Konwencji o umowach dotyczących właściwości sądów

30 stycznia 2014 r. Komisja Europejska przyjęła projekt Decyzji Rady w sprawie zatwierdzenia Konwencji Haskiej o umowach dotyczących właściwości sądu. Konwencja wprowadza zasady dotyczące jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń zagranicznych w sprawach cywilnych i handlowych. Do tej pory Konwencję podpisał i przyjął Meksyk (2007). W 2009 r. została także podpisana przez UE i USA. Jej wejście w życie stanie się więc możliwe dopiero kiedy UE albo USA do niej przystąpią.

Przy szklaneczce whisky o jurysdykcji

Trybunał Sprawiedliwości UE po raz kolejny wziął pod lupę rozporządzenie Bruksela I. Powodem było pytanie prejudycjalne belgijskiego Sądu dotyczące interpretacji art. 2 oraz art. 5 rozporządzenia. Spór toczący się przed belgijskim sądem dotyczy umowy na sprzedaż wyłączną zawartej pomiędzy dystrybutorem whisky (z siedzibą w Belgii) oraz jej producentem (z siedzibą we Francji). W niniejszej sprawie dystrybutor dochodzi odszkodowania z tytułu rozwiązania umowy bez wypowiedzenia. 

To jak to jest z tą zawisłością sporu, gdy w grę wchodzą międzynarodowe konwencje?

Na zakończenie 2013 r. Trybunał Sprawiedliwości UE kolejny raz podjął temat zawisłości sporu w świetle rozporządzenia Bruksela I oraz konwencji międzynarodowych. Pytanie prejudycjalne dotyczyło interpretacji art. 71 rozporządzenia Bruksela I, zgodnie z którym rozporządzenie nie naruszania regulacji dot. jurysdykcji, uznawania lub wykonywania orzeczeń zawartych w konwencjach międzynarodowych.

Podstawą sporu było powierzenie przez przewoźnika realizacji zlecenia międzynarodowego przewozu podwykonawcy. Niestety przewożony towar został skradziony. W wyniku zawartej ugody, zleceniodawca uzyskał odszkodowanie od ubezpieczyciela przewoźnika, który następnie wystąpił z roszczeniem regresowym do podwykonawcy. Wcześniej jednak prawomocnym wyrokiem stwierdzono, że pomiędzy przewoźnikiem a podwykonawcą nie istnieje prawo w odniesieniu do tych samych okoliczności, a podwykonawca powinien odpowiadać za poniesioną szkodę jedynie do wysokości maksymalnej kwoty przewidzianej w art. 23 Konwencji o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów - CMR. Czy można tu zatem mówić o zawisłości sprawy?

TS UE uznaje międzynarodowy charakter umowy konsumenckiej z krajowym kontrahentem

Odpowiadając na pytanie prejudycjalne zgłoszone przez austriacki Landesgericht Feldkirch w sprawie Armin Maletic and Marianne Maletic v lastminute.com GmbH and TUI Österreich GmbH., Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że zwrot "[przeciwko] swemu kontrahentowi" w art. 16(1) Rozporządzenia Rady (WE) 44/2001 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Bruksela I) należy rozumieć, w okolicznościach takich jak zaistniałe w sporze, jako obejmujący również kontrahenta organizatora podróży, z którym konsument zawarł umowę, a który ma swoją siedzibę w państwie członkowskim zamieszkania konsumenta.