Raport Komitetu Ministrów RE z nadzoru nad wykonywaniem wyroków ETPC w 2016 r.

KM opublikował właśnie doroczny raport z nadzoru nad wykonywaniem wyroków i decyzji ETPC w 2016 r. Ogromny wysiłek skoncentrowany w ostatnich latach na polepszeniu wykonywania orzeczeń przyniósł kolejny rekord. W 2016 r. Komitet uznał za wykonane 2066 orzeczeń w porównaniu do 1537 w 2015 r., co i tak było już ogromnym postępem. Na podkreślenie zasługuje fakt, że wiele z zakończonych spraw dotyczyło problemów strukturalnych, które jak wiadomo wymagają od państw dużo większego zaangażowania, a często też nakładów finansowych.

TK Federacji Rosyjskiej orzeka o nadrzędności Konstytucji FR nad Europejską Konwencją Praw Człowieka

Trybunał Konstytucyjny Federacji Rosyjskiej wydał ostatnio niezwykle ważne orzeczenie, które jak powszechnie przewidują komentatorzy pozwoli władzom rosyjskim na wybiórcze wykonywanie orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, a także innych sądów międzynarodowych. 

Do TK zwróciła się grupa deputowanych do Dumy Państwowej o ocenę zgodności z Konstytucją ustawy o ratyfikacji EKPCz, o umowach międzynarodowych oraz szeregu innych aktów prawnych. Twierdzili oni, że uczestnictwo we współpracy międzynarodowej nie powinno prowadzić do naruszania praw człowieka bądź pozostawać w sprzeczności z podstawowymi zasadami porządku konstytucyjnego. Ich zdaniem zakwestionowane przepisy prowadzą do konieczności bezwarunkowej implementacji wyroków ETPCz, nawet gdy stoją one w sprzeczności z rosyjską konstytucją. 

Deklaracja Brukselska – impuls do poprawy wykonywania wyroków ETPCz

Dnia 27 marca br. państwa członkowskie RE zgromadzone na Konferencji Rady Europy nt. usprawnienia wykonywania wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka przyjęły tzw. Deklarację Brukselską, dokument programowy nakreślający zakres działań koniecznych do poprawy implementacji w krajowych systemach prawnych orzecznictwa ETPCz. Konferencja w Brukseli była kolejną konferencją w ramach procesu reformy systemu Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, zapoczątkowanego podczas konferencji w Interlaken w 2010 r., Izmirze (w 21011 r.) oraz w Brighton (w 2012 r.). 

Raport Komitetu Ministrów RE z nadzoru nad wykonywaniem orzeczeń ETPCz w 2014 r.

Komitet Ministrów Rady Europy opublikował 23 marca br. raport ze swojej działalności w zakresie nadzorowania wykonywania przez państwa orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w roku 2014 r. Statystyki za 2014 r. potwierdzają trendy zapoczątkowane w 2011 r. Nastąpił dalszy spadek w zakresie liczby spraw zawisłych w wykonywaniu – jest ich obecnie 10.904. Rekordowa jest liczba spraw zamkniętych w nadzorze w wyniku podjęcia przez władze krajowe koniecznych działań o charakterze legislacyjnym bądź związanych z praktyką stosowania przepisów. W 2014 r. zamknięto nadzór nad wykonywaniem 1502 spraw, dla porównania można wskazać, że w 2013 r. była to liczba 1398, natomiast w 2010 r. jedynie 455. Od 2012 r. państwa podwoiły liczbę złożonych planów działań i raportów z wykonania orzeczeń, które to dokumenty są kluczowe w procesie nadzoru.

Konwencja Nowojorska już niedługo także w Palestynie

Jak donosi serwis informacyjny ONZ, Palestyna złożyła na początku tego roku dokument przystąpienia do Konwencji o uznawaniu i wykonywaniu zagranicznych orzeczeń arbitrażowych sporządzonej w Nowym Jorku 10 czerwca 1958 r. Tym samym Konwencja Nowojorska wejdzie w Palestynie w życie 2 kwietnia 2015 r. Palestyna jest 154 państwem – stroną Konwencji. Warto przypomnieć, że w Polsce Konwencja obowiązuje od 1 stycznia 1962 r.

Wejście w życie Rozporządzenia Bruksela I bis

Po 2 letnim vacatio legis, 10 stycznia w życie weszło Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych, zastępując Brukselę I tj. Rozporządzenie 44/2001. Stroną nowego Rozporządzenia (w przeciwieństwie do Brukseli I) jest również Dania.

UE już niedługo stanie się stroną Haskiej Konwencji o umowach dotyczących właściwości sądów

30 stycznia 2014 r. Komisja Europejska przyjęła projekt Decyzji Rady w sprawie zatwierdzenia Konwencji Haskiej o umowach dotyczących właściwości sądu. Konwencja wprowadza zasady dotyczące jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń zagranicznych w sprawach cywilnych i handlowych. Do tej pory Konwencję podpisał i przyjął Meksyk (2007). W 2009 r. została także podpisana przez UE i USA. Jej wejście w życie stanie się więc możliwe dopiero kiedy UE albo USA do niej przystąpią.

ETS: Komisja Europejska nie może zastępować Trybunału

Interesujące orzeczenie wydał w ubiegłym tygodniu (14 stycznia 2014 r.) unijny Trybunał Sprawiedliwości. W sprawie C‑292/11 P Komisja przeciwko Portugalii Trybunał podtrzymał wyrok Sądu z 2011 r. (sprawa T-33/09 Portugalia przeciwko Komisji) i potwierdził, że Komisja Europejska, w zakresie przysługujących jej kompetencji do egzekwowania nałożonej na państwo członkowskie kary pieniężnej, nie może oceniać zgodności z prawem UE przepisów krajowych, które nie były wcześniej zbadane przez Trybunał.

Cała historia zaczęła się w 2004 r., kiedy TS wyrokiem z 10 października stwierdził, że Portugalia, utrzymując w dziedzinie zamówień publicznych przepisy uzależniające uzyskanie odszkodowania przez osobę, która poniosła szkodę w wyniku naruszenia prawa Unii, od udowodnienia winy lub umyślnego działania, naruszyła swoje zobowiązania unijne, nie zapewniając właściwej transpozycji dyrektywy Rady 89/665/EWG w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do stosowania procedur odwoławczych w zakresie udzielania zamówień publicznych na dostawy i roboty budowlane (sprawa C-275/03 Komisja przeciwko Portugalii). Portugalia nie zastosowała się do tego wyroku i nie uchyliła zakwestionowanych przepisów w terminie wyznaczonym przez Komisję. Wobec tego KE w 2006 r. wniosła nową skargę, w której zażądała zasądzenia okresowej kary pieniężnej. 10 stycznia 2008 r. Trybunał orzekł, że Portugalia nie zastosowała się do jego wyroku z 2004 r. i nałożył na nią karę pieniężną w wysokości 19 392 EUR za każdy dzień opóźnienia w podjęciu środków niezbędnych dla wykonania się do pierwszego wyroku od dnia wydania drugiego wyroku. Zapewne przewidując rozstrzygnięcie TS, aby zminimalizować straty, władze portugalskie przyjęły 31 grudnia 2007 r.ustawę (nr 67/2007) uchylającą sporne przepisy krajowe i ustanawiającą nowe zasady w tym zakresie. Ustawa weszła w życie 30 stycznia 2008 r. Jednak Komisja uznała ją za to niewystarczającą dla prawidłowego i całkowitego wykonania wyroku z 2004 r. Aby uniknąć przedłużania sporu, Portugalia przyjęła więc ustawę nr 31/2008 zmieniająca ustawę nr 67/2007, która weszła w życie 18 lipca 2008 r. pomimo iż uważała, że ustawa nr 67/2007 zawierała wszelkie środki zapewniające pełne wykonanie wyroku z 2004 r. 

Orzeczenie MTS w sprawie interpretacji wyroku z 1962 r. dotyczącego światyni Praeh Vihaer

Wczoraj, 11 listopada 2013 r. MTS wydał orzeczenie w sprawie interpretacji wyroku dotyczącego świątyni Preah Vihear z 15 czerwca 1962 r. (Request for Interpretation of the Judgment of 15 June 1962 in the Case concerning the Temple of Preah Vihear (Cambodia v. Thailand) - Cambodia v. Thailand). 

Cd. dyskusji nad usprawnieniem procedury wykonywania orzeczeń ETPCz

22 maja br. rozpoczyna swoje posiedzenie grupa robocza „E” Komitetu ekspertów do spraw reformy Trybunału (GT-GDR-E) Rady Europy. Mandat grupy obejmuje dyskusję nad kwestiami dotyczącymi: zasadności wprowadzenia zmian do Konwencji Europejskiej w celu umożliwienia powołania dodatkowych sędziów Trybunału; przeglądu funkcjonowania doradczego Panelu Ekspertów oceniającego kandydatów na sędziów ETPCz (Advisory Panel of Experts on Candidates for Election as Judge to the European Court of Human Rights); oraz potrzeby wprowadzenia skuteczniejszych metod nadzoru w odniesieniu do państw, które nie wykonują we właściwym czasie orzeczeń Trybunału.