Guest post: Komisja proponuje dyrektywę dotyczącą polepszenia warunków pracy za pośrednictwem platform

Obok pytania czym w świetle prawa są same platformy (np. czy Uber jest usługą społeczeństwa informacyjnego czy usługą transportową), pytanie o to kim – w świetle prawa – są osoby świadczące pracę dzięki pośrednictwu platform, jest najważniejszym problemem związanym z regulacją działalności platform jako modelu biznesowego. W grudniu 2021 r. Komisja zaproponowała wniosek dyrektywy dotyczącej polepszenia warunków pracy za pośrednictwem platform (Directive on improving working conditions in platform work), którego najważniejszym elementem jest propozycja wypracowania odpowiedzi na to pytanie w prawie UE.

Seminarium "Niepodważalność aktu powołania sędziego?" - 29.11.2021, godz. 16:00

Przedstawicielstwo Komisji Europejskiej w Polsce

Katedra Europejskiego Prawa Konstytucyjnego WPiA UŁ

Okręgowa Rada Adwokacka w Łodzi

Okręgowa Izba Radców Prawnych w Łodzi

zapraszają na seminarium pt.:

Niepodważalność aktu powołania sędziego?

połączone z promocją publikacji PKE dotyczących sporu Polski z UE  nt. przestrzegania zasady praworządności

(poniedziałek, 29 listopada 2021 r., początek godz. 16.00) 

 

Program

16:00 – 16.05 – prof. Monika Bogucka-Felczak, Dziekan WPiA UŁ - powitanie

16:05 – 16:20 – Rafał Szyndlauer, Doradca ds. Politycznych i Prawnych, PKE w Polsce – Kwestia praworządności w relacjach Polski z UE w świetle najnowszych dokumentów i działań Komisji Europejskiej

16:20 – 16:30 – prof. Jan Barcz, Akademia Leona Koźmińskiego, Team Europe – Najnowsze publikacje naukowe PKE nt. stanu przestrzegania zasady praworządności w Polsce

16:30 – 16:40 – prof. Anna Wyrozumska, Uniwersytet Łódzki, Team Europe –  Obowiązek państwa członkowskiego UE zapewnienia skutecznej ochrony sądowej

16:40 – 17:40 – panel – Niepodważalność aktu powołania sędziego a prawo do skutecznej ochrony sądowej w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, Sądu Najwyższego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego (moderator dr Izabela Skomerska, Prodziekan WPiA)  

prof. Piotr Tuleja,  Uniwersytet Jagielloński, sędzia TK w stanie spoczynku

prof. Aleksander Kappes,  Uniwersytet Łódzki, adwokat

prof. Jacek Skrzydło, Uniwersytet Łódzki, adwokat

 

17:40 – 18.20 -  Dyskusja 

18.20 – 18.30 - Podsumowanie seminarium: prof. Anna Wyrozumska i Rafał Szyndlauer 

 

Ze względów na rosnącą falę zakażeń, seminarium odbędzie się w formule hybrydowej z udziałem panelistów i niewielkiej grupy publiczności obecnej w siedzibie WPiA UŁ. W wydarzeniu będzie można uczestniczyć na pośrednictwem MS Teams pod poniższym linkiem:

https://teams.microsoft.com/l/meetup-join/19%3ameeting_MTk3NDIxOWMtNGU4Mi00MTMxLWI4N2MtZjQyNTU4NGJhNTVi%40thread.v2/0?context=%7b%22Tid%22%3a%2263441aef-da0e-4397-bb7e-f9d4705e963b%22%2c%22Oid%22%3a%22fd572ac0-1d51-4afb-bc6f-c2812abbfe9d%22%7d

Transmisję z wydarzenia można będzie także śledzić na stronach FB Seminarium KEPK oraz Komisja Europejska w Polsce . 

Seminarium będzie okazją do prezentacji i dyskusji nt. najnowszych publikacji naukowych PKE dotyczących stanu przestrzegania zasady praworządności w Polsce i sporu toczącego się w tym obszarze pomiędzy polskimi władzami, a instytucjami UE pt.:

Problem praworządności w Polsce w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE (2018–2020) - Wstęp, wybór i redakcja Jan Barcz, Agnieszka Grzelak i Rafał Szyndlauer

Problem Praworządności w Polsce w świetle dokumentów Komisji Europejskiej - Wstęp, wybór i opracowanie Jan Barcz, Agnieszka Grzelak i Rafał Szyndlauer

 

Książki te dostępne są również w wersji elektronicznej m.in.:

https://www.wpia.uni.lodz.pl/files/profiles/258/problem_praworzadnosci_ts_e_book.pdf

https://op.europa.eu/pl/publication-detail/-/publication/730ddd0f-77ac-11ea-a07e-01aa75ed71a1

 

 

Stanowisko rządu ws. wykonania orzeczeń TS UE dot. Izby Dyscyplinarnej SN

Ostatniego dnia terminu wyznaczonego przez Komisję Europejską, tj. 17 sierpnia b.r., rząd polski odpowiedział na wezwanie do zajęcia stanowiska ws. ostatnich orzeczeń dotyczących bezprawności zmian przeprowadzonych w strukturze Sądu Najwyższego. W Komunikacie Centrum Informacyjnego Rządu poinformowano, że elementem odpowiedzi  jest zapowiedź "likwidacji Izby Dyscyplinarnej w obecnej postaci, w ramach kolejnego etapu reformy wymiaru sprawiedliwości, który ma rozpocząć się jeszcze w nadchodzących miesiącach."

Polska została wezwana do odpowiedzi przez Komisarza D. Reydersa pismem z dnia 20 lipca br., dotyczącym orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości UE: postanowienia z dnia 14 sierpnia br. o zastosowaniu środka tymczasowego w sprawie C-204/21 R oraz wyroku z dnia 15 lipca br. w sprawie C-791/19. TSUE zakwestionował w nich zgodność reżimu funkcjonowania ID SN z prawem unijnym oraz zobowiązał, w drodze środka tymczasowego, do natychmiastowego zawieszenia stosowania odnośnych przepisów (szerzej: post prof. Jerzego Kranza).

Rząd zarazem poinformował o wystąpieniu z wnioskiem o uchylenie postanowienia Trybunału Sprawiedliwości z dnia 14 lipca br. o zastosowaniu środka tymczasowego w sprawie C-204/21 R na podstawie wyroku trybunału Julii Przyłębskiej z dnia 14 lipca br. w sprawie P 7/20 (o sprawie pisaliśmy tutaj), w myśl którego nałożenie przez TS UE środka tymczasowego ingerującego w w ustrój sądów powszechnych w Polsce miało charakter działania ultra vires.

Warto śledzić reakcję Komisji. Nie dość bowiem że rząd polski odniósł się do wyroków TS UE dopiero pod wyraźną groźbą kar finansowych (PAP, EC threatens financial sanction on Poland over CJEU ruling), to od wielu tygodni pojawiają się sugestie że likwidacja ID miałaby się odbyć w drodze przeniesienia neosędziów do Izby Karnej SN, umożliwiając tym samym jej upolitycznienie.

Raport KE ws. stanu praworządności w Polsce

20 lipca b.r. Komisja Europejska opublikowała pakiet dorocznych raportów dotyczących poszanowania praworządności w państwa członkowskich UE. W przypadku Polski kontekst publikacji tego przygnębiającego dokumentu jest szczególnie smutny, o czym dobitnie poinformowano we wstępie i ostatniej części. 

Po pierwsze, 14 lipca b.r. Trybunał Julii Przyłębskiej orzekł, że zastosowanie przez Trybunał Sprawiedliwości UE środków tymczasowych w postaci zawieszenia działania Izby Dyscyplinarnej SN stanowiło działanie ultra vires, naruszyło Konstytucję RP a w rezultacie "nie jest objęte zasadami pierwszeństwa oraz bezpośredniego stosowania określonymi w art. 91 ust. 1-3 Konstytucji". Mimo sprzeciwu RPO (o którym ponizej), odpowiedzi na pytanie prawne SN udzielił skład pięcioosobowy pod przewodnictwem Stanisława Piotrowicza.

Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku laureatem prestiżowej nagrody Unii Europejskiej

 

Foto: Patryk Kośmider / Shutterstock; https://wiadomosci.onet.pl/europejskie-centrum-solidarnosci-w-gdansku-historia-i-zwiedzanie/d27tsl

W ubiegły wtorek (25 maja 2021 r.) Komisja Europejska i stowarzyszenie Europa Nostra ogłosiły laureatów European Heritage Awards/Europa Nostra Awards 2021 – nagrody Unii Europejskiej w dziedzinie dziedzictwa kulturowego, finansowanej w ramach programu Kreatywna Europa. Jest to jedno z najważniejszych i najbardziej prestiżowych wyróżnień w obszarze dziedzictwa kulturowego. Honoruje wyjątkowe projekty poświęcone konserwacji, innowacyjnym badaniom, zaangażowaniu specjalistów i wolontariuszy oraz upowszechnianiu, szkoleniom i edukacji z zakresu dziedzictwa.  W tym roku największe europejskie wyróżnienie zostało przyznane 24 wzorowym projektom z 18 krajów. Jednym z laureatów zostało Europejskie Centrum Solidarności (ECS) w Gdańsku. Międzynarodowe jury dostrzegło rolę ekspozycji stałej tej instytucji w popularyzacji działań na rzecz praw człowieka, praw pracowniczych i politycznych oraz podkreślanie wagi obywatelskiego zaangażowania. To już druga znacząca nagroda europejska, którą przyznano ECS: w 2016 r. instytucja otrzymała Nagrodę Muzealną Rady Europy, jako pierwsza placówka z Polski w 40-letniej historii tego wyróżnienia. Zdaniem jury Rady Europy ECS jest „fascynującym przykładem instytucji kultury działającej na rzecz promocji wolności i solidarności”, a wydarzenia, do których się odwołuje i program instytucji „czyni z niego forum współczesnej Europy".

Guest post: Aktualizacja europejskiej strategii przemysłowej - jakie korzyści dla jednolitego rynku UE?

Źródło: https://www.eesc.europa.eu/en/news-media/news/new-industrial-strategy-europe-brings-much-needed-paradigm-shift-says-eesc

5 maja 2021 r. Komisja Europejska ogłosiła aktualizację europejskiej strategii przemysłowej 2020, która ma uzupełnić podstawy i założenia pierwotnie określone w dokumencie z 10 marca 2020 r. Nowa Strategia Przemysłowa UE stanowi odpowiedź na wyzwania legislacyjne spotęgowane kryzysem COVID-19 i ma wyznaczyć nowy plan transformacji gospodarczej Europy, by przyspieszyć przemianę jej gospodarki w bardziej zrównoważoną, cyfrową i konkurencyjnie odporną na arenie światowej.

Guest post: UE – USA – Chiny / Schrems 2, Facebook i TikTok. Gospodarczy giganci w globalnej rozgrywce

Kilka dni temu przedstawiłem w PPM „krajobraz po bitwie” – tj. ocenę sytuacji po wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie Schrems 2 (post tutaj). Rozstrzygnięcie, mimo że nie powinno stanowić zaskoczenia, wywołało po obu stronach Atlantyku silne reakcje. Z jednej strony widać konsternacją europejskich organów ochrony danych, które zasadniczo przyjęły postawę wyczekującą („wait and see”), z drugiej – oburzenie i falę krytyki w USA (zarzuty prowadzenia przez UE europocentrycznej, imperialnej polityki i celowego zwalczania amerykańskich firm, z Facebookiem i Google na czele, należą do łagodniejszych).

Mimo, że sprawa Schrems 2 toczyła się od kilku lat, to wydany właśnie wyrok stanowi impuls wywołujący mniej lub bardziej bezpośrednią reakcję.

Media bowiem właśnie donoszą, iż w toczącej się przed Komisją Europejską sprawie z udziałem Facebooka (dot. ona praktyk rynkowych Fb), Facebook stanowczo sprzeciwił się przekazywaniu kolejnych dokumentów unijnym organom, zarzucając im m.in. naruszanie prywatności pracowników Fb. W toku wszczętego w ubiegłym roku postępowania, Facebook udostępnił już 315 tys. dokumentów (1,7 mln stron!). W minionych dniach Facebook zaskarżył do unijnego Sądu Pierwszej Instancji w Luksemburgu działania Komisji Europejskiej. Czy sprawie zostanie nadany bieg dowiemy się najpewniej we wrześniu 2020.

Guest post: The Apple State-Aid Case. The First Milestone

The European General Court decided last week that the Irish tax ruling agreements with Apple do not infringe European Union Law (Judgement of 15.07.2020, T-778/16 and T-892/16). The tax benefits obtained do not constitute unlawful state aid as prohibited under Article 107(1) TFEU. The Court hence annulled the decision of the European Commission that Ireland granted illegal state aid. In consequence, Apple does not have to repay taxes plus interest and saves approximately 14 bn USD.

Infographic of the EC

UE przygotowuje się do ochrony wspólnego rynku przed subsydiowanymi spółkami zagranicznymi

Na forum PPM wielokrotnie podnosiliśmy temat ustanawiania kolejnych krajowych mechanizmów ochrony rynków przed inwestycjami zagranicznymi mogącymi stanowić zagrożenie dla strategicznych interesów narodowych (ostatnio tu, tu czy tu oraz szerzej tutaj). Niezależnie od regulacji krajowych obowiązujących w 14 państwach członkowskich, również Unia Europejska postanowiła podążyć tym szlakiem; w marcu 2019 r. Komisja Europejska przyjęła Wytyczne dotyczące ochrony wrażliwych aktywów i technologii europejskich.

Zgodnie z nieoficjalnymi informacjami Komisja aktualnie kończy prace nad Białą Księgą poświęconą ochronie wspólnego rynku przed konkurencją ze strony zagranicznych przedsiębiorstw publicznych lub subsydiowanych przez państwa. Proponowane podwójne podejście zakłada analizę z jednej strony potencjału zakłócenia wspólnego rynku, a z drugiej prawdopodobieństwa dokonania przejęć europejskich spółek (FT, EU seeks to curb state-backed foreign rivals). Kompetencje w pierwszym zakresie miałyby być realizowane na poziomie krajowym, a w drugim przez Komisję.

Dokument ma się ukazać jeszcze w czerwcu, a nie jest tajemnicą że jednym z podstawowych powodów jego przyjęcia będzie ochrona strategicznych interesów w relacjach z Chinami. Publikacja zbiegnie się w czasie z planowanym szczytem z udziałem Przewodniczącego Rady Europejskiej Charlesa Michela, Przewodniczącej KE  Ursuli von der Leyen oraz premiera Chin Li Keqianga. Należy zatem oczekiwać dalszych napięć w relacjach między oboma blokami.

Komisja Europejska wszczyna postępowanie naruszeniowe przeciwko Finlandii i Wlk. Brytanii ws. wewnątrzunijnych BITów

Przed kilkoma dniami informowaliśmy o zawartym przez 23 państwa członkowskie UE traktacie ws. wypowiedzenia wewnątrzunijnych traktatów inwestycyjnych (BITów). W gronie państw, które tym samym zrealizowały zalecenia Komisji Europejskiej nie znalazły się m.in. Austria, Finlandia, Irlandia, Szwecja i Wlk. Brytania.

Odpowiednio Komisja powiadomiła Finlandię i Wlk. Brytanię o wszczęciu postępowania o naruszenie zakazu dyskryminacji zgodnie z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości ws. Achmea. Zgodnie z komunikatem państwa te nie podjęły bowiem jakichkolwiek kroków negocjacyjnych zmierzających do wypowiedzenia BITów. 

Z pozostałych państw tej grupy Irlandia nie jest aktualnie stroną tego rodzaju traktatów. Pozostałe potencjalnie mogą prowadzić odnośne negocjacje, co uzasadniołoby brak działania KE.

Konsultacje 1. Dorocznego raportu Komisji Europejskiej nt. praworządności

Realizując Polityczne wytyczne dla KE przyjęte przez jej przewodniczącą Ursulę von der Leyen, Komisja Europejska przygotowuje pierwszy - z założenia doroczny - Raport nt. poszanowania praworządności przez państwa członkowskie UE (2020 Rule of Law Report ). Raport ma przede wszystkim pełnić funkcję prewencyjną.

Opublikowany właśnie kwestionariusz jest otwarty do publicznych konsultacji do 4 maja.

Projektu rewizji zasad akcesyjnych do Unii Europejskiej

Na początku lutego Komisja Europejska przedstawiła propozycję zmian w zasadach akcesyjnych do UE. Inicjatywa jest pokłosiem wcześniejszych sugestii, prezentowanych w zasadzie od początku kadencji prezydenta Macrona i realnie otwiera możliwość unijnej akcesji państw Zachodnich Bałkanów.

Słowem przypomnienia, w latach 2018 i 2019 Francja dwukrotnie zablokowała rozpoczęcie rozmów z Albanią i Macedonią Północną. W listopadzie ubiegłego roku opublikowała zaś  propozycję reform, która w dużej mierze została teraz przejęta przez KE.

Największe zmiany przedstawione przez KE dotyczą:

Bracia Micula uzyskali w USA uznanie i wykonanie wyroku arbitrażowego p. Rumunii

W czerwcu b.r. pisaliśmy o przełomowym wyroku Sądu UE o unieważnieniu decyzji Komisji Europejskiej z 2015 r., na mocy której wykonanie przez Rumunię wyroku trybunału arbitrażowego ICSID z 2013 r. w sprawie braci Micula stanowiło naruszenie unijnych zasad pomocy publicznej. Ostatnim akordem w batalii sądowej stał się uznanie i  stwierdzenie wykonalności wyroku ICSID przez sąd okręgowy dla Dystryktu Kolumbii. Sędzia Judge Amit P. Mehta w szczególności odniósł się do wyroku Achmea (post tutaj), stwierdzając że nie znajduje on zastosowania w niniejszej sprawie, jako że wszystkie elementy faktyczne miały miejsce przed akcesją Rumunii do Unii Europejskiej)

Libra - kryptowaluta Facebooka - pod mrożącym spojrzeniem organów antymonopolowych w USA i UE.

O wątpliwościach prawnych i politycznych wokół Libry, kryptowaluty budowanej przez Facebooka, wspominaliśmy na początku lipca przy okazji jej publicznej inauguracji. Przywołując jednak choćby skandal Cambridge Analitica wyrażaliśmy obawy, że zezwolenie Facebookowi na stworzenia światowej (krypto)waluty wymaga olbrzymiej ostrożności, jeżeli w ogóle powinno to nastąpić. Powściągliwość w tym zakresie podzielają choćby międzynarodowa Rada Stabilności Finansowej (FSB), i brytyjski nadzorca rynku finansowego Financial Conduct Authority (FT, Global regulators deal blow to Facebook’s Libra currency plan) i grupa G7. 

Obaw związanych ze skalą oddziaływania projektu z pewnością nie złagodziło odsłonięcie kolejnych jego aspektów. Facebook planuje m.in. zintegrowanie portfela Calibra z usługami świadczonymi przez inne podmioty grupy m.in. WhatsApp czy Messenger.

W rezultacie, już w lipcu Facebook przyznał, że jego działania stały się przedmiotem wstępnego postępowania amerykańskiego nadzorcy prawa konkurencji (FT, Facebook reveals new FTC antitrust investigation). Teraz śladami USA ruszyła Unia Europejska. 

Wykonanie wyroku arbitrażowego Micula nie stanowiło bezprawnej pomocy publicznej

Wyrokiem w połączonych sprawach T-624/15, T-694/15 i T-704/15 18 czerwca b.r.  nowy rozdział do  sagi sądowej Micula dopisała, orzekająca w powiększonym składzie, pierwsza izba Sądu.

Zarzewiem sporu dotyczącego relacji między prawem UE a międzynarodowym prawem inwestycyjnym stał się wyrok trybunału ICSID z 2013 roku (ARB/05/20). Trybunał arbitrażowy orzekł, że wycofanie przez Rumunię zachęt inwestycyjnych braciom Micula, naruszyło traktatowe standardy traktowania inwestycji. Odnośna nowelizacja przepisów prawa krajowego stanowiła  jednak realizację obowiązków przyjętych przez Rumunię na mocy Układu stowarzyszeniowego (z 1994 r.) oraz w toku negocjacji akcesyjnych do UE .

W rezultacie Komisja Europejska  sprzeciwiła się zapłacie odszkodowania, utrzymując że korzyść finansowa stanowiłaby naruszenie unijnych zasad konkurencji (posty tu i tu). W marcu 2015 r. mocą decyzji 2015/1470 Komisja stwierdziła, że zapłata odszkodowania stanowiła bezprawną pomoc publiczną, zobowiązując Rumunię do odzyskania przyznanej już pomocy. W listopadzie tego samego roku inwestorzy wnieśli do Sądu m.in. o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji. Do sprawy przystąpiły rządy Hiszpanii i Węgier popierające stanowisko Komisji.

Unijny krajobraz powyborczy - Spitzenkandidaci, Brexit i nowy układ sił w PE?

Wczoraj zakończyły się wybory do Parlamentu Europejskiego. Czy zgodnie z zapowiedziami były one rzeczywiście przełomowe?

KE opublikowała tegoroczną tablicę wyników wymiaru sprawiedliwości

Wczoraj, 26 kwietnia, Komisja Europejska opublikowała tegoroczną tablicę wyników wymiaru sprawiedliwości w państwach członkowskich UE. Jej celem jest porównanie jakości, niezależności i skuteczności systemów sądowniczych w poszczególnych systemach prawnych.

Raport UNESCO i IUCN w sprawie Puszczy Białowieskiej

Źródło: http://whc.unesco.org/en/documents/137242

W dniu 3 kwietnia Centrum Światowego Dziedzictwa UNESCO opublikowało raport z eksperckiej misji przedstawicieli IUCN (Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody), przeprowadzonej w dniach 24 września – 2 października 2018 r. w Puszczy Białowieskiej. Misja została przeprowadzona zarówno w polskiej, jak i białoruskiej części Puszczy, wpisanej od 1979 r. na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Ocena działań władz polskich jest bardzo krytyczna. IUCN podkreśla, że mogą one zagrażać zachowaniu „wyjątkowej powszechnej wartości” tego miejsca. W konkluzjach stwierdzono, iż jeżeli w obszarach chronionych zostaną podjęte dalsze wycinki lub nasadzenia, to Komitet Światowego Dziedzictwa UNESCO (Komitet UNESCO) - organ decyzyjny Konwencji UNESCO z 1972 r. - powinien rozważyć umieszczenie Puszczy na Listę Dziedzictwa Światowego w Niebezpieczeństwie. Komitet UNESCO podejmie decyzję w tej sprawie podczas swojej 43. sesji, w Baku (30 czerwca - 10 lipca 2019 r.).

Wczoraj miał nastąpić Brexit. Czy w ogóle do niego dojdzie?

Wczoraj miały minąć ostatnie godziny członkostwa Wielkiej Brytanii w Unii Europejskiej. 29 maja 2017 r. rząd brytyjski wysłał do Rady Europejskiej notyfikację o zamiarze opuszczenia wspólnoty i wówczas zaczął mijać termin, o którym mowa w art. 50 ust. 2 TUE. Brexit okazał się jednak dużo bardziej skomplikowany niż przypuszczano. Teraz wiadomo tylko tyle, że Wielka Brytania pozostanie jeszcze w UE przynajmniej przez dwa tygodnie.

Komisarz Malmström o odnowieniu paktu transatlantyckiego

7 marca b.r. przemawiająca na Uniwersytecie Georgetown Komisarz UE ds. handlu Cecilia Malmström wezwała  do nowego partnerstwa transatlantyckiego, które miałoby stworzyć podwaliny pod nowy ład XXI wieku, oparty na stabilności i dobrobycie. Stanowi to kolejny krok ku wznowieniu dwustronnych negocjacji handlowych po tym jak w styczniu KE opublikowała dwie propozycje nowych mandatów negocjacyjnych (Reuters, EU open to discussing cars, not farming in U.S. trade talks) a w lutym komitet ds. handlu Parlamentu Europejskiego wezwał unijne rządy do poparcia rozmów (Reuters, EU parliament committee backs start of U.S. trade talks).

Identyfikując źródła rosnących wpływów Chin, Komisarz zaznaczyła, że jest zwolenniczką konkurencji, pod warunkiem że wszyscy stosują się do tych samych zasad. Odpowiednio, to normy prawne - ich naruszenie, reforma i egzekwowanie - powinny stanowić antidotum na kryzys liberalnej demokracji i gospodarki wolnorynkowej. W przypadku UE realizowana już reforma w zakresie międzynarodowych relacji handlowych rozciąga się od nowych przepisów antydumpinowych i antysubsydyjnych po monitorowanie napływających inwestycji zagranicznych. 

Ład transatlantycki dla obrony demokracji liberalnej miałby być oparty na współpracy gospodarczej i handlu dla pokoju, w odnowionych ramach normatywnych, na fundamencie zreformowanej WTO. Tandem UE-USA miałby zaś razem z Japonią dać nowy impuls dla ochrony gospodarki rynkowej opartej na prawie (Delegation of the European Union to the United States, Joint Statement of the Trilateral Meeting of the Trade Ministers of the European Union, Japan and the United States).