Odszkodowania za zbrodnie wojsk holenderskich w kolonialnej Indonezji

Prezydent Indonezji Joko Widodo i król Holandii Willem Aleksander dokonują inspekcji straży honorowej w ogrodach Pałacu Bogor w pobliżu Dżakarty (Indonezja) 10 marca 2020 r. 

Źródło: Antara Foto/Sigid Kurniawan przez REUTERS

https://www.nst.com.my/world/world/2020/03/573445/dutch-king-apologises-violence-during-indonesian-independence-war

W dniu 25 marca 2020 r. Sąd Okręgowy w Hadze nakazał państwu holenderskiemu wypłatę odszkodowań rodzinom 11 mężczyzn, zastrzelonych przez holenderskich żołnierzy w Indonezji w latach 40. XX w. Mężczyźni, zabici na południu Sulawesi (dawniej Celebes, w tym czasie część holenderskich Indii Wschodnich), znajdują się wśród setek ofiar wojska holenderskiego, które starało się brutalnie przywrócić kolonialne rządy nad Indonezją po zakończeniu II wojny światowej.

Guest post: CEPA Indonesia-Australia and the Missed Opportunity for Transformative Environmental Change Through Trade

Background

As a country expected to become the world’s fifth-largest economy, Indonesia has been an attractive trading partner for many developed countries. The fact that Indonesia is a democracy further helps to establish these relationships, albeit reports that 311 people have died in its recent elections are deeply concerning. Nonetheless, Indonesia has recently concluded trade and investment agreements with EFTA states, Australia and has been negotiating with the EU.

This post evaluates the Indonesia-Australia Comprehensive Economic Partnership Agreement (hereafter IA-CEPA), which was signed on 4 March 2019 and will enter into force after national ratification procedures have been completed. The IA-CEPA builds on the existing relationship between the countries and the previously concluded ASEAN-Australia-New Zealand Free Trade Agreement (AANZFTA). It provides a legal framework for deepening of the cooperation between the two regional partners through achieving greater market liberalisation in a number of sectors and bringing improvements to business conditions for investors.

Wyroby tytoniowe a handel międzynarodowy

W ciągu  ostatnich dni miały miejsce dwa istotne wydarzenia mające potencjalnie wpływ na określenie zasad traktowania wyrobów tytoniowych w handlu międzynarodowym. 

We wtorek (7 października) Indonezja poinformowała Światową Organizację Handlu (WTO) o formalnym zakończeniu sporu ze Stanami Zjednoczonymi dotyczącego zakazu importu do Stanów papierosów smakowych (o sprawie informowaliśmy tu). Indonezja, która jest największym na świecie producentem papierosów goździkowych, po wprowadzeniu zakazu straciła jeden z największych rynków zbytu (straty indonezyjskiego przemysłu oceniane są na ok. 150 mln dolarów rocznie). W odpowiedzi kraj ten złożył skargę do WTO, zarzucając Stanom Zjednoczonym naruszenie przepisów Porozumienia o Środkach Technicznych w Handlu (Porozumienie TBT). Zarówno panel jak i Appellate Body stwierdziły, że Stany Zjednoczone naruszyły zasady WTO (ich raporty są dostępne tu i tu), w szczególności zakaz dyskryminacji (Art. 2.1 Porozumienia TBT). Stany Zjednoczone zakazując sprzedaży papierosów smakowych (głównie importowanych), wprowadziły bowiem wyłączenie dla papierosów mentolowych (głównie produkowanych na miejscu). 

Spór z Indonezją o produkty rolne w WTO

Nowa Zelandia oraz USA złożyły (8 maja 2014 r.) w WTO wniosek o wszczęcie oficjalnych konsultacji z Indonezją w sprawie szeregu środków handlowych utrudniających, zdaniem tych państw, eksport produktów rolnych do Indonezji. W szczególności kraje te twierdzą, że wymóg uzyskania specjalnej licencji importowej dla produktów rolnych stanowi nieuzasadnione utrudnienie w handlu oraz narusza zasadę traktowania narodowego. Ten sam zarzut jest stawiany wobec procedur inspekcji przedwysyłkowej wymaganych przez Indonezję. Zdaniem obu państw rozwiązania te naruszają postanowienia GATT 1994, Porozumienia w sprawie rolnictwa, Porozumienia w sprawie licencjonowania importu oraz Porozumienia w sprawie inspekcji przedwysyłkowej. 

Powyższy spór trwa już od jakiegoś czasu. Nowa Zelandia już w zeszłym roku wnioskowała o rozpoczęcie konsultacji, które jednak nie doprowadziły do rozwiązania sporu. W przypadku USA powołano nawet panel, który ostatecznie jednak nie rozpoczął funkcjonowania. Oba państwa zdecydowały się na ponową próbę polubownego załatwienia sporu (a nie kontynuację poprzednio uruchomionych procedur), gdyż Indonezja wprowadziła w ciągu minionego roku szereg modyfikacji do swojego reżimu licencji importowych. 

Więcej szczegółowych informacji dostępnych jest we wnioskach, które w ciągu kilku najbliższych dni, zostaną umieszczone w bazie danych WTO (WT/DS477/1 oraz WT/DS478/1).

***

Konsultacje są obowiązkowym etapem procedury rozstrzygania sporów w WTO. W przypadku ich niepowodzenia strona wnioskująca o przeprowadzenie konsultacji może zwrócić się o rozstrzygnięcie sprawy przez panel WTO. Od takiej decyzji przysługuje następnie prawo do złożenia odwołania do Appellate Body.

Unia Europejska i Indonezja będą wspólnie chronić indonezyjskie lasy

30 września Unia Europejska podpisała wynegocjowaną już w 2011 r. tzw. dobrowolną umowę o partnerstwie z Indonezją - tzw. FLEGT VPA, na mocy której ta druga zobowiązała się do ścisłej współpracy z UE przy kontroli i śledzeniu źródeł pochodzenia drewna z Indonezji przeznaczonego na eksport do UE. Indonezja wdroży system zezwoleń w oparciu o unijny system FLEGT zgodnych z wymogami UE, co ma przeciwdziałać nielegalnemu pozyskiwaniu drewna. Unia zapewni w tej sprawie Indonezji pomoc techniczną i doradztwo. Szczegóły umowy dostępne są tu.

Dobrowolne umowy o partnerstwie (Volontary Partnership Agreements - VPA) są podpisywane z państwami eksportującymi drewno do UE na podstawie unijnego rozporządzenia nr 995/2010 z dnia 20 października 2010 r. ustanawiającego obowiązki podmiotów wprowadzających do obrotu drewno i produkty z drewna. VPA podpisało dotychczas kilka państwa - Ghana, Kamerun, Kongo-Brazzaville, Liberia i Republika  Środkowej Afryki, a negocjacje trwają z kolejnymi, między innymi z Malezją i Wietnamem czy Hondurasem (pełna lista).

Spór o papierosy goździkowe (Indonezja p. USA) - kolejny etap postępowania

Indonezja zwróciła się w zeszłym tygodniu do WTO z formalnym wnioskiem o autoryzację sankcji handlowych skierowanych przeciwko USA. Jest to kolejny etap sporu pomiędzy oboma państwami dotyczącego zakazu sprzedaży papierosów smakowych w Stanach Zjednoczonych. Indonezja, która jest największym na świecie producentem papierosów goździkowych, po wprowadzeniu zakazu straciła jeden z największych rynków zbytu (straty indonezyjskiego przemysłu oceniane są na ok. 150 mln dolarów rocznie). W odpowiedzi kraj ten złożył skargę do WTO, zarzucając Stanom Zjednoczonym naruszenie przepisów Porozumienia o Środkach Technicznych w Handlu (Porozumienie TBT). Zarówno panel jak i Appellate Body stwierdziły, że Stany Zjednoczone naruszyły zasady WTO (ich raporty są dostępne tu i tu), w szczególności zakaz dyskryminacji (Art. 2.1 Porozumienia TBT). Stany Zjednoczone zakazując sprzedaży papierosów smakowych (głównie importowanych), wprowadziły bowiem wyłączenie dla papierosów mentolowych (głównie produkowanych na miejscu). Pomimo upływu czasu na implementację decyzji WTO, Stany Zjednoczone nie zdecydowały się na modyfikację zakwestionowanego prawa.