Zielone światło dla reformy Europejskiej inicjatywy obywatelskiej

Dzisiaj przedstawiciele PE i Rady doszli do porozumienia w kształcie zapowiadanej od dawna reformy Europejskiej inicjatywy obywatelskiej. Wydaje się jednak, że zaproponowane zmiany nie są wystarczające. 

Europejska inicjatywa obywatelska ws. ochrony "europejskich wartości" w odniesieniu do Węgier

Wczoraj (30 listopada) Komisja Europejska wydała komunikat o rejestracji nowej europejskiej inicjatywy obywatelskiej pt. Wake up Europe! Agir pour préserver le projet démocratique européen zob. też informację w Gazeta.pl). Przedmiotem inicjatywy jest skierowanie do Komisji wniosku o podjęcie przez nią środków na podstawie art 7 TUE, w ramach przysługujących jej kompetencji, uruchamiających procedurę stwierdzenia naruszeń przez Węgry podstawowych wartości UE, wyrażonych w art. 2 TUE i zastosowania przewidzianych prawem UE sankcji. Organizatorzy inicjatywy uważają, że od objęcia rządów przez V. Orbana władze Węgier podejmują rosnącą liczbę działań o charakterze antydemokratycznym i ksenofobicznym, sprzecznych z podstawowymi zasadami państwa prawa, które to działania stanowią zagrożenie dla samego projektu Unii Europejskiej zdefiniowanego w art. 2 TUE i mogą rozprzestrzenić się również na inne państwa członkowskie, w których "kultura demokratyczna jest jeszcze młoda i krucha". Życie pokazuje, że obawy te nie są bezpodstawne...

"Stop wiwisekcji" - kolejna unijna inicjatywa obywatelska rozpatrzona przez Komisję

3 czerwca Komisja Europejska opublikowała komunikat w odpowiedzi na kolejną - zakończoną sukcesem, czyli zebraniem ponad miliona podpisów obywateli z 26 państw (0 deklaracji poparcia z Belgii i Chorwacji) - inicjatywę obywatelską. Zarejestrowana w 2012 r. inicjatywa zmierzała do całkowitego zakazu doświadczeń na zwierzętach w Unii Europejskiej i odwołania dyrektywy 2010/63/UE z dnia 22 września 2010 r. w sprawie ochrony zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych. Zarzucali jej między innymi to, że nie pozwala ona państwom członkowskim na wprowadzenie wyższych standardów ochrony, w tym zakazu eksperymentów naukowych. Wprowadza także katalog metod zabijania zwierząt, nie pozostawiając państwom członkowskim możliwości jego uzupełnienia. Pełna argumentacja dostępna tu. W listopadzie 2013 r. zakończono zbieranie podpisów pod inicjatywą. Po ich weryfikacji, 3 maja 2015 r. inicjatywa została formalnie przedłożona Komisja, która stosunkowo szybko się do niej odniosła.  

Guest post: 3 lata Europejskiej Inicjatywy Obywatelskiej

1 kwietnia 2015 roku Europejska Inicjatywa Obywatelska (EIO) obchodziła swoje trzecie urodziny. Instytucja ta uregulowana jest w rozporządzeniu PE i Rady (UE) nr 211/2011 w sprawie inicjatywy obywatelskiej, który jest aktem wykonawczym w stosunku do zasady demokracji partycypacyjnej zawartej w art. 11 ust. 4 TUE. Na podstawie art. 22 rozporządzenia, 31 marca Komisja przedstawiła sprawozdanie dotyczące dotychczasowych doświadczeń z EIO.

Czy obywatele mogą formalnie zablokować podpisanie CETA i TTIP?

Komisja Europejska decyzją z 10 września odmówiła grupie organizacji pozarządowych formalnej rejestracji inicjatywy obywatelskiej, której celem byłoby zablokowanie przyjęcia umów o wolnym handlu i inwestycjach pomiędzy UE a Kanadą (tzw. CETA) oraz UE i USA (tzw. TTIP). Inicjatywa STOP TTIP została zgłoszona w lipcu. Jej celem było przekonania Komisji Europejskiej do formalnego wycofania mandatów negocjacyjnych CETA i TTIP. Zgłaszający tę inicjatywę argumentowali, że obie umowy zawierają kontrowersyjny system rozstrzygania sporów inwestor-państwo, ale też reguły współpracy regulacyjnej, które są zagrożeniem dla reguł demokracji i państwa prawa. 

Odpowiedź Komisji Europejskiej na pierwszą inicjatywę obywatelską

19 marca Komisja Europejska przedstawiła swoją odpowiedź na pierwszą skutecznie zakończoną inicjatywę obywatelską. Inicjatywa "Prawo do wody" (right2water) została zgłoszona 10 maja 2012 r. Inicjatorzy postulowali zaproponowanie przez Komisję Europejską "aktów prawnych, implementujących prawo człowieka do wody pitnej i urządzeń sanitarnych, zgodnie z wytycznymi Organizacji Narodów Zjednoczonych, oraz przyczyniających się do zapewnienia dostępu do wody oraz kanalizacji, jako podstawowych usług publicznych dla wszystkich". W inicjatywie miałyby znaleźć się przepisy zobowiązujące państwa członkowskie do zapewnienia mieszkańcom prawa do wody i kanalizacji, wyłączenie wody pitnej z normalnego obrotu i spowodowanie, że woda pitna nie podlegałaby zasadom rynku wewnętrznego oraz zwiększenie wysiłków Unii Europejskiej w celu osiągnięcia powszechnego dostępu do wody i kanalizacji.