Wytyczne ESMA ws. egzekwowania informacji

Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych opublikował końcową wersję Wytycznych ws. egzekwowania informacji.  

Celem dokumenty jest wzmocnienie konwergencji nadzorczej wdrażania standardów rachunkowości. Wspólne cele i specyfikacja działań nadzorczych mają się przyczynić do zbliżenia poglądów organów nadzoru przed ewentualnym zastosowaniem środków przymusu na poziomie krajowy.  Wytyczne będą się stosować do instytucji objętych zakresem Dyrektywy o transparentności 2004/109/WE.

Od czasu przetłumaczenia na języki narodowe, instytucje właściwe ds. rynku kapitałowego będą miały 2 miesiące na stwierdzenie, czy stosują się lub czy zamierzają się do nich zastosować. 

Wejście w życie unijnych przepisów w sprawie nadużyć na rynku finansowym

2 lipca weszły w życie Rozporządzenie 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku (Rozporządzenie MAR) oraz Dyrektywa 2014/57/UE w sprawie sankcji karnych za nadużycia na rynku (Dyrektywa MAD II); z pewnymi wyjątkami przepisy MAR stosuje się od 3 lipca. Państwa mają czas do 3 lipca 2016 r. na wdrożenie Dyrektywy.

Celem MAR jest dostosowanie regulacji w zakresie wykorzystywania informacji poufnych, bezprawnego ujawniania informacji poufnych i manipulacji na rynku (nadużyć na rynku), a także środki mające zapobiegać nadużyciom na rynku do rozwoju, głównie technologicznego, na rynkach finansowych m.in. stosowania coraz to nowych instrumentów (np. OTC), nowych platform handlu, czy handlu wysokich częstotliwości (HFT). Explicite zakazano m.in. manipulacji benchmarkami, co stanowi pokłosie skandalu ze stawkami LIBOR (nasze posty tutaj), rozszerzono kompetencje administracyjne i śledcze regulatorów rynków, zmniejszając gdzie było to możliwe obciążenia finansowe dla MŚP. MAR reguluje również zasady ochrony osób zgłaszających naruszenia (tzw. whistleblower; art. 32 i n.)

Uzupełnieniem Rozporządzenia jest MAD, mocą którego dojdzie do harmonizacji przepisów w penalizujących praktyki insider trading oraz nadużycia rynkowe. Ustanowiono także minimalne pułapy górnego zagrożenia karą za najpoważniejsze przestępstwa gospodarcze (4 i 2 lata pozbawienia wolności).

Równocześnie ESMA opublikowała żądanie Komisji Europejskiej pomocy w przygotowaniu aktów implementujących MAR.

Również 2 lipca w życie weszły:

- Rozporządzenie nr 600/2014 w sprawie rynków instrumentów finansowych, 

- Dyrektywa 2014/65/UE w sprawie rynków instrumentów finansowych,

- Dyrektywa 2014/49/UE w sprawie systemów gwarancji depozytów,

- Dyrektywa 2014/59/UE ustanawiająca ramy na potrzeby prowadzenia działań naprawczych oraz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w odniesieniu do instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych.

Compliance z Wytycznymi ESMA dla nadzorców alternatywnych funduszy inwestycyjnych

Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) opublikował wyniki badania wdrożenia lub planów wdrożenia Wytycznych zawierających modelowe MoU dla światowej współpracy nadzorców w zakresie Dyrektywy dotyczącej zarządzających alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (AIFMD). Z przedstawionego dokumentu wynika, że za wyjątkiem Słowenii współpracę podjęli lub zamierzają to zrobić nadzorcy ze wszystkich jurysdykcji. 

Trudno jednak uznać, aby tego rodzaju publikacja przyczyniała się istotnie do wzmocnienia siły oddziaływania aktu, bo z deklaracji o zamiarze wdrożenia soft law niewiele jeszcze wynika.

Zob. także nasz post z ubiegłego roku nt. MoU między nadzorcami unijnymi a organami z państw trzecich.

Wytyczne ESMA/EBA dotyczące skarg konsumentów usług finansowych

Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) oraz Europejski Urząd Nadzoru Bankowego (EBA), działające w ramach Wspólnego Komitetu Europejskich Urzędów Nadzoru (ESAs) opublikowały raport końcowy zawierający Wytyczne dotyczące rozpatrywania skarg konsumenckich w UE ws. papierów wartościowych.

Celem Raportu ma być harmonizacja podejścia do skarg konsumenckich we wszystkich państwach Unii Europejskiej oraz we wszystkich sektorach usług finansowych. Jego przyjęcie stanowi efekt konsultacji prowadzonych od listopada 2013 do lutego 2014.

W ich wyniku m.in. zwrócono uwagę na:

ESMA wydaje precedensowe publiczne ostrzeżenie wobec agencji ratingowej

Działając na podstawie art. 23e(5) i 24(1) Rozporządzenia 513/2011 Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych wydał publiczne ostrzeżenie wobec agencji ratingowej Standard & Poor’s Credit Market Services France SAS oraz Standard & Poor’s Credit Market Services Europe Limited (Decision 2014/544). 

W związku z rozesłaniem 10 listopada 2011 do abonentów Global Credit Portal ostrzeżenia zatytułowanego “France (Republic of) (Unsolicited Ratings): DOWNGRADE”, mimo że S&P nie obniżyła ratingu Francji, ESMA stwierdziła:

• brak prawidłowych procedur administracyjnych lub księgowych, mechanizmów kontroli wewnętrznej, skutecznych procedur oceny ryzyka lub skutecznych rozwiązań w zakresie kontroli lub bezpieczeństwa w systemach przetwarzania informacji; lub niedookreślenie lub nieutrzymywanie procedur decyzyjnych lub struktur organizacyjnych wymaganych w tym punkcie,
• brak monitorowania lub oceny adekwatności i skuteczności swoich systemów, mechanizmów kontroli wewnętrznej i rozwiązań.

Był to pierwszy przypadek zastosowania środków nadzorczych przez ESMA.

Zob.:

• ESMA, Press release,
• FT, S&P censured for erroneous France downgrade alert.

Dialog regulatorów rynków finansowych UE-USA

W ramach realizowanej w ostatnich latach przez Komisję Europejską współpracy z regulatorami rynków finansowych państw trzecich (m.in. z Japonii, Chin, Indii i Rosji), 30 stycznia odbyło się spotkanie Financial Markets Regulatory Dialogue  (FMRD) między Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi. 

W wymianie poglądów dotyczących ostatnich działań regulacyjnych, potencjalnych konfliktów regulacyjnych i poszukiwania możliwości współpracy stronę unijną reprezentowały Europejskie Urzędy Nadzoru (ESAs: EBA, IOPA i ESMA), a stronę amerykańską m.in. Departament Skarbu i niezależne agencje regulacyjne takie jak FDIC i SEC (Joint Statement). Istotnym elementem rozmów była kwestia wypracowania wspólnych strategii implementacyjnych w stosunku do uzgodnień na forum G20.

Przedstawiciele UE podkreślili wolę uwzględnienia współpracy w obszarze regulacji finansowych w Trans-Atlantic Trade and Investment Partnership (na temat współpracy zobacz nasze posty tutaj).

Uczestnicy przyjęli szereg celów, które mają zostać osiągnięte w ramach FMRD w 2014 roku w szczególności w obszarze obrotu derywatami, ubezpieczeń, audytu, księgowości, bankowości i resolution regimes.

Najbliższe posiedzenie FMRD odbędzie się w lipcu w Brukseli.

Trybunał Sprawiedliwości oddalił skargę na interwencyjne uprawnienia ESMA

22 stycznia b.r. Trybunał Sprawiedliwości oddalił skargę Wielkiej Brytanii żądającej uchylenia artykułu 28 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 236/2012 w sprawie krótkiej sprzedaży i wybranych aspektów dotyczących swapów ryzyka kredytowego (Wyrok w sprawie C-270/12, o której pisaliśmy w czerwcu ubiegłego roku tutaj). Mimo stanowiska Rzecznika Generalnego popierającego argumentację skarżących (zobacz nasz post), Trybunał orzekł, że wykonywanie kontestowanych nadzwyczajnych uprawnień interwencyjnych jest obwarowane szeregiem warunków i kryteriów, ograniczających dyskrecjonalną naturę takich kroków.

Powołanie Grupy interesariuszy przy ESMA

Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) ogłosił nowy skład Grupy interesariuszy (Securities Markets Stakeholder Group, SMSG), która począwszy od 1 stycznia przez 2,5 roku będzie pełnić funkcje doradcze przy ESMA.

W skład SMSG weszło 30 osób z 17 państw reprezentujących: konsumentów (4), użytkowników usług finansowych (5), uczestników rynku kapitałowego (10), pracowników instytucji finansowych (2), MŚP (1) oraz pracowników naukowych (8), część z których zasiadała uprzednio w SMSG.

Polskim członkiem grupy został dr Krzysztof Grabowski z Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce.

Kompromis w sprawie unijnej reformy sektora audytu

Parlament Europejski i państwa członkowskie UE wypracowały porozumienie w sprawie założeń reformy sektora audytu (European Commission, MEMO/13/1171). Odpowiednio ustanowiony zostanie 10 letni okres obowiązkowej rotacji audytorów, a stanem rekomendowanym będzie korzystanie z "badań połączonych" (joint audit, tłum. za Zieloną Księgą KE Polityka badania sprawozdań finansowych). Przedsiębiorstwa interesu publicznego będą mogły jednokrotnie ubiegać się o wydłużenie tego okresu.

Nowe zasady mają także ograniczyć ryzyko konfliktu interesów. Przede wszystkim agencje ratingowe będzie obowiązywać "czarna lista" usług o charakterze poza-audytorskim, których takie spółki nie będą mogły świadczyć między innymi w zakresie doradztwa podatkowego i inwestycyjnego. Ma to przeciwdziałać nadmiernemu pogłębianiu relacji między podmiotami kontrolowanymi i kontrolującymi i sprzyjać "zawodowemu sceptycyzmowi".

Oba powyższe elementy mają zapewnić niezależność audytu, co obok wzmocnienia społecznego wymiaru mandatu realizowanego przez takie podmioty (kwestie jakości, transparentności i odpowiedzialności za świadczone usługi) oraz zwiększenia konkurencji na rynku unijnym stanowić będzie trzon reformy sektora. Wdrażane rozwiązania mają wreszcie doprowadzić do harmonizacji z międzynarodowymi standardami rewizji finansowej (International Standards on Auditing, ISAa)

Obszernie na temat reformy tutaj.

Powołanie kolegiów nadzorczych nad międzynarodowymi agencjami ratingowymi

Zgodnie z rekomendacjami Międzynarodowej Organizacji Komisji Papierów Wartościowych (IOSCO), sformułowanymi w lipcu b.r. w Raporcie Supervisory Colleges for Credit Rating Agencies, wzywającymi do powołania kolegiów nadzorczych na działalnością aktywnych międzynarodowo agencji ratingowych (CRAs), w minionym miesiącu w Nowym Jorku odbyło się inauguracyjne posiedzenia takiej instytucji (tak: IE).

Pracom kolegium nadzorczego właściwego dla Standard & Poor’s oraz Moody’s przewodniczy amerykańska SEC. Kolegium ds. Fitch kieruje ESMA.

Zgodnie z oświadczeniem prasowym IOSCO kolegia mają stanowić mechanizm dla zapewnienia przepływu informacji i dyskusji nt.:

• przestrzegania przez CRA lokalnych i regionalnych regulacji,
• respektowania Kodeksu (IOSCO) dobrych praktyk dla CRA,
• przyjęcia metodologii i modeli ratingowych, wewnętrznych systemów kontroli, procedur rozwiązywania problemu konfliktu interesów oraz zarządzania informacjami niemającymi charakteru publicznego w sposób sprzyjający lepszemu rozumieniu zagrożeń stwarzanych przez lub z którymi mają do czynienia międzynarodowo aktywne CRA , a także w zakresie sposobów mierzenia się z takimi problemami przez kompetentnych nadzorców.

Wytyczne ESMA dla akcjonariuszy dot. ofert przejęcia

Na prośbę Komisji Europejskiej, Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) opublikowała oświadczenie (Public Statement) dotyczące praktyk objętych zakresem Dyrektywy w sprawie ofert przejęcia (TBD), a związanych z "działaniem w porozumieniu" oraz powoływaniem zarządu.

Najważniejszym elementem dokumentu jest Biała Lista praktyk, których stosowanie nie narazi akcjonariuszy na zarzut działania w porozumieniu oraz informacja dla akcjonariuszy, w jakim zakresie współpraca dotycząca wyboru zarządu jest dopuszczalna.

Przyjęcie wytycznych stanowi realizację wniosku z Raportu KE z czerwca 2012 w przedmiocie stosowania TBD. Najważniejszą korzyścią z przyjęcia dokumentu ma być harmonizacja podejścia do przedmiotowej problematyki między krajowymi regulatorami rynków, co z kolei powinno przełożyć się na efektywniejsze i większe zaangażowanie akcjonariuszy w działalność spółek.

Zob. także oświadczenie prasowe ESMA.

Konsultacje Wspólnego Komitetu Europejskich Urzędów Nadzoru ws. ratingów kredytowych

Wspólny Komitet Europejskich Urzędów Nadzoru (JCESA w skład którego wchodzą przedstawiciele ESMA, EIOPA, EBA) rozpoczął miesięczne konsultacje w sprawie ukrócenia "mechanicznego polegania na ratingach kredytowych". Powyższe określenie występuje bowiem w art. 5b(1) Rozporządzenia (UE) nr 462/2013 zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1060/2009 w sprawie agencji ratingowych, gdzie nie zostało jednak zdefiniowane ani wyjaśnione.

W tej sytuacji Europejskie Urzędy Nadzoru zwróciły się do uczestników rynku z prośbą o ocenę, czy zaproponowana przez nie definicja mająca zapewnić zbieżność wykładni Rozporządzenia jest jasna i możliwa do zastosowania. Consultation Paper, komentarze do którego nadsyłać można do 5 grudnia, zawiera w szczególności definicję mechanicznego polegania na ratingach oraz wskazanie działań byłyby objęte jej zakresem.

Zob. także informację prasową dotyczącą konsultacji.

Końcowe wytyczne do AIFMD i Solvency II

We wtorek ESMA opublikowała Końcowe wytyczne do AIFMD dotyczące obowiązków sprawozdawczych ciążących na zarządzających Alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi wobec krajowych nadzorców. Celem doprecyzowania postanowień dyrektywy o wymaganych informacjach jest podniesienia spójności nadzoru nad zarządzającymi AIF. ESMA zaproponowała także wprowadzenie dodatkowych obowiązków sprawozdawczych, które byłyby realizowane przy wykorzystaniu technik handlu algorytmicznego wysokiej częstotliwości.

Zob. także informację prasową ESMA oraz Opinię w przedmiocie gromadzenia informacji na mocy AIFMD dla celów monitorowania ryzyka systemowego.

ESMA rozszerza współpracę w sprawach alternatywnych funduszy inwestycyjnych o 7 jurysdykcji

Jak informuje na blogu Jim Hamilton Unijny Urząd Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) zatwierdził Porozumienie o współpracy z odpowiednimi urzędami kompetentnymi w sprawach funkcjonowania alternatywnych funduszy inwestycyjnych z siedmiu jurysdykcji, w tym z  amerykańską Commodity Futures Trading Commission. 

Na stronie internetowej Urzędu brak informacji na ten temat.

O wcześniejszych MoUs zawartych przez ESMA z regulatorami z państw trzecich pisaliśmy w czerwcu i w lipcu.

Zob. także post dotyczący Raportu końcowego ws. definicji alternatywnych funduszy inwestycyjnych na potrzeby AIFMD.

Rzecznik generalny: ESMA nie może zakazywać krótkiej sprzedaż

Po wycieku opinii prawnej Służb prawnych Rady dotyczącej bezprawności planowanego przez Komisję Europejską unijnego Podatku od transakcji finansowych (post tutaj) oraz prawdopodobnym wycofaniu się Komisji z planów przeniesienia nadzoru nad stawkami LIBOR z Londynu do Paryża, gdzie swoją siedzibę ma ESMA (FT, Libor control to remain in London), wczoraj trzeci raz w tym tygodniu ucierpiały unijne plany reformy finansowej.

Rzecznik generalny Trybunału Sprawiedliwości Niilo Jääskinen rekomendował unieważnienie art. 28 Rozporządzenia w sprawie krótkiej sprzedaży w części wyznaczającej zakres uprawnień Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych. 

Rozporządzenie przyjęto na podstawie art. 114 TFUE, umożliwiającego harmonizację prawa celem ustanowienia i funkcjonowania rynku wewnętrznego. W myśl art. 28 Rozporządzenia ESMA może w szczególnych okolicznościach, w tym zagrożenia dla prawidłowego funkcjonowania i inte­gralności rynków finansowych lub stabilności systemu finansowego Unii, zakazać lub ograniczyć transakcje krótkiej sprzedaży. 1 czerwca przepis został zaskarżony przez Wielką Brytanię (zob. post tutaj).

Regulacyjne Standardy Techniczne do Dyrektywy o konglomeratach finansowych

Wspólny Komitet Europejskich Urzędów Nadzoru (ESAs) opublikował właśnie projekt Regulacyjnych standardów technicznych (RTS) w zakresie spójnego stosowania przepisów o metodach kalkulacji zawartych w Dyrektywie o konglomeratach finansowych (FICOD).

FINAL draft Regulatory Technical Standards przyjęto przy założeniach dotyczących w szczególności tworzenia wewnątrzgrupowych funduszy własnych, a także dostępności i transferowalności funduszy własnych.

Zob. także informację prasową dotyczącą publikacji.

ESMA zatwierdza kolejne MoUs z partnerami centralnymi z państw trzecich

ESMA przyjęła kolejne regulacje mające za zadanie poprawę współpracy między partnerami centralnymi (zobacz poprzedni post w tym zakresie). W mijającym tygodniu opublikowano siedem porozumień o współpracy między unijnymi regulatorami rynku papierów wartościowych a ich partnerami centralnymi w państwach trzecich kompetentnymi w zakresie nadzoru nad alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (zob. informacje nt. porozumień oraz ich pełną listę). 

Rada Nadzorców ESMA zatwierdziła MoUs z Bahamami, Japonią, Malezją, Meksykiem i Stanami Zjednoczonymi (w tym z Commodity Futures Trading Commission), to samym zwiększając do 31 liczbę zatwierdzonych memerodandów. W świetle postanowień Dyrektywy o zarządzających alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (AIFMD) zawarcie porozumień o współpracy stanowi warunek dopuszczenia zarządzających z państw trzecich do rynku unijnego lub do sprawowania takich funkcji na zasadzie delegacji kompetencji.

Treść zawieranych przez ESMA MoUs zgodna jest z przyjętymi przez IOSCO Principles on Cross-Border Supervisory Co-operation oraz Multilateral MoU Concerning Consultation and Co-operation and the Exchange of Information.

Peer review: nadużycia na rynku kapitałowym

ESMA opublikowała Raport z peer review praktyk nadzorczych przeprowadzonego wśród właściwych organów krajowych (national competent authorities, NCAs) państw EOG w zakresie stosowania Dyrektywy w sprawie nadużyć na rynku (MAD) 2003/6/WE. Częścią dokumentu jest także zbiór dobrych praktyk nadzorczych oraz kwestionariusz do samooceny nadzorców wraz z zestawieniem udzielonych odpowiedzi.

Wyniki ostatniej edycji peer review zostały opublikowane razem ze szczegółową mapą MAD (mapping exercise).

W przeglądzie wzięło udział 30 NCAs sprawujących nadzór nad 16,890 firmami inwestycyjnymi, instytucjami kredytowymi oraz innymi jednostkami świadczącymi usługi inwestycyjne podlegającymi MAD.

Przedmiotem zainteresowania ESMA było:

- przyjęcie i wdrożenie przez firmy inwestycyjne oraz rynki regulowane/wielostronne platformy obrotu (MTF) rozwiązań strukturalnych implementujących MAD,

- zarządzanie przez spółki spisami insiderów zawierającymi listę osób posiadających dostęp do poufnych informacji wraz z piastowanymi przez nie funkcjami,

- radzenie sobie z plotkami.

Konkluzje peer review są pozytywne. Najsłabszym wynikiem było spełnienie wymogów MAD przez 26 z 30 nadzorców (spisy insiderów), natomiast w większości obszarów standardy unijne spełniają wszyscy lub niemal wszyscy nadzorcy.

Zob. także notatkę prasową ESMA dotyczącą Raportu.

ESMA: raport z implementacji Wytycznych do Rozporządzenia o krótkiej sprzedaży i CDSach

Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) opublikował tabelę zgodności legislacji państw członkowskich z Wytycznymi dotyczącym wyłączeń w przypadku działalności animatora rynku oraz działalności na rynku pierwotnym (art. 17 Rozporządzenia nr 236/2012 w sprawie krótkiej sprzedaży i wybranych aspektów dotyczących swapów ryzyka kredytowego.

Spośród państw, których ustawodawstwo nie jest w pełni zgodne z regulacjami unijnymi

- nadzorcy rynku kapitałowego w Danii, Niemczech, Szwecji i Wielkiej Brytanii zadeklarowali wolę dostosowania prawa krajowego do części dyspozycji Rozporządzenia, wskazując zarazem obszary w których zastosują odmienne rozwiązania,

- francuski Autorité des marchés financiers wprawdzie zapowiada pełną implementację przepisów, jednak celem zapobieżenia zakłóceniom w funkcjonowaniu rynku wszystkie przepisy zaczną obowiązywać równocześnie po pełnym wdrożeniu rozwiązań unijnych.

Odpowiedzialność prospektowa w państwach Europejskiego Obszaru Gospodarczego: studium porównawcze

Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych opublikował właśnie pierwszy komparatystyczny raport reżimów odpowiedzialności prospektowej w państwach UE oraz Islandii i Norwegii (należących do EOG) w związku z Dyrektywą Prospektową.

Celem raportu jest przejrzyste zestawienie reżimów odpowiedzialności cywilnej, karnej, administracyjnej i rządowej w przedmiotowym zakresie w poszczególnych państwach. Dokument nie obejmuje natomiast kwestii stosowania owych postanowień.

Konkluzją ogólną dokumentu była konstatacja wdrożenia norm Dyrektywy Prospektowej przez wszystkie państwa objęte raportem bądź to w drodze norm ogólnych, bądź też norm ogólnych uzupełnionych regulacjami szczegółowymi. Jedynie w odniesieniu do odpowiedzialności rządu autorzy zidentyfikowali wspólne podejście w niemal wszystkich badanych jurysdykcjach.

Pewną zbieżność odnotowano w odniesieniu do kryterium winy osoby ponoszącej odpowiedzialność w dowolnym z czterech reżimów: we wszystkich państwach wskazano na konieczność wykazania przynajmniej pewnego stopnia niedbalstwa.

Odnośnie konsekwencji prawnych naruszenia norm przedmiotowych autorzy zauważyli, że mimo powszechnego stosowania kar finansowych (zarówno w reżimie odpowiedzialności karno- i cywilnoprawnej, jak i administracyjnej) wymiar kary jest bardzo zróżnicowany w poszczególnych jurysdykcjach.

Zobacz:

- tekst Raportu (Comparison of liability regimes in Member States in relation to the Prospectus Directive), oraz opublikowane oddzielnie

- załącznik II zawierający tabelę porównawczą rezultatów badania,

- załącznik III zawierający odpowiedzi nadesłane przez państwa.