Zbliżają się wysłuchania publiczne ofiar syryjskich dotyczące skutków niszczenia szkół w kontekście konfliktu syryjskiego

22 marca syryjskie ofiary i aktywiści zbiorą się w Genewie w ramach wysłuchania publicznego (public hearing) dotyczącego skutków niszczenia szkół w ramach konfliktu syryjskiego. Wydarzenie jest zorganizowane przez Międzynarodowe Centrum Sprawiedliwości Przejściowej (ICTJ) i dziesięć syryjskich organizacji, które razem tworzą projekt ‘Save Syrian Schools’:

Powoli widać skutki zawieszonych rozmów pokojowych na Filipinach: aresztowania w toku

Prezydenta Filipin, Rodrigo Duterte, chyba nie trzeba nikomu przestawiać, jest on znany z surowej polityki wobec przestępczości narkotykowej, po grożenie ‘sukinsynom’ z ONZ (o czym już pisaliśmy tutaj). W ostatnich latach doszło również do podpisania, po latach negocjacji, porozumienia pokojowego z Islamskim Frontem Wyzwolenia Moro (o czym pisaliśmy tutaj). Niestety, negocjacje z komunistami nie idą już tak dobrze.

Pod koniec zeszłego roku (w listopadzie 2017), Prezydent Duterte wydał proklamację nr 360 kończącą rozmowy pokojowe z komunistycznymi rebeliantami (National Democratic Front-Communist Party of the Philippines/NDF - The New People's Army/NPA), które z przerwami trwają od lat 80tych. Powodem zerwania rozmów było ‘zaangażowanie się NPA w zbrodnie i działania wojenne’ w trakcje trwania rozmów pokojowych, co została zinterpretowanie jako: ‘niefortunne, że członkowie NDF-NPA nie wykazali się szczerością i zaangażowaniem w dążeniu do prawdziwych i znaczących pokojowych negocjacji’ (zob. np. tutaj). 

Koniec ISIS: co to oznacza dla sprawiedliwości

W ciągu ostatnich kilku tygodni ISIS systematycznie traci terytorium. Jego ostatnia twierdza w Iraku, miasto Hawija, zostało wyzwolone na początku października. Kilka tygodni później stolica de facto ISIS, Raqqa w Syrii, została odbita przez siły wspierane przez Stany Zjednoczone. ISIS nie kontroluje już żadnego większego miasta w regionie.

Co teraz? Czy przyszedł już czas, aby zacząć się zastanawiać nad tym jak doprowadzić ISIS do sprawiedliwości za popełnione zbrodnie?

Już w ubiegłym roku Parlament Europejski jednogłośnie przyjął rezolucję, w której systematyczne zabijanie i prześladowanie mniejszości religijnych na Bliskim Wschodzie przez grupę bojowników Państwa Islamskiego uznał za ludobójstwo. Nic wiec dziwnego, że społeczność międzynarodowa zaczyna się zastanawiać nad możliwościami – a także kluczowymi przeszkodami – dla wymierzenia sprawiedliwości, tym którzy dopuścili się okrucieństw w Iraku i Syrii.  Możliwości działania w Iraku i Syrii są różne i tylko czas pokaże, czy i które zostaną zrealizowane.

Gdzie jest wola, znajdzie się rada?: Zgromadzenie Ogólne ONZ podczas 72 sesji przyjęło Deklarację Polityczną potwierdzającą zobowiązanie Państw Członkowskich do walki z handlem ludźmi

Pisaliśmy już podsumowanie z otwarcia 72 sesji Zgromadzenia Ogólne ONZ tutaj, jak i o wystąpieniu prezydenta Trumpa na otwarciu tutaj, kolejnym wydarzeniem wartym uwagi było dwudniowe spotkanie Wysokiego Szczebla Zgromadzenia Ogólnego dotyczące oceny globalnego planu działania ONZ w celu zwalczania handlu ludźmi (the Global Plan of Action to Combat Trafficking in Persons). 

W dniach 27-28 września, Przewodniczący Zgromadzenia Ogólnego ONZ zwołał spotkanie zgodnie z rezolucją Zgromadzenia Ogólnego nr 71/287. W czasie tej sesji, Zgromadzenie zatwierdziło jednomyślnie (bez glosowania) „deklarację polityczną w sprawie wdrożenia globalnego planu działania ONZ w celu zwalczania handlu ludźmi”, którego wielu przedstawicieli państw nazwało współczesną formą niewolnictwa. Państwa Członkowskie potwierdziły swoje zaangażowanie na rzecz tego instrumentu, a także związanym z nią Programem Zrównoważonego Rozwoju 2030 r. (the 2030 Agenda for SustainableDevelopment). W szczególności, Państwa Członkowskie podkreślały w swoich wystąpieniach czynniki społeczne, gospodarcze, kulturowe i polityczne, które zwiększają podatność ludzi na handel ludźmi, w tym ubóstwo, bezrobocie, brak równouprawnienia, konflikty, zagrożenia humanitarne i dyskryminacja ze względu na płeć. Zgodnie z rezolucją nr 71/287, na otwarciu sesji nie zabrakło przedstawicieli ocalałych z handlu ludźmi, którzy podzielili się swymi bolesnymi wspomnieniami o porwaniach, przemocy i gwałtach, co jest częstym w wyniku tego brutalnego przestępstwa. „To bardzo ważne, aby usłyszeć głos ocalałych [z handlu ludźmi]”, jak podkreśliła Grizelda Grootboom, przedstawicielka społeczeństwa obywatelskiego z Południowej Afryki, opisując swoje emocjonalne doświadczenie osobiste. 

Raport Komisji Praw Człowieka w Sudanie Południowym

W poniedziałek został opublikowany raport Komisji Praw Człowieka w Sudanie Południowym, który obejmuje okres od lipca 2016 do lutego 2017 (A/HRC/34/63). Komisja została ustanowiona na podstawie rezolucji 31/20 Rady Praw Człowieka z 23 marca 2016 na okres jednego roku w celu monitorowania i raportowania o sytuacji praw człowieka w Sudanie Południowym, jak i oceny poprzednich raportów dotyczących sytuacji w kraju od grudnia 2013, w celu ustalenia podstaw dla przejściowego systemu sprawiedliwości (transitional justice) i pojednania (na podstawie porozumienia z sierpnia 2015 pomiędzy rządem Republiki Sudanu Południowego i zbrojnej opozycji: Agreement on the Resolution of the Conflict in the Republic of South Sudan).

Polityka Stanów Zjednoczonych dotycząca azylantów wydaje się podążać drogą wytyczoną przez rząd Australii i UE

Przepychanki dotyczące prawa wstępu dla imigrantów z pewnych krajów muzułmańskich do Stanów Zjednoczonych, na podstawie dekretu prezydenta Donalda Trumpa, obiegły globalne media i stały się podstawą spraw sądowych w czterech stanach (o czym pisaliśmy już tutaj). Zgodnie z treścią orędzia prezydenta Trumpa do Kongresu (28 lutego) polityka imigracyjna Stanów Zjednoczonych podąża w nowym kierunku. Na podstawie notki wydanej przez U.S. Department of Homeland Security, wszyscy nielegalni imigranci schwytani w Stanach będą odsyłani do Meksyku, nawet jeśli nie pochodzą z Meksyku. Z oczywistych względów spotkało się to z dezaprobatą rządu Meksyku. Nadal nie jest oczywistym jak ten plan ma działać w praktyce (i czy ma być prowadzony w kooperacji z Meksykiem czy też nie), biorąc jednak pod uwagę politykę dotyczącą azylu i azylantów w innych częściach świata, sytuacja azylantów w Stanach nie wygląda zbyt optymistycznie. 

Czy dojdzie do ekstradycji byłego Premiera Kosowa do Serbii?

Sąd apelacyjny w Colmar we Francji zapowiedział że wyda orzeczenie w sprawie ekstradycji byłego Premiera Kosowa, Ramusha Haradinaja, 2 marca. Sprawa jest potencjalnie kontrowersyjna, ponieważ jeśli decyzja Francji będzie pozytywna w ten kwestii, oznaczać to będzie że władze Serbskie będą mogły osadzić Haradinaja za jego domniemane przestępstwa wojenne których miał on dokonać podczas wojny w Kosowie, 1998-99. Haski Trybunał ONZ ds. zbrodni w dawnej Jugosławii już dwukrotnie oczyścił z zarzutów tego byłego dowódce armii wyzwoleńczej Kosowa (Kosovo Liberation Army (KLA) / Ushtria Çlirimtare e Kosovës (UÇK)). Niemniej jednak, władze Serbii utrzymują że Haradinaj popełnij inne zbrodnie wojenne (w tym zabójstwa cywili) za które nie został jeszcze osądzony.

Gdzie się ukrywają syryjscy zbrodniarze wojenni?

Exodus uchodźców jest nieszczęsnym ale i nieuniknionym rezultatem większości konfliktów zbrojnych. Im dłużej konflikt trwa i im bardziej jest krwawy, tym bardziej destrukcyjny wpływ ma to na ludność cywilną. Konflikt w Syrii jest tego doskonałym przykładem.

Bezpośrednim rezultatem tego konfliktu jest przeszło milion azylantów i uchodźców przebywających obecnie w Europie, a wśród nich również ci, którzy bezpośrednio przyczynili się do zbrodni popełnionych w czasie konfliktu, czyli do powodu tej masowej wymuszonej migracji. Jest tak ponieważ przy masowej migracji nie sposób odróżnić ofiary od zbrodniarzy, co zresztą jest chętnie przywoływane jako argument na rzecz anty-azylanckiej polityki  "zamknięcia granic".

Jednak to nie zagrożenie bezpieczeństwa krajów przyjmujących stanowi obecnie główny problem, ale kwestia przyszłości uchodźców osiedlających się w krajach Europy, którzy wiedzą, że ich prześladowcy ubiegają się o azyl wraz z nimi. Bezkarność sprawców żyjących jako uchodźcy w krajach Europy nadal jest jednak ignorowane przez media i uczestników debaty publicznej.

Torturowanie mniejszości etnicznej Tamilów na Sri Lance trwa

Mimo że nowy rząd Sri Lanki jest chwalony za wysiłki dążące do pojednania kraju po wyniszczającej wojnie domowej, która wybuchła na początku lat 80. i ostatecznie zakończyła się w maju 2009 roku klęską Tamilskich Tygrysów, według niedawno opublikowanego raportu International Truth and Justice Project (TJP) cywile są nadal porywani, torturowani i wykorzystywani seksualnie przez siły bezpieczeństwa.

Między-Amerykański Trybunał Praw Człowieka opublikował raport dotyczący przemocy wobec rdzennych kobiet w British Columbia (Kanada)

Między-Amerykański Trybunał Praw Człowieka opublikował raport w którym wzywa rząd Kanady do podjęcia stanowczej akcji celem zapobiegania przemocy wobec rdzennych mieszkanek Kanady. Raport zwraca szczególną uwagę na przyczyny źródłowe wzmożonej przemocy i zabójstw - takie jak kolonizacja, ubóstwo i dyskryminacja - skutkiem czego grupa ta jest trzykrotnie bardziej narażona niż nie-rdzenne mieszkanki. Stanowią one 16% ofiar zabójstw popełnianych na kobietach i 11,3% zaginionych kobiet, co jest szczególnie alarmujące zważywszy, że kobiety te to zaledwie 4,3% całej populacji kanadyjskiej.

Ze względu na historię traktowania rdzennych mieszkańców w Ameryce Północnej, Aborygeńskie kobiety w Kanadzie muszą stawiać czoła wzmożonej marginalizacji ekonomicznej, trudnościom natury społecznej i traumie psychologicznej. Trybunał stwierdził także, że Kanadyjski rząd i policja ‘zawiodły w zapobieganiu i ochronie rdzennych kobiet i dziewcząt przed morderstwami, zaginięciami i ekstremalnymi formami przemocy, jak i w przeprowadzeniu ich rzetelnego śledztwa’ (str. 6).

Dwuroczne dochodzenie, na podstawie którego sporządzono Raport wszczęto na prośbę organizacji kobiecych (the Feminist Alliance for International Action & the Native Women's Association of Canada (NWAC)), które określiły dokument mianem ‘przełomowego’ - pierwszego kroku ku ogólnonarodowemu dochodzeniu w sprawie morderstw i zaginięć rdzennych kobiet w Kanadzie.

Senacka Komisja Wywiadu publikuje podsumowanie raportu dotyczącego kontrowersyjnego programu przesłuchań CIA

Senacka Komicja Wywiadu opublikowała swoje podsumowanie 6,000-stronnicowego raportu, którego ukończenie zajęło 5 lat i kosztowało 40 milionów USD, dotyczącego technik używanych przez CIA w trakcie przesłuchań prowadzonych w tajnych ośrodkach CIA za czasów prezydentury George’a Busha. 

O samym raporcie było wiadomo i głośno już od dawna, i wielu oczekiwało z niecierpliwością na jego ujawnienie, a przynajmniej jego części. Jednym z podawanych powodów zwlekania z publikacją było to, że jak informował po zakończeniu pracy Dyrektor CIA John Brennan ‘znaleziono w nim istotne błędy’, w związku z czym konkluzje postępowania przeprowadzonego przez Komisję należy uznać za błędne, nawet jeśli część wyników dochodzenia jest rozsądna i pokrywa się z wcześniejszymi wnioskami CIA.

Komisja Prawdy i Pojednania rozpoczyna pracę w Burundi

11 grudnia br. 11 komisarzy Komisji Prawdy i Pojednania w Burundi zostało zaprzysiężonych, i tym samym Komisja rozpoczyna swój 4 letni mandat. Jest to ważne wydarzenie, tym bardziej że misja ONZ w Burundi (United Nations Office in Burundi / BNUB), trwająca od 2010 r., ma zostać zamknięta wraz z końcem roku na podstawie Rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ 2137(2014), a po okresie przejściowym kończącym się 15 maja 2015 r. nastąpi pełen transfer dotychczasowych funkcji ONZ.

Powstanie Komisji jest wydarzeniem oczekiwanym od czasu podpisania Traktatu pokojowego w Arushy w 2000 r. (Arusha Peace and Reconciliation Agreement for Burundi), który umożliwił zakończenie ponad 12-letniej wojny domowej na tle etnicznym w jednym z najbiedniejszych państw świata. Niemniej jednak zapewnienie sprawiedliwości okresu przejściowego (transitional justice) okazuje się dużo bardziej skomplikowane i długotrwałe niż zakładali autorzy Traktatu.

Porozumienie pokojowe pomiędzy Rządem Filipin i Islamskim Frontem Wyzwolenia Moro

27 marca, po przeszło 45 latach starć zbrojnych i 16 latach negocjacji doszło do podpisania przez rząd Filipin i Islamski Front Wyzwolenia Moro (the Moro National Liberation Front / MNLF) porozumienia pokojowego. Tym samym potwierdzono stworzenie niezależnego regionu Bangsamoro w Mindanao (pd. Filipiny), z własną lokalną policją, lokalnym parlamentem i prawem nakładania podatków. Czas pokaże na ile to porozumienie pokojowe okaże się trwałe. MNLF musi teraz wykazać się sprawnością w sprawowaniu władzy i uzyskać poparcie społeczne przed zbliżającymi się wyborami na Filipinach w połowie 2016. Więcej na ten temat pisaliśmy już tutaj i tutaj.

Szerzej na temat podpisania porozumienia pokojowego m.in. tutaj i tutaj.

Kobiety Bangsamoro nawołują do ‘lepszego Bangsamoro dla wszystkich’

7 marca, 320 kobiet liderów i reprezentantów organizacji pozarządowych i obywatelskich spotkało się w mieście Cotabato (Mindanao, pd. Filipiny) na konferencji z okazji Międzynarodowego Dnia Kobiet, aby dać wyraz poparcia dla realizacji celu "lepszego Bangsamoro dla wszystkich’. Podczas spotkania członkom komisji (The Bangsamoro Transition Commission / BTC) przedstawiono 10-punktowy plan uwzględnienia postulatów kobiet w będącym przedmiotem prac legislacyjnych prawie przed-konstytucyjnym (The Basic Law) dla nowego regionu Bangsamoro. Powstanie samorządnego regionu jest wynikiem niedawno podpisanego porozumienia pokojowego, kończącego wieloletnią wojnę domową, o którym pisaliśmy tutaj. 

 

Przedstawiony plan (‘A Better Bangsamorofor all: Women’s Contribution to the Bangsamoro Basic Law’) jest wynikiem 72 konsultacji publicznych wśród kobiet regionu dotyczących przyszłości Bangsamoro. Rekomendacje kobiet dotyczą kluczowych zagadnień takich jak: ochrona przed przemocą, konfliktem i brakiem bezpieczeństwa, system prawny sharia czy uczestnictwo kobiet w życiu politycznym.

Zważywszy na dotychczasowe doświadczenia, sam fakt przyjęcia rekomendacji stanowi już  istotny sukces.     

Więcej na temat przebiegu tej konferencji można znaleźć tutaj.

Hiszpański sąd bada zarzuty dopuszczenia się przez Prezydenta Chin aktów ludobójstwa w Tybecie

Sędzia izby karnej hiszpańskiego Sądu Najwyższego, Ismael Moreno, przesłał władzom chińskim listę 48 pytań w związku z zarzutami stawianymi byłemu prezydentowi Chin, Hu Jintao, dotyczących dopuszczenia się aktów ludobójstwa w okresie sprawowania przez tego ostatniego funkcji przewodniczącego Partii Komunistycznej w Tybecie w latach 1988-1992. 

Postępowanie w sprawie wszczęto na wniosek tybetańskiej grupy na wygnaniu oraz posiadającego hiszpańskiego obywatelstwo tybetańskiego mnicha, Thubten Wangchen. Hiszpański system prawny przewiduje możliwość sprawowania jurysdykcji uniwersalnej w stosunku do oskarżonych o ludobójstwo i zbrodnie przeciwko ludzkości, nawet jeżeli pozostają poza granicami Hiszpanii, jeżeli ofiarą takich działań był przynajmniej jeden obywatel Hiszpanii.

Aresztowanie i przeprowadzenie rozprawy 71. letniego Hu Jintao wydaje się mało prawdopodobne.

Więcej na temat tej sprawy można znaleźć tutaj.

Porozumienie pokojowe o znaczeniu historycznym podpisane na Filipinach

Po 16 latach negocjacji rząd Filipin i Islamski Front Wyzwolenia Moro (the Moro Islamic Liberation Front / MILF) podpisali porozumienie pokojowe (Comprehensive Agreement on the Bangsamoro / CAB), który zakańcza jeden z najdłużej trwających konfliktów zbrojnych na świecie. Jest to jedno z ważniejszych wydarzeń o tym znaczeniu od pisania nepalskiego układu pokojowego w 2006. 

W większości chrześcijańskim i zcentralizowanym państwie, Muzułmanie na pd wyspie Mindanao (którzy nazywają siebie Bangsamoro, bądź Moro; NB nie jest to monolityczna grupa), od 1968 roku prowadzili działania zbrojne w celu samostanowienia. Na początku konfliktu ponad 10 000 ludzi poległo w jego wyniku i w 2008, kiedy negocjacje pokojowe natrafiły na trudności  które wówczas wydawały się nie do przejścia, 500 000 ludzi zostało przesiedlonych. Dlatego obecne negocjacje i  zobowiązania które obie strony zgodziły się dotrzymać wydają się ogromnym postępem w sprawie. 

Miedzy 22 i 25 stycznia w Kuala Lumpur (Malezja) odbyła sie 43 runda rozmów mających na celu normalizację stosunków pomiędzy rządem i MILF. Strony podpisały aneksy do porozumienia w którym zobowiązują się dzielić władzą i zasobami naturalnymi. Pod nadzorem rządu pozostaje obronność, polityka zagraniczna, imigracja i handel globalny. Pod rządy nowej jednostki politycznej ‘Bangsamoro’ wejdzie 58 dziedzin, w tym edukacja, lokalna administracja, opieka społeczna, sprawiedliwość sharia i zwyczajowa. W ramach dzielenia władzy pomiędzy obiema administracjami pozostają ubezpieczenia społeczne i emerytura, prawa człowieka, wymiar sprawiedliwości, służba publiczna i straż przybrzeżna. Pomimo sukcesu jaki ten układ oznacza ogromne wyzwania nadal pozostają jako że ta nowo powstała niezależna jednostka polityczna ‘Bangsamoro’ (zastępująca wcześniejszy 'Niezależny Region w Muzułmańskim Mindanao' / the Autonomous Region in Muslim Mindanao (ARMM)) składa się z odrębnych 16 etniczno-lingwistycznych grup muzułmańskich, 13 grup rdzennych (nie-Moro) i mniejszościowej grupy chrześcijańskiej. Napięcia pomiędzy tymi grupami są częste, zwłaszcza dotyczące sporów o ziemię. Czas pokaże na ile ten układ pokojowy okaże się trwały.  

Więcej na ten temat można zobaczyć tutaj (BBC World News, rozmowa z Emma Leslie, Philippines Programme Associate at Conciliation Resources)