Ogłoszenie o konkursie na stanowisko Prokuratora MTK

Choć kadencja Fatou Benosudy, obecnej Prokurator Międzynarodowego Trybunału Karnego, upływa dopiero w 2021 roku już teraz ogłoszono otwarcie konkursu na nowego prokuratora. Chętni mają czas do końca października, aby złożyć aplikację oraz niezbędne dokumenty. Informację można znaleźć: tu.

Nie ma o tym mowy w ogłoszeniu, w tym momencie nie jest to oczekiwane, ale kandydat powinien mieć wsparcie swojego państwa, jego kampania bowiem powinna być prowadzona profesjonalnie i od momentu złożenia aplikacji czeka go mnóstwo pracy, aby otrzymać międzynarodowe wsparcie dla swojej kandydatury. 

Prokurator, w odróżnieniu do sędziów, wybierany jest spośród kandydatów wszystkich państw stron członkowskich, bez uwzględniania w tym wypadku list regionalnych ONZ. Liczą się przede wszystkim kwalifikacje i doświadczenie oraz pozycja (zawodowa) kandydata, zarówno krajowa, jak i międzynarodowa. W nadchodzących wyborach poprzeczka wydaje się być zawieszona jeszcze wyżej, ze względu na powszechne oczekiwanie, że nowy prokurator pomoże wyprowadzić MTK na prostą z kryzysu w jakim ten pozostaje od pewnego czasu.

Powstaje pytanie czy w Polsce mamy osobę/osoby, która/e mogłyby na serio podjąć walkę o to najbardziej prestiżowe, ale zarazem odpowiedzialne i wymagające stanowisko w MTK?

Dodatkowo, ponieważ termin złożenia aplikacji niemalże pokrywa się w Polsce z wyborami parlamentarnymi, trudno przewidzieć czy rząd z pełnym zaangażowaniem podejdzie do wyłonienia kandydata lub poważnego wsparcia kogoś, kto ewentualnie chciałby przedstawić pod rozwagę swoją kandydaturę. To musi być zbiorowy wysiłek kandydata i rządu, a przede wszystkim polskiej dyplomacji. 

Tymczasem przy Zgromadzeniu Państw Stron utworzono już komitet, który ma pomóc w wyłonieniu kandydatów, zobacz tutaj, w jego skład powołano między innymi ambasadora Marcina Czepelaka.

Na koniec należy wspomnieć, że w  2020 roku na sesji Zgromadzenia Ogólnego Państw Stron konieczne będzie jeszcze  między innymi zapełnienie 6 wakatów sędziowskich, wybór Przewodniczącego Zgromadzenia i wiceprzewodniczących. Zapowiada się więc niezwykle pracowita sesja.

Nowi sędziowie Międzynarodowego Trybunału Karnego

Spośród zgłoszonych kandydatów (pisaliśmy o nich tutaj), Zgromadzenie Państw Stron Statutu Międzynarodowego Trybunału Karnego wybrało:

-  w pierwszej turze Tomoko Akane z Japonii oraz Luz del Carmen Ibanez Carranza z Peru,

- w czwartej turze Reine Alapini-Gansou z Benin oraz Solomy Balungi Bossa z Uganda

- w szóstej turze Kanadyjkę Kimberly Prost 

- w ósmej turze rozstrzygnął się zajadły wyścig pomiędzy Rosario Salvatore Aitala z Włoch a Henriette  Mensa-Bonsu z Ghany (co znaczące, żadne z nich nie było rekomendowane przez komitet doradczy ds. nominacji jako osoby szczególnie kwalifikowane do objęcia stanowiska sędziego MTK, zob raport tutaj), ale poczujmy te emocje: 

1 tura stosunek głosów 55:49, 

2 tura - 53:52, 

3 tura - 57:57! robi się gorąco, dyplomaci obu państw już wiedzą, że to wyrównana walka, że idą łeb w łeb, a więc...

Nowy Prezydent Zgromadzenia Państw Stron MTK

Parę dni temu biuro Zgromadzenia Państw Stron MTK zdecydowało się rekomendować nową osobę na stanowisko prezesa Zgromadzenia, na 17, 18 i 19 sesję tego Zgromadzenia. 

Osoba, której dotyczy rekomendacja to O-Gon Kwon z Korei, sędzia z długoletnim doświadczeniem zarówno w prawie krajowym, jak i międzynarodowym. Między innymi spędził kilkanaście lat w Trybunale do spraw byłej Jugosławii. Jego szczegółowy życiorys znajduje się na stronie Trybunału.

Wybory będą miały miejsce podczas kolejnej sesji Zgromadzenia, która odbędzie się pomiędzy 4-14 grudnia 2017. Informacja prasowa znajduje się  tu.

15 Zgromadzenie Państw Stron Statutu MTK dobiegło końca

Tegoroczne zgromadzenie państw stron należy ocenić raczej jako spokojne i rzeczowe. Obyło się bez dyskutowanych szeroko kontrowersji. Odbywało się ono w nieco "przyciszonej" atmosferze, która była rezultatem niedawnych doniesień o wycofaniu się ze Statutu 3 państw afrykańskich (Gambii, Burundi, RPA - wycofanie będzie skuteczne jesienią przyszłego roku) oraz wycofania podpisu przez Rosję (zobacz posta Patrycji Grzebyk), a więc w klimacie, który wręcz prowokuje pytania o przyszłość międzynarodowego wymiaru sprawiedliwości.  Proszę zwrócić uwagę na ciekawe posty dotykające tej kwestii m.in. Darryla Robinsona i Patryka Labudy na Ejil:Talk! 

Gorąca jesień w Międzynarodowym Trybunale Karnym

Jesień jest zawsze pracowitym okresem w Międzynarodowym Trybunale Karnym i tak też jest w tym roku. W sprawie Bemby rozpoczynają się procedury dotyczące naprawienia szkody wyrządzonej pokrzywdzonym (tu);  zaś w sprawie Lubangi sędziowie zaaprobowali plan symbolicznego grupowego naprawienia szkody przedstawiony przez Fundusz Powierniczy zobacz tu. 

Parę dni temu Prokurator przedstawiła Radzie Bezpieczeństwa 12 już raport na postawie rezolucji 1970 (2011)  dotyczący Libii. Przypomnijmy Trybunał uznał sprawę Al-Senussiego za niedopuszczalną - tym samym to Libia mogła go osądzić, natomiast sprawę Kaddafiego uznał za dopuszczalną, domagając się jego przekazania do Hagi.

W Międzynarodowym Trybunale Karnym już prawie koniec roku...

A w Międzynarodowym Trybunale Karnym praca wre... Ostatnie kilka dni upłynęło pod znakiem prezentowania raportów rocznych, strategii i planów. Właśnie też rozpoczęło się czternaste doroczne Zgromadzenie Państw Stron Statutu (jak przebiega można na bieżąco obserwować na twitterze: #ICC lub #ASP14). 

W wielkim skrócie: 

1. Prokurator Fatou Bensouda przedstawiła raport z postępowań wstępnych za rok 2015 rok, w którym odniosła się do dwóch zakończonych postępowań tj. Hondurasu i Gruzji. Raport dotyczy jednak także toczących się  postępowań (m.in. sytuacja Ukrainy - tu postępowanie rozszerzono w porównaniu do roku ubiegłego na skutek dostarczenia drugiej deklaracji  czy Palestyny -  postępowanie rozpoczęto dopiero w 2015 roku) i progresu w tych postępowaniach.

Rezolucje Zgromadzenia Państw Stron

Podczas 13 sesji Zgromadzenia Państw Stron, o której pisaliśmy kilka dni temu (zobacz tu), oprócz toczących się obrad i wyboru sędziów w drodze konsensusu przyjęto także kilka rezolucji. W rezolucjach Zgromadzenie formułuje swoje oczekiwania, założenia na następne lata, referuje też ewentualnie porozumienia i intencje państw wyrażone podczas Zgromadzenia. 

W tym roku przyjęto rezolucje:

-  dotyczącą budżetu (był to jeden z najgorętszych, obok Kenii, tematów, z tego względu, że od lat brakuje środków na nowe dochodzenia, dodatkowo ostatnia część rezolucji dotyczy nieprzekazania środków przez Radę Bezpieczeństwa i konieczności podjęcia dialogu z NZ w tej sprawie), zobacz rezolucję tu,

- dotyczącą stałej siedziby, która nadal pozostaje w budowie, a w rezolucji dookreślono kwestię m.in. przeniesienia i finansowania, własności, strategii audytowych, zobacz  tu,

- dotyczącą współpracy z państwami, nie tylko tymi będącymi stronami statutu, ale w wszystkimi, których taka współpraca może dotyczyć, np. w wykonaniu nakazu aresztowania, zobacz tu,

13 Sesja Zgromadzenia Państw Stron Statutu MTK zakończona

2 dni temu zakończyła się 13 Sesja Zgromadzenia Państw Stron Statutu MTK, która odbywała się w dniach 8-17 grudnia w Nowym Jorku. Była ona wyjątkowa pod wieloma względami. Przypomnijmy, Polska odnotowała międzynarodowy sukces - Piotr Hofmański został wybrany na sędziego Trybunału (pisaliśmy o tym tu oraz tu), oprócz niego wybrano jeszcze 5 sędziów.

Dodatkowo w sesji brała udział Palestyna, zaproszona na podstawie Reguły 94 Zgromadzenia Państw Stron jako państwo nie będące państwem obserwatorem (reguły zobacz tu ). 

Tiina Intelmann z Estonii została zastąpiona na stanowisku przewodniczącego Zgromadzenia przez ministra sprawiedliwości Senegalu pana Sidiki Kaba.

Piotr Hofmański został wybrany na sędziego Międzynarodowego Trybunału Karnego!!!

Dziś w  nocy (wybory odbywały się w Nowym Jorku) Zgromadzenie Państw Stron zdecydowało o wyborze polskiego kandydata na stanowisko sędziego MTK! Jest to niebywały sukces, od lat żaden Polak nie piastował tak prestiżowego stanowiska w międzynarodowych sądach i żaden nie był jeszcze sędzią w Międzynarodowym Trybunale Karnym! Nie była to też łatwa kampania, pisaliśmy wielokrotnie o trudnościach związanych ze znikomą promocją ewentualnych kandydatów czy osiągnięć polskiej nauki (zobacz np. tu). Dziś jednak należy odnotować po prostu wielki sukces!

Panie Profesorze - nasze szczere gratulacje!

Wycofane zarzuty dotyczące prezydenta Kenii

Ostatnie dni były w Międzynarodowym Trybunale Karnym bardzo burzliwe. Przede wszystkim Trybunał odrzucił wniosek pani Prokurator o dalsze odroczenie sprawy obecnego prezydenta Kenii Uhuru Kenyatty (decyzja MTK z 3 grudnia 2014 roku tu). Przypomnijmy, ten wniosek był spowodowany problemami pani Prokurator dotyczącymi zgromadzenia i zabezpieczenia dowodów, niezbędnych aby osądzić Kenyattę przed Trybunałem (o Kenyatcie pisaliśmy wielokrotnie, ostatnio tu). Trybunał wskazał również, że właściwym trybem postępowania byłoby wycofanie zarzutów przez Prokurator. Nie będzie to stało na przeszkodzie ponownemu przedstawieniu zarzutów w przyszłości, jeśli zgromadzone dowody okazałyby się tym razem dostateczne. 

Kolejny szczyt Unii Afrykańskiej, kolejne kontrowersje...

Właśnie zakończył się kolejny szczyt Unii Afrykańskiej. Oprócz obrad dotyczących żywności i rolnictwa odbyła się też zwyczajna sesja UA na której dyskutowano różne kwestie od Statystycznego Centrum Treningowego na Wybrzeżu Kości Słoniowej, po ustanowienie nagrody dla osób zajmujących się prewencyjnym zapobieganiem śmierci wśród noworodków (Mama Afrika Award). Ważna część obrad dotyczyła także Międzynarodowego Trybunału Karnego. 

Prawa nie tworzy się dla jednostek? Casus Kenyatty

Właśnie zakończyło się dwunaste spotkanie Zgromadzenia Państw-Stron Statutu Rzymskiego (pisaliśmy o tym tu). Metodą konsensusu przyjęto 8 rezolucji: dotyczącą budżetu (tu ) stałej siedziby (tu), współpracy (tu), komplementarności (tu), pokrzywdzonych i dotkniętych społeczności (tu), ustanowienia Niezależnego Mechanizmu Nadzorczego (Independent Oversight Mechanism) (tu), poprawek do Reguł proceduralnych i dowodowych (tu ), wzmocnienia Trybunału i Zgromadzenia państw-stron (tu). 

Najciekawsze kwestie dotyczą zmian w Regułach: 68 (dotyczącej wcześniej zarejestrowanych zeznań), 100 (dotyczącej miejsca prowadzenia postępowania). Dodano także regułę 134 bis, ter, oraz quarter (dotyczące wniosków, które można składać w czasie postępowania).
Wprowadzono między innymi postanowienia dotyczące uprawnień podsądnego. Dopuszczono możliwość uczestnictwa w rozprawie za pomocą łącza internetowego  i w wyjątkowych okolicznościach można usprawiedliwić nieobecność podsądnego np. obowiązkami publicznymi. Podobno te poprawki mają wzmocnić efektywność MTK i chronić prawa oskarżonego. Wyraźnie dotyczą jednak ostatnich decyzji MTK w sprawie postępowań in absentia (pisaliśmy o tym m.in. tu ) Może i te poprawki wzmocnią system MTK, niewątpliwie jednak powinny nosić zaszczytne miano „poprawek Kenyatty”.

XII Sesja Zgromadzenia Państw Stron Statutu Rzymskiego

Do 28 listopada w Hadze trwa XII sesja Zgromadzenia Państw Stron Statutu Rzymskiego. Wiodącym tematem jest odpowiedzialność urzędujących głów państw za naruszenia prawa międzynarodowego (plan sesji i dokumenty tu). Z deklaracji złożonej przez naszego delegata, którym jest Artur Nowak-Far wynika, że Polska rozpoczęła procedurę ratyfikacji poprawek do statutu przyjętych na konferencji rewizyjnej w Kampali, w Ugandzie (poprawki dotyczą włączenia do statutu definicji zbrodni agresji a co za tym idzie objęcia zbrodni jurysdykcją MTK oraz poprawki do art. 8 statutu dot. zbrodni wojennych (więcej tu oraz tu) To znakomita wiadomość, Polska zasili silne (choć niewielkie na razie) grono państw, które już przyjęły poprawki.