Promyk nadziei dla multilateralizmu gospodarczego: CPTPP wchodzi w życie

Mniej więcej od czasu objęcia prezydentury USA przez Donalda Trumpa przyszłość multilateralnej współpracy gospodarczej wydawała się coraz bardziej niepewna, o czym pisaliśmy choćby w kontekście szantażu renegocjacji NAFTA, zawieszenia negocjacji z Unią Europejską (TTIP), czy wreszcie wycofania się w styczniu 2017 r. przez Stany Zjednoczone z rozmów o powołaniu Partnerstwa Transpacyficznego (TPP). Jak wskazywaliśmy jeszcze w listopadzie 2017 r. część państw negocjujących TPP chciała szybkiego podpisania traktatu, inne oczekiwały dalszych rozmów, a wreszcie dla części nieobecność USA czyniła wątpliwym korzyści z udziału w takim mechanizmie integracji.

Ostatecznie 30 grudnia 2018 r. 583. stronicowy traktat w nowej wersji (Comprehensive and Progressive Agreement for Trans-Pacific Partnership - CPTPP, określany również mianem TPP-11) wszedł w życie wobec pierwszych 6 państw: Australii, Japonii, Kanady, Meksyku, Nowej Zelandii i Singapuru. 14 stycznia 2019. traktat wejdzie w życie wobec Wietnamu. W Brunei Darussalam, Chile, Malezji i Peru wymagane jest jeszcze dochowanie okresu 60. dni od momentu ratyfikacji.

Zakres TPP-11 obejmuje 13.2% światowej gospodarki, gdzie następuje 15% światowej wymiany handlowej. Łącznie jest to rynek wielkości 500 mln konsumentów. Przykładowo dla prężnej gospodarki Singapuru oznacza to, że 94% handlu w ramach CPTPP właśnie zostało uwolnione od ceł, w tym 99% handlu z Kanadą i 88% z Meksykiem z którymi dotąd państwo to nie miało żadnych preferencyjnych zasad handlowych (Ministry of Trade and Industry of Singapore, THE COMPREHENSIVE AND PROGRESSIVE AGREEMENT FOR TRANS-PACIFIC PARTNERSHIP ENTERS INTO FORCE IN DECEMBER).Nie dziwi zatem zaniepokojenie części przedsiębiorców amerykańskich perspektywą utraty pozycji na rzecz konkurencji choćby z Australii (Stait Times, Opportunities open up as CPTPP trade pact enters into force). 

Michelle Bachelet nową Wysoką Komisarz ONZ ds. Praw Człowieka

SG ONZ Antonio Guterres powołał Michelle Bachelet na nową Wysoką Komisarz ONZ ds. praw człowieka. Zastąpiła ona na tym stanowisku Zeida Ra'ada Al Husseina z Jordanii, który w zeszłym roku ogłosił, że nie będzie ubiegał się o kolejną kadencję, gdyż jego zdaniem klimat wokół praw człowieka drastycznie się zmienił (zob. tutaj). Bachelet obejmuje więc niełatwą funkcję i będzie musiała zmierzyć się z wrogością wielu państw, w tym Stanów Zjednoczonych, które niedawno zdecydowały się opuścić Radę Praw Człowieka, o czym pisaliśmy tutaj.

Bachelet była dwukrotnie prezydentem Chile. W strukturach ONZ pełniła wysoką funkcję Dyrektora agencji UN-Women (United Nations Entity for Gender Equality and the Empowerment of Women), która zajmuje się kwestią równości ze względu na płeć (zob. tutaj). Prawnikom międzynarodowym była znana jako aktywistka praw człowieka, a w 2016 r. wygłosiła wykład im. Grotiusa na dorocznym spotkaniu Amerykańskiego Stowarzyszenia Prawa Międzynarodowego (wykład można obejrzeć tutaj), w którym podkreślała m.in.,że to bieda jest jedną z głównych przyczyn konfliktów. Można się więc spodziewać, że Bachelet z szczególną troską zajmie się kwestią praw społecznych.

Guest post: Spór dotyczący cieku wodnego Silala znajduje swój finał przed MTS

Wiele wskazuje na to, że toczący się od kilku dekad spór między Boliwią i Chile dotyczący cieku wodnego Silala znajdzie swój finał przed Międzynarodowym Trybunałem Sprawiedliwości. Służby prasowe Trybunału poinformowały niedawno o złożeniu przez Chile stosownego wniosku procesowego (ICJ, Chile institutes proceedings against Bolivia with regard to a dispute concerning the status and use of the waters of the Silala River system).

Źródło: International Water Law Project Blog

Zakończenie negocjacji w sprawie TPP!

W poniedziałek 4 października negocjatorzy na spotkaniu w Atlancie, po prawie ośmiu latach rozmów, przyjęli ostateczną wersję Porozumienie w sprawie Partnerstwa Transpacyficznego (Trans-Pacific Partnership, w skrócie TPP). Jest to najważniejsze umowa handlowa od czasów powołania do życia Światowej Organizacji Handlu w 1994 r. W skład nowej strefy wolnego handlu wejdzie  12 państw basenu Oceanu Spokojnego: Australia, Brunei, Chile, Japonia, Kanada, Malezja, Meksyk, Nowa Zelandia, Peru, Singapur, Stany Zjednoczone oraz Wietnam. Państwa te wytwarzają obecnie 40% światowego PKB oraz uczestniczą w 1/3 handlu międzynarodowego. Tym samym będzie to największa w świecie strefa wolnego handlu.

Orzeczenie MTS w sprawie Peru vs. Chile - delimitacja obszarów morskich

W poniedziałek 27 stycznia 2014 r. Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości wydał orzeczenie w sprawie delimitacji obszarów morskich pomiędzy Peru i Chile. Spór pomiędzy tymi państwami toczył się o 35.000 km kwadratowych morza, które przypuszczalnie pod swoim dnem skrywa bogate zasoby naturalne. W 2008 roku Peru poprosiło o wyznaczenie granic morskich z Chile Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości w związku z latami bezowocnych negocjacji. Chile utrzymywało, że granica została zdefiniowana przez traktaty z 1952 i 1954 roku, zaś rząd Peru uważał, że Deklaracja z Santiago dot. Strefy Morskiej i Porozumienie dot. Granicznej Morskiej Strefy Specjalnej wyznaczyła jedynie granice “jurysdykcji morskiej”, ale nie ustanowiły suwerenności chilijskiej na odległość 200 mil morskich od linii podstawowej. Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości uwzględnił w dużej mierze stanowisko Peru. Szczegóły wyroku tutaj.

Księstwo Andory przystępuje do Konwencji podatkowej OECD

Nie słabnie międzynarodowe zaangażowanie w koordynację działań na rzecz walki z uchylaniem się od opodatkowania, a presja wywierana na coraz mniej liczne raje podatkowe relatywnie nabiera na sile. Wczoraj Księstwo Andory ogłosiło, że jako 60. sygnatariusz Konwencji OECD o wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych stanie się jej stroną w możliwie najszybszy terminie (OECD press release). 

W sierpniu Konwencję podpisały Chiny (OECD press release), a w październiku Szwajcaria (press release) i Chile (press release).

Śladem Andory niebawem ma podążyć Monako. Podobny ruch oczekiwany jest również ze strony innych państw podczas 6 Światowego Forum transparentności i wymiany informacji do celów podatkowych (Global Forum on Transparency and Exchange of Information for Tax Purposes), które odbędzie się w dniach 21-22 listopada w Dżakarcie.

Zob. także: Les Echos, Paradis fiscaux : la principauté d’Andorre rejoint la convention de l’OCDE.

Boliwia wszczęła postępowania przeciwko Chile przed MTS

Boliwia wszczęła postępowanie przed Międzynarodowym Trybunałem Sprawiedliwości (MTS) w sprawie “ciążącego na Chile obowiązku prowadzenia negocjacji z Boliwią w dobrej wierze i skutecznie, celem wypracowania porozumienia dotyczącego umożliwienia tej ostatniej w pełni suwerennego dostępu do Oceanu Pacyficznego".

Informacja prasowa (No. 2013/11) MTS dostępna jest tu.

Zob. także: wniosek Boliwii.