Al Jazeera wnosi o środki tymczasowe w arbitrażu przeciwko Egiptowi

W styczniu 2016 r. informowaliśmy o powództwie arbitrażowym ICSID wniesionym przez grupę mediową telewizyjną Al Jazeera przeciwko Egiptowi w związku ze szkodami wyrządzonymi spółce po obaleniu prezydenta Hosni Mubaraka. Od momentu ukonstytuowaniu trybunału (w lutym br.) odbyło się jedno posiedzenie trybunału w formie konferencji telefonicznej (11 kwietnia 2017). Powód zarzuca Egiptowi naruszenie obowiązku zapewnienia pełnego bezpieczeństwa i ochrony w myśl postanowień BITu między Katarem a Egiptem.

ETPCz o prawie osób transpłciowych do urzędowej korekty płci

W ubiegłym tygodniu ETPC pochylił się nad prawami osób transpłciowych we Francji w kontekście obowiązków, które spoczywają na nich, gdy zechcą doprowadzić do korekty płci w akcie urodzenia. 

Podstawowe zarzuty podniesione w sprawie A.S., Garcon i Nicot p. Francji dotyczyły tego, że skarżący musieli spełnić kryterium nieodwracalności zmian fizycznych, jeżeli chcieli ubiegać się o korektę płci w akcie urodzenia. Trybunał zauważył, że spełnienie wskazanego kryterium wiąże się z koniecznością poddania się operacji bądź kuracji medycznej, która z wysokim prawdopodobieństwem będzie się z kolei wiązała ze sterylizacją. Jako że wchodzą tu w grę kwestie integralności cielesnej i tożsamości płciowej, państwa mają tu wąski margines oceny.

Guest post: Atak USA na syryjską bazę wojskową w odpowiedzi na użycie broni chemicznej przeciwko cywilom

W piątek 7 kwietnia 2017 r. nad ranem lokalnego czasu, USA przeprowadziły atak na syryjską bazę wojskową al-Shajrat w prowincji Homs z użyciem 59 pocisków Tomahawk wystrzelonych z dwóch amerykańskich niszczycieli USS Porter i USS Ross stacjonujących na Morzu Śródziemnym. Nie jest do końca jasne, ile osób zginęło w wyniku ataku – niektóre źródła donoszą o czterech ofiarach wśród personelu wojskowego bazy, podczas gdy państwowe syryjskie media mówią o dziewięciu zabitych cywilach, w tym czworgu dzieci.

Z oświadczenia prezydenta Trumpa wydanego po ataku wynika, że bezpośrednią przyczyną operacji USA był użycie broni chemicznej przeciwko cywilom w Syrii w czwartek 6 kwietnia. Prezydent nie podał co prawda bezpośredniej podstawy prawnej ataku na bazę wojskową pod Homs, ale wskazał na kilka jego przyczyn, z których można domniemywać, jaką podstawę prawną ataku przyjęła administracja prezydenta Trumpa.

Raport Komitetu Ministrów RE z nadzoru nad wykonywaniem wyroków ETPC w 2016 r.

KM opublikował właśnie doroczny raport z nadzoru nad wykonywaniem wyroków i decyzji ETPC w 2016 r. Ogromny wysiłek skoncentrowany w ostatnich latach na polepszeniu wykonywania orzeczeń przyniósł kolejny rekord. W 2016 r. Komitet uznał za wykonane 2066 orzeczeń w porównaniu do 1537 w 2015 r., co i tak było już ogromnym postępem. Na podkreślenie zasługuje fakt, że wiele z zakończonych spraw dotyczyło problemów strukturalnych, które jak wiadomo wymagają od państw dużo większego zaangażowania, a często też nakładów finansowych.

Europa Nostra 2017 dla Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN

W środę, 5 kwietnia 2017 r., Komisja Europejska i europejska federacja organizacji pozarządowych Europa Nostra ogłosiły tegorocznych zwycięzców Nagrody Unii Europejskiej dla Dziedzictwa Kulturowego / Europa Nostra (Europa Nostra Awards) najwyższego wyróżnienia w zakresie dziedzictwa kulturowego w Europie. W kategorii "Edukacja, szkolenia i podnoszenie świadomości" dotyczącej dziedzictwa kulturowego uhonorowano 29 laureatów z 18 państw. Wśród tegorocznych zwycięzców znalazł się program edukacyjny Żydowskie dziedzictwo kulturowe realizowany przez Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. 

16 państw członkowskich UE inicjuje wzmocnioną współpracę w celu powołania Prokuratury Europejskiej

W miniony poniedziałek 16 państw członkowskich UE oficjalnie powiadomiło Komisję Europejską, Radę i Parlament Europejski o zamiarze podjęcia wzmocnionej współpracy w celu ustanowienia Prokuratury Europejskiej. Wśród inicjatorów projektu nie ma Polski. Pod powiadomieniem podpisały się: Belgia, Bułgaria, Chorwacja, Cypr, Finlandia, Francja, Grecja, Hiszpania, Litwa, Luksemburg, Niemcy, Portugalia, Republika Czeska, Rumunia, Słowacja i Słowenia.

Zakaz pracy przymusowej i handlu ludźmi - Chowdury i inni p. Grecji

ETPCz niezmiernie rzadko stwierdza naruszenie przez państwa zakazu pracy przymusowej. Ubiegły tydzień przyniósł właśnie takie orzeczenie, które jest dodatkowo ważne z tego względu, że dotyczy problemu migrantów - kwestii aktualnej obecnie w każdym kontekście. W swoim rozstrzygnięciu Trybunał uznał, że niewolnicza praca była jednym z aspektów handlu ludźmi. 

Polska złożyła swój pierwszy wniosek o wpis na Listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości UNESCO

 źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Szopki_krakowskie#/media/File:Szopka_krakowska,_Bronis%C5%82aw_Pi%C4%99cik,_MHK,_1998.jpg

W dniu 24 marca 2017 r. delegacja Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego złożyła w siedzibie UNESCO pierwszy polski wniosek o wpis na Listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości. Dotyczy on szopkarstwa krakowskiego. Decyzja o wpisie zostanie podjęta na posiedzeniu Komitetu Międzyrządowego w grudniu 2018 r.

Rząd premiera Orbana próbuje doprowadzić do zamknięcia Uniwersytetu Środkowoeuropejskiego

Na początku tego tygodnia, rząd węgierski zaproponował (zob. np. informacja w Guardianie) szereg zmian w przepisach ustawy o szkolnictwie wyższym prowadzących – de facto – do konieczność zamknięcia, działającego od 25 lat, Uniwersytetu Środkowoeuropejskiego w Budapeszcie (Central European University lub po prostu CEU). Władzom węgierskim najwyraźniej się spieszy bo według najnowszych informacji ustawa będzie przedmiotem głosowania już w najbliższy wtorek (a więc 7 dni od przedstawienia założeń projektu). Nie sposób tu nie zauważyć tu podobieństw z Polską (choćby w kontekście procedowania nad  zmianami do ustawy o Trybunale Konstytucyjnym).

Rząd przekonuje, że zmiany nie są skierowane przeciwko CEU ale mają jedynie na celu zagwarantowanie uczciwych zasad konkurencji pomiędzy uniwersytetami działającymi na Węgrzech. CEU twierdzi jednak, że proponowane zmiany prawne, pozornie o ogólnym charakterze, wymierzone są w CEU, gdyż jest to jedyna instytucja na Węgrzech, do której znajdą one zastosowanie (niektórzy nowe prawo nazywają „Lex CEU”). Uniwersytet, słusznie naszym zdaniem, uważa, że działania te są przejawem niedopuszczalnej dyskryminacji i stanowią zamach na wolność nauki oraz niezależność uniwersytetu.

Deklaracja rzymska w 60. rocznicę podpisania Traktatów rzymskich - tylko okolicznościowa laurka czy realny plan dla UE?

W sobotę 25 marca obchodziliśmy 60. rocznicę podpisania Traktatów rzymskich, które tworząc Europejską Wspólnotę Gospodarczą i Europejską Wspólnotę Energii Atomowej zapoczątkowały kolejny (po utworzeniu Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali Traktatem paryskim z 1951 r.) etap europejskiej integracji, nadając przy tym procesom integracyjnym niespotykany dotąd wymiar. Przywódcy 27 państw członkowskich i przewodniczący trzech unijnych instytucji (Rady Europejskiej, Parlamentu Europejskiego i Komisji Europejskiej) uczcili rocznicę przyjęciem deklaracji, w której nawiązując do źródeł i dotychczasowych sukcesów europejskiej integracji wskazali (fakt, że w bardzo ogólny sposób) główne kierunki i cele funkcjonowania Unii Europejskiej na najbliższe 10 lat. Przytaczamy poniżej jej fragmenty z krótkim komentarzem (pełny tekst deklaracji we wszystkich oficjalnych językach UE jest dostępny na stronie Rady Europejskiej i Rady - tu linkujemy wersję polską):   

"Deklaracja przywódców 27 państw członkowskich oraz Rady Europejskiej, Parlamentu Europejskiego i Komisji Europejskiej

Deklaracja rzymska

(25 marca 2017 r.)

My, przywódcy 27 państw członkowskich i instytucji UE, wyrażamy dumę z osiągnięć Unii Europejskiej: wypracowanie europejskiej jedności to odważne, dalekowzroczne przedsięwzięcie. Sześćdziesiąt lat temu, doświadczeni tragedią dwóch wojen światowych, postanowiliśmy stworzyć silną więź i odbudować kontynent z popiołów. Zbudowaliśmy wyjątkową Unię o wspólnych instytucjach i mocnych wartościach, wspólnotę pokoju, wolności, demokracji, praw człowieka i praworządności, jedną z największych gospodarczych potęg zapewniającą niespotykany poziom ochrony socjalnej i dobrobytu.

Jedność europejska zaczęła się jako marzenie nielicznych, a stała się nadzieją wielu. Potem Europa znów stała się jednością. Dzisiaj jesteśmy zjednoczeni i silniejsi: setki milionów ludzi w całej Europie czerpie korzyści z życia w rozszerzonej Unii, która przezwyciężyła dawne podziały.

Przed Unią Europejską stoją bezprecedensowe wyzwania, zarówno globalne, jak i wewnętrzne: konflikty regionalne, terroryzm, rosnąca presja migracyjna, protekcjonizm oraz nierówności społeczno-ekonomiczne. Wspólnie jesteśmy zdecydowani stawić czoła wyzwaniom szybko zmieniającego się świata i zapewnić naszym obywatelom zarówno bezpieczeństwo, jak i nowe możliwości.