Pozew Rohindżowie v. Facebook

Na forum PPM kilkukrotnie informowaliśmy o konflikcie, który wybuchł w Mjanmie w 2017 r. między buddyjską większością a muzułmańską mniejszością Rohindżów (zob. posty tu czy tu a także guest posty tu i tu). Szacuje się że w wyniku konfliktu 700'000 Rohindżów zostalo zmuszonych do ucieczki do Bangladeszu a 10'000 zostało zabitych. Specyficznym elementem przeprowadzonych czystek etniczych było eskalowanie atmosfery za pośrednictwem Facebooka. W listopadzie 2018 spółka (obecnie: Meta) uznała własną odpowiedzialność za brak moderacji treści publikowanych w portalu społecznościowym.

Domagając się więcej niż symoblicznego uznania własnej współodpowiedzialności przez spółkę, Rohindżowie złożyli pozwy grupowe w Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych (DW, Rohingya vs. Facebook: What are the chances of success?).  Powodowie zarzucający spółce, że świadomie zgodziła się na akty przemocy celem wzmocnienia swojej pozycji rynkowej w regionie, domagają się 150 mld USD (133,1 mld euro) tytułem odszkodowania.

Warto śledzić losy tego postępowania, mając w szczególności na uwadze że w świetle prawa amerykańskiego i angielskiego, Meta co do zasady nie odpowiada za treści publikowane przez użytkowników portalu.

Prokurator MTK zajmie się zbrodniami popełnionymi wobec Rohindżów

W zeszłym tygodniu - 14.11.19 Izba Przygotowawcza MTK upoważniła Prokurator Fatou Bensoudę do wszczęcia postępowania przygotowawczego w sprawie domniemanych zbrodni popełnionych w ramach jurysdykcji Trybunału w Bangladeszu i Mjanmie. Bangladesz jest stroną Statutu, natomiast Mjanma nie - ale już w zeszłym roku Trybunał wydał decyzję, w której uznał, że posiada jurysdykcję i może przebadać "deportację" mniejszości muzułmańskiej Rohindża z Mjanmy do Bangladeszu, pomimo że Mjanma nie jest stroną Statutu Rzymskiego. Stało się tak, ponieważ zbrodnie, których dokonano (deportacje, wysiedlenia) przekraczały granice tego państwa, miały swój początek w Mjanmie, a rezultat następował już na terenie Bangladeszu.

Pisaliśmy o tym tu.

Wniosek o upoważnienie do badania zbrodni popełnionych przeciwko Rohindżom

We wrześniu zeszłego roku Międzynarodowy Trybunał Karny wydał decyzję, w której uznał, że posiada jurysdykcję i może przebadać "deportację" mniejszości muzułmańskiej Rohindża z Mjanmy do Bangladeszu, pomimo, że Mjanma nie jest stroną Statutu Rzymskiego. Stało się tak, ponieważ zbrodnie, których dokonano przekraczały granice tego państwa. Zobacz informację tu.

W ślad za tą decyzją Prokurator Fatou Bensouda poprosiła wczoraj sędziów o upoważnienie do wszczęcia postępowania przygotowawczego w sprawie  zbrodni przeciwko ludzkości tj. deportacji, oraz innych niehumanitarnych aktów oraz prześladowań popełnionych przeciwko Rohindżom z Mjanmy.

GUEST POST: Mjanma - Powołano nowy mechanizm mający za zadanie gromadzenie dokumentacji popełnienia zbrodni międzynarodowych

Rada Praw Człowieka ONZ, 28 sierpnia 2018 roku, powołała nowy niezależny mechanizm mający za zadanie zbieranie dowodów popełnienia najbardziej poważnych zbrodni międzynarodowych. Tym razem sprawa dotyczy trwającego od szeregu lat konfliktu na terytorium Mjanmy, dawniej Birmy, a w szczególności kryzysu dotyczącego ludności Rohindża zamieszkującej zachodnią część kraju. Rada równocześnie wydłużyła mandat Niezależnej  Międzynarodowej Komisji Śledczej w sprawie Mjanmy, do czasu podjęcia działań przez nowo powołany mechanizm (zobacz tu oraz  tu).

Niedawno pisaliśmy na blogu o powołaniu przez Zgromadzenie Ogólne ONZ nowego mechanizmu III M -  Międzynarodowego, Bezstronnego, i Niezależnego Mechanizmu mającego asystować w Śledztwach i Ściganiu Osób Odpowiedzialnych za Najpoważniejsze Zbrodnie Prawa Międzynarodowego Popełnione w Syryjskiej Republice Arabskiej od Marca 2011 r.  Mechanizm ten powstał  po przeszło pięciu latach działalności Komisji Śledczej do spraw Syrii i ma korzystać z jej dorobku.  Jak wspominaliśmy, IIIM ma za zadanie gromadzenie i analizę dokumentacji zawierającej dowody popełnienia zbrodni międzynarodowych. Wprawdzie dokumentacja zgromadzona może również zostać wykorzystana w postępowaniach krajowych, ale większy nacisk w przypadku Syrii położony jest na komplementarne postępowania międzynarodowe karne. Tu szerzej.  

Decyzja MTK w sprawie deportacji Rohindżów z Mjanmy

Międzynarodowy Trybunał Karny wydał właśnie decyzję, w której uznał, że posiada jurysdykcję i może przebadać "deportację" mniejszości muzułmańskiej Rohindża z Mjanmy do Bangladeszu. Wątpliwości, które miał trybunał związane były z faktem, że Mjanma nie jest stroną Statutu Rzymskiego a zbrodnie których dokonano przekraczały granice tego państwa. Ponadto trybunał zastanawiał się nad zakresem zbrodni deportacji i przymusowych przesiedleń.

Czy MTK działa w sprawie zbrodni popełnianych wobec Rohindżów?

Od września zeszłego roku  (zobacz tu) informowaliśmy o masowych zbrodniach popełnianych wobec grupy etnicznej Rohindża, która zmuszona została do ucieczki z Mjanmy, gdzie miały miejsce wobec nich czystki etniczne, wielokrotnie porównywane do ludobójstwa przez światowych ekspertów (zobacz tu). Oceny te mogą nie być przesadzone, gdyż do tego momentu z Mjanmy do Bangladeszu uciekło prawie milion osób, ilości osób zabitych nie sposób na tym etapie oszacować.

Międzynarodowy Trybunał Karny już od dłuższego czasu zajmuje się tą kwestią. Najprościej byłoby gdyby Rada Bezpieczeństwa w drodze rezolucji "przekazała" sprawę Mjanmy do trybunału, wtedy tak jak w sytuacji Libii czy Sudanu MTK miałby możliwość zająć się tą sprawą, nawet jeśli Mjanma nie jest stroną statutu MTK (sugerują to różne organizacje jak Human Rights Watch czy sami Rohindżowie, zobacz tu).

Kampania szczepionkowa w Bangladeszu

W ciągu ostatnich kilku dni już dwa razy informowaliśmy o dramatycznej sytuacji Rohindżów, zobacz tu oraz tu. Społeczność międzynarodowa nie podjęła jeszcze zdecydowanych kroków, aby potępić działania Mjanmy, choć coraz częściej wspomina się o doktrynie R2P. Czystka etniczna to jeden z powodów, który uzasadnia  skorzystanie z "odpowiedzialności za ochronę". 

Tymczasem jednak  przynajmniej pomoc humanitarna udzielana jest pokrzywdzonej społeczności bez opóźnienia. 

Agendy ONZ - UNICEF i WHO wsparły właśnie kampanię szczepionkową, którą rozpoczęły władze Bangladeszu. Chodzi o objęcie szczepieniami przeciwko odrze, różyczce i polio 150 000 dzieci poniżej 15 roku życia z grupy etnicznej Rohindża. UNICEF dostarczył szczepionki, strzykawki  i kapsułki z witaminą A. Chodzi o to by jak najszybciej zaszczepić jak największą ilość dzieci, aby zapobiec rozprzestrzenieniu się epidemii tych chorób, na które narażone są najsłabsi członkowie populacji Rohindża, w tym wypadku to słabe i niedożywione dzieci. Sytuację pogarszają złe warunki sanitarne (pomoc międzynarodowa nie nadąża z zapewnieniem odpowiednich warunków ciągle napływającym uchodźcom) i komary, roznoszące szereg groźnych, tropikalnych chorób, jak choćby malaria czy denga.

Masowe zbrodnie wobec muzułmańskiej grupy etnicznej Rohindża

Już dwa lata temu opierając się na analizach Early Warning Project przedstawialiśmy dane wskazujące na to, że najbardziej zagrożonymi państwami jeśli chodzi o ewentualne pojawienie się masowych zbrodni są między innymi obszary dawnej Birmy - a dzisiejszej Mjanmy (zobacz posta). Od pewnego czasu w stanie Rakhine (Arakan) mają miejsce potężne prześladowania muzułmanów Rohindża. Czystki etniczne, zgwałcenia, masowe zbrodnie, które mają tam miejsce, porównywane są do zbrodni ludobójstwa (zobacz  np. Digitaljournal).

Wymiana enklaw terytorialnych między Indiami a Bangladeszem

Podczas wizyty Premiera Indii Narendy Modi w Bangladeszu, w dniach 6-7 czerwca, podpisano porozumienie kończące spór terytorialny trwający od momentu podziału w 1947 r. Indii Brytyjskich na niepodległe Indie oraz Pakistan obejmujący Bengal Wschodni (przekształcony następnie w Pakistan wschodni, a w 1971 w niepodległy Bangladesz). Skutkiem owych nieporozumień było powstanie grupy przeszło 60'000 "apatrydów granicznych" bez prawa do dokumentów, edukacji, czy opieki zdrowotnej (Le Monde, Accord historique sur la frontière entre l’Inde et le Bangladesh).

Źródło: BBC