Misje pokojowe ONZ - niepokojące informacje nt. funkcjonowania misji

70. rocznica powstania Narodów Zjednoczonych ma być okazją do przypomnienia sukcesów ONZ w mierzeniu się z problemami świata i wzmocnienia istniejących instrumentów, m.in. operacji pokojowych. Niestety świat nie zatrzymał się, by świętować rocznicę, lecz przynosi niepokojące wiadomości także dotyczące misji pokojowych.

W styczniu 2015 r. doszło do incydentu w Gao (Mali), gdzie członkowie misji pokojowej ONZ (MINUSMA)  użyli siły w stosunku do protestujących, zabijając troje z nich,  a raniąc czworo (zobacz informację tutaj oraz tutaj). Herve Ladsous odpowiadający za misje w Sekretariacie ONZ stwierdził, iż było to przekroczenie mandatu misji i wynikającego z niego upoważnienia do użycia siły; najprawdopodobniej członkowie misji spanikowali wobec agresywnego tłumu i braku wsparcia ze strony malijskiej policji. Winni mają zostać ukarani (o ile zostaną zidentyfikowani, gdyż Landsous nie był w stanie wskazać nawet narodowości sprawców nadużycia). Pojawia się pytanie o poziom wyszkolenia peacekeepersów.

Guest post: 3 lata Europejskiej Inicjatywy Obywatelskiej

1 kwietnia 2015 roku Europejska Inicjatywa Obywatelska (EIO) obchodziła swoje trzecie urodziny. Instytucja ta uregulowana jest w rozporządzeniu PE i Rady (UE) nr 211/2011 w sprawie inicjatywy obywatelskiej, który jest aktem wykonawczym w stosunku do zasady demokracji partycypacyjnej zawartej w art. 11 ust. 4 TUE. Na podstawie art. 22 rozporządzenia, 31 marca Komisja przedstawiła sprawozdanie dotyczące dotychczasowych doświadczeń z EIO.

Pierwsza konwencja międzynarodowa zakazująca handlu organami ludzkimi

Z pewnym opóźnieniem informujemy o wyłożeniu do podpisu pierwszej umowy międzynarodowej dotyczącej zwalczania handlu organami ludzkimi, tj. Konwencji Rady Europy przeciwko handlowi organami ludzkimi. Wydarzenie to miało miejsce w Santiago de Compostela w Hiszpanii, 25 marca br. 

Celem przyjęcia konwencji jest wytyczenie standardu dla prawnokarnej ochrony przed przestępstwami związanymi z handlem organami ludzkimi. Proceder ten ma często wymiar międzynarodowy, związany jest z przestępczością zorganizowaną, dotyczy najsłabszych jednostek ludzkich i stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia publicznego. Światowa Organizacja Zdrowia szacuje, że na świecie dokonywanych jest rocznie ok. 10 tys. nielegalnych transplantacji organów. Umowa została od razy podpisana przez 14 państw europejskich, w tym Polskę. 

Pełen tekst umowy dostępny jest tu.

Zbrodnia w Kenii - reakcja Narodów Zjednoczonych (o nienazywaniu rzeczy po imieniu)

W Kenii (Garissa) doszło do zamordowania 147 studentów wyselekcjonowanych przez Al-Shabaab wg klucza wyznaniowego (zobacz informację tutaj). Ta zbrodnia na tle religijnym spotkała się z reakcją NZ zarówno ze strony Sekretarza Generalnego, jak i RB (zobacz informacje tutaj oraz tutaj). Z oświadczenia prasowego można wyczytać, że RB traktuje to wydarzenie jako przykład terroryzmu i dostrzega rolę Kenii w zwalczaniu tego zjawiska.

Palestyna grozi Izraelowi wszczęciem postępowania ws. należności podatkowych

Korzystając z wejścia w życie względem Palestyny Statutu MTK (nasz środowy post), Prezydent Autonomii Palestyńskiej Mahmoud Abbas zagroził wszczęciem postępowania w związku z potrąceniem z przychodów podatkowych opłat za świadczenia Izraela na rzecz Palestyny  opłat za świadczenia zdrowotne czy media (o sprawie pisaliśmy tutaj). 

Prezydent zapowiedział zwrot środków Izraelowi, rzekomo pomniejszonych o 1/3, zapowiadając że Palestyna albo otrzyma całość należności, albo skieruje sprawę do arbitrażu lub sądu (FT, Palestinians threaten court action over missing tax revenues).

Niemiecki L-Bank skarży Jednolity mechanizm nadzorczy

Niemiecki lokalny bank rozwojowy, Landeskreditbank Baden-Wuerttemberg, wszczął postępowanie przed Trybunałem Sprawiedliwości przeciwko Europejskiemu Bankowi Centralnemu żądając wyłączenie z listy podmiotów objętych bezpośrednim nadzorem EBC w ramach, funkcjonującego od listopada 2014, Jednolitego mechanizmu nadzorczego (SSM). SSM stanowi filar Unii Bankowej.

Zdaniem banku, zasadniczo popierającego cele EBC, jego działalność nie charakteryzuje się doniosłością systemową w skali świata (tzw. instytucje G-SIFIs), natomiast wysokie obciążenia biurokratyczne pochodne nadzorowi bezpośredniemu istotnie ograniczą możliwość realizacji misji oferowania nisko-oprocentowanych pożyczek na potrzeby mieszkaniowej i wpieraniu start-up'ów. Mimo że koszty nadzoru ponoszone przez instytucje prywatne nie są dyskutowane publicznie, spełnienie wymogów w zakresie unijnej sprawozdawczości miało w ubiegłym roku kosztować, banki o zbliżonej skali działalności między 5 a 10 mln euro (WSJ, German Lender Challenges ECB Supervision).

L-Bank należy do grona 21 niemieckich instytucji objętych bezpośrednim nadzorem EBC. W przypadku niektórych banków kryteria finansowe objęcia nadzorem bezpośrednim pociągnęły za sobą decyzje o transferze aktywów w ramach grup kapitałowych.

Jest to kolejny przypadek, kiedy legalność ściślejszej integracji finansowej zostaje poddana uważanej kontroli na wniosek niemiecki. Dość wspomnieć o opisywanej przez nas sprawie legalności bezwarunkowych transakcji monetarnych OMT (posty tutaj i tu).

Konwencja NZ dotycząca jawności arbitrażu inwestycyjnego otwarta do podpisu

17 marca do podpisu została otwarta Konwencja NZ dotyczący jawności w inwestycyjnych postępowaniach arbitrażowych prowadzonych na podstawie traktatów międzynarodowych. Jak dotąd traktat podpisało 10 państw, w tym Francja, Kanada, Niemcy, USA i Wielka Brytania. Umowa wejdzie w życiu 6 miesięcy po złożeniu trzeciego dokumentu ratyfikacji, przyjęcia, zatwierdzenia lub przystąpienia.

Konwencja rozszerza zakresu temporalny stosowania Regulamin arbitrażowy dotyczący jawności w arbitrażu inwestycyjnym prowadzonym na podstawie umów międzynarodowych, który wszedł w życie 1 kwietnia ubiegłego roku, które mocą Regulaminu arbitrażowego UNCITRAL 2013 (at. 1(4)) zostały inkorporowane do tego ostatniego. 

ABII – Pax Americana na wirażu?

Poparcie dla chińskiej inicjatywy Azjatyckiego Banku Inwestycji Infrastrukturalnych (ABII) (ang. AIIB – Asian Infrastructure Investment Bank) nie schodzi z czołówek serwisów informacyjnych. Przedwczoraj (31 marca) upłynął termin na przystąpienie w charakterze członków-założycieli banku. Jak pisaliśmy w ubiegłym tygodniu, akces do banku zgłosiły Wielka Brytania, Niemcy, Włochy i Francja. W międzyczasie do inicjatywy dołączyły także inne państwa europejskie: Austria, Szwajcaria i Luksemburg, Dania, Holandia i Rosja. W bliższym sąsiedztwie Chin akces zgłosiły również Nowa Zelandia, Korea Południowa, Australia i Tajwan. Dołączyły one do grupy ok. 20 państw szeroko pojętej Azji, które zgłosiły swój akces to ABII już w zeszłym roku. ABII liczy ostatecznie 30 członków-założycieli.     

 

Szerokie zainteresowanie ABII wywołuje wielkie światowe poruszenie. Dlaczego? Poniżej podsumowujemy najważniejsze kwestie i argumenty:

Palestyna stroną statutu rzymskiego od 1. kwietnia 2015 r. - podsumowanie

Dziś (1 kwietnia) wchodzi w życie w stosunku do Palestyny statut rzymski (zobacz wywiad na ten temat tutaj). Jest to skutkiem przystąpienia Palestyny do statutu MTK 2 stycznia 2015 r., w związku z czym trybunał będzie miał jurysdykcję nad zbrodniami (tj. zbrodniami wojennymi, zbrodniami przeciwko ludzkości, ludobójstwem) popełnionymi na terenie Palestyny lub przez jej obywateli (także na terenie państw nieczłonkowskich, takich jak np. Izrael) po 1 kwietnia 2015 r.

Palestyna pragnąc rozszerzyć jurysdykcję czasową na okres przed 1 kwietnia 2015 r. złożyła 1 stycznia 2015 r. deklarację na podstawie art. 12 ust. 3 statutu MTK, w której uznaje jurysdykcję trybunału wobec zbrodni popełnionych na terenach okupowanych, w tym we wschodniej Jerozolimie (a więc nie na terenie całej Palestyny) po 13 czerwca 2014 r. Teoretycznie Palestyna mogła rozszerzyć (i nadal może) jurysdykcję trybunału do 1 lipca 2002 r., czyli daty wejścia w życie statutu MTK.

Kwestie jurysdykcji czasowej MTK wobec zbrodni popełnionych na terenie Palestyny są o tyle kluczowe, że Palestyńczycy chętnie widzieliby osądzenie przez trybunał praktyki przesiedlania ludności cywilnej Izraela na tereny okupowane, co jest zbrodnią w świetle art. 8 statutu MTK. Trybunał będzie mógł zająć się jednak jedynie tymi przypadkami rozszerzania izraelskiego osadnictwa, do których doszło po 13 czerwca 2014 r.

Guest post: obywatele innych państw UE poszukujący pracy mogą zostać wyłączeni z korzystania ze świadczeń socjalnych

Rzecznik generalny Trybunału Sprawiedliwości UE Melchior Wathelet wydał opinię w sprawie C-67/14 Jobcenter Berlin Neukölln przeciwko Nazifa, Sonita, Valentina i Valentino Alimanovic stwierdzając, że obywatele Unii przybywający do państwa członkowskiego, którego nie są obywatelami, celem poszukiwania pracy w tym państwie, mogą zostać wyłączeni z kręgu podmiotów uprawnionych do korzystania z określonych świadczeń socjalnych. Podstawę postępowania przed TS stanowią pytania prejudycjalne niemieckiego Bundessozialgericht (federalnego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych) dotyczą interpretacji rozporządzenia (WE) nr 883/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz.U. L 166, s. 1) oraz dyrektywy 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii oraz członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i przebywania na terytorium państw członkowskich (Dz.U. L 158, s. 77).