Jak będzie wyglądała granica między Irlandią a Irlandią Północną po Brexicie?

Obecnie dobiega końca trzecia runda negocjacyjna w sprawie Brexitu. Jedną z kluczowych kwestii pozostaje nierozwiązana do tej pory wizja przyszłej granicy między Irlandią (pozostającą w UE) a Irlandią Północną (będącą prowincją Wielkiej Brytanii i wychodzącą z UE pod koniec marca 2019 r.).

RB ONZ potępia test balistyczny KRLD nad terytorium Japonii

W ciągu kilku godzin Sekretarz Generalny i Rada Bezpieczeństwa ONZ potępili ostatni z opisywanej przez nas serii testów balistyczny przeprowadzony przez Koreę Północną. 

Najpierw rzecznik prasowy Sekretarza Generalnego António Guterresa wydał oświadczenie potępiające wystrzelenie przez KRLD pocisku balistycznego z pogwałceniem rezolucji Rady Bezpieczeństwa. Guterresa podkreślił, że działanie to godzi w bezpieczeństwo regionalne i stabilność, jak również w wysiłki na rzecz stworzenia przestrzeni dla rozmów.

Pozew przeciwko BNP Paribas o udział w ludobójstwie, zbrodniach wojennych i zbrodniach przeciwko ludzkości

Na łamach PPM kilkukrotnie mieliśmy okazje prezentować postępowania przeciwko podmiotom prawa krajowego w sprawach pogwałceń praw człowieka w państwie trzecim, gdzie istotą sporu była możliwość ekstraterytorialnego stosowania prawa krajowego. 

Tak było choćby w postach 

• Daimler AG v. Barbara Bauman et al - pozew przeciwko kalifornijskiej spółce-matce w związku z zarzutami naruszenia praw człowieka przez spółkę-córkę w Argentynie,
• Kiobel et al. v. Royal Dutch Petroleum Co. et al. - postępowania przeciwko holenderskim, brytyjskim i nigeryjskim spółkom naftowym w sprawie zachęcania do i pomocy w gwałceniu praw człowieka przez rząd Nigerii,

czy wreszcie 

• Association France-Palestine Solidarité (AFPS) et Organisation de Libération de la Palestine (OLP) v Société Alstom transport SA pomocy przez francuskie spółki w izraelskiej akcji nielegalnego osadnictwa Zachodniego Brzegu.

Powyższa lista może się niebawem wzbogacić o intrygujące postępowanie wszczęte w Paryżu przez trzy francuskie organizacje pozarządowe przeciwko BNP Paribas. Stowarzyszenie prawników Sherpa, le Collectif des Parties Civiles pour le Rwanda oraz Ibuka France zarzucają bankowi, że swoimi działaniami w czerwcu 1994 r. umożliwił przeprowadzenie akcji ludobójstwa, zbrodni wojennych i zbrodni przeciwko ludzkości w Rwandzie (Asso Sherpa, Génocide au Rwanda : Sherpa, le CPCR et Ibuka France déposent plainte contre BNP Paribas sur le fondement de complicité de génocide, de crimes contre l’humanité et de crimes de guerre).

Nowe sankcje finansowe USA wobec prezydenta i administracji Wenezueli

W piątek 25 sierpnia prezydent USA Donald Trump, reagując na ostatnie pogwałcenia praw człowieka przez władze Wenezueli, podpisał dekret rozszerzający sankcje finansowe przeciwko tamtejszym rządzącym. Amerykański sprzeciw wzbudziło w szczególności opisywane przez nas powołanie Zgromadzenia Konstytucyjnego - równolegle od prawidłowo wybranego parlamentu - i "uzurpacja uprawnień demokratycznie wybranych reprezentantów narodu" (The Washington Post, Venezuela’s vote for a constitutional assembly could destroy democracy, critics warn).

Mocą dekretu zakazano kwalifikowanych transakcji z udziałem podmiotów amerykańskich oraz w amerykańskiej jurysdykcji (White House, Presidential Executive Order on Imposing Sanctions with Respect to the Situation in Venezuela).:

Węgry zawieszają stosunki dyplomatyczne z Holandią

W miniony piątek węgierski Minister spraw zagranicznych i handlu Péter Szijjártó ogłosił, że ambasador tego państwa w Holandii został wezwany do kraju na konsultacje, a bilateralne stosunki w randze ambasadorów zostają zawieszone na czas nieokreślony (Hungarian Government, Hungary orders its Ambassador to Holland home for consultation). Podkreślił, że jest to najbardziej radykalny z dostępnych środków dyplomatycznych.

Stanowi to ciąg dalszy reakcji na wypowiedź ambasadora Holandii w Budapeszcie, Gajusa Scheltema, który w wywiadzie dla opozycyjnego periodyku 168 Ora, ostro skrytykował brak udziału Węgier w rozwiązaniu problemu relokacji osób ubiegających się o azyl w UE, wyraził obawy o poziom korupcji i wolność mediów, a wreszcie skrytykował kampanię rządu Orbana prowadzoną przeciwko finansiście i filantropowi Georgowi Sorosowi (Deutsche Welle, Hungary suspends diplomatic ties with the Netherlands). Szczególne oburzenie Węgier wzbudziło stwierdzenie, że w zakresie "bezustannego poszukiwania wrogów" i "kreowanie przeciwników wedle metod działania przegranych globalizacji i fanatyków religijnych" działania tamtejszego rządu przypominają terrorystyczne grupy dżihadystów.

TK zmienia stanowisko ws. tłumaczenia wyroków ETPCz

Zaledwie w czwartek informowaliśmy o upublicznieniu decyzji Julii Przyłębskiej o zerwaniu przez Trybunał Konstytucyjny międzyinstytucjonalnego porozumienia ws. tłumaczenia na język polski najważniejszych orzeczeń ETPCz. 

Kilka godzin po rozpowszechnieniu informacji przez media, i po apelu RPO Adama Bodnara o pomoc w tłumaczeniu 10 wyroków rocznie, rzecznik TK poinformował o zmianie stanowiska w sprawie. Rzecznik podkreślił, że Trybunał jest aktywnym uczestnikiem inicjatyw związanych z ochroną praw człowieka (Gazeta Prawna, Rzecznik TK: Trybunał chce nadal uczestniczyć w porozumieniu ws. wyroków ETPC).

Powołanie sił antyterrorystycznych G5 Sahelu

Z początkiem lipca b.r. prezydenci Mali Ibrahim Boubacar Keïta i Francji Emmanuel Macron ogłosili utworzenie wspólnych sił zbrojnych G5 Sahelu do walki z terroryzmem dżihadystów w regionie (Reuters, Le "G5 Sahel" lance sa force antiterroriste avec l'appui de la France). Inicjatywa obronna Burkina Faso, Czadu, Mali, Mauretanii i Nigru wzmocni tym samym obecny na miejscu kontyngent francuski w Barkhane i misję ONZ MINUSMA.

Na początek wspólne siły mają liczyć ok. 5 tyś., a docelowo 10 tyś członków stacjonujących w Sevare (Mali). Rozpoczęcie współpracy jest zatem spóźnione o dwie dekady wobec wyodrębnienia się Al-Ka’idy Islamskiego Maghrebu (AQIM).

Brexit: co dalej z mechanizmem rozstrzygania sporów?

Wielka Brytania złagodziła stanowisko ws. reżimu rozstrzygania sporów prawnych w zw. z Brexitem (zob. nasze posty tu i tu), odchodząc tym samym od kategorycznego odrzucenia wszelkiej "ingerencji w jurysdykcję w sprawach sądownictwa". W przeciwieństwie do kampanijnych  wypowiedzi premier Theresy May z ubiegłego roku, obecnie "konstruktywne podejście" Londyn zakłada odrzucenie bezpośredniej jurysdykcji Trybunału Sprawiedliwości z jednoczesnym uznaniem pewnej roli dla unijnych sędziów lub urzędników (FT, Britain softens Brexit stance on EU court ).

Analizujący możliwe rozwiązania David Davis, brytyjski sekretarz ds. wyjścia z UE, proponuje m.in. możliwość powołania specjalnych sądów lub paneli arbitrażowych składających się z dwóch członków wybieranych przez strony sporu i trzeciego wybieranego wspólnie. Zakres kognicji takiego ciała miałby obejmować zarówno wypowiedzenie współpracy na dotychczasowych zasadach, jak i wejście w życie i stosowanie, ewentualnej, nowej umowy o wolnym handlu. 

Prezes TK Przyłębska wypowiedziała porozumienie ws. tłumaczenie orzeczeń ETPCz

Prezes Trybunału Konstytucyjnego Julia Przyłębska poinformowała ministra Witolda Waszczykowskiego o podjęciu decyzji ws. wypowiedzenia międzyinstytucjonalnego porozumienia o tłumaczeniu na język polski orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. 

Porozumienie podpisane w 2014 r. przez MSZ, MS, TK i NSA miało służyć umacnianiu umacnianiu przestrzegania standardów ochrony praw człowieka w Polsce poprzez wspólne tłumaczenie i publikację tłumaczeń najważniejszych wyroków ETPCz (MSZ, Podpisanie Porozumienia ws. tłumaczenia wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka). Dzięki inicjatywie w ciągu 3 lat przetłumaczono 105 orzeczeń lub ich obszernych fragmentów (DGP, Julia Przyłębska nie chce tłumaczyć wyroków ETPC). Jak wówczas podkreślaliśmy, wpisywało się to w szerszy kontekst działań administracji publicznej na rzecz upowszechniania praw człowieka.

Swojej decyzji sędzia Przyłębska nie uzasadniła (przynajmniej w publicznym oświadczeniu).

Z apelem, aby popularyzacją praw człowieka, w miejsce wycofujących się instytucji publicznych, zajęło się społeczeństwo obywatelskie, a w szczególności prawnicy, wystąpił RPO Adam Bodnar.

Immunitet dyplomatyczny dla żony głowy państwa podejrzanej o naruszenie nietykalności cielesnej

Republika Południowej Afryki zadecydowała o przyznaniu Gracie Mugabe immunitetu dyplomatycznego. Dzięki temu żona dyktatora Zimbabwe, Roberta Mugabe, która w pokoju hotelowym miała dopuścić się napaści na 20. letnią modelkę, mogła nie niepokojona wrócić do kraju (Reuters, South Africa has granted Grace Mugabe diplomatic immunity - source). Dziewczynie miano założyć kilkanaście szwów głowy.

Mugabe, oskarżona o pobicie modelki przy pomocy kabla elektrycznego, początkowo miała być zatrzymana na granicy przez służby porządkowe, które zapowiedziały, że nie będzie w jej przypadku stosowane wyjątkowe traktowanie. Zanim nawet podejrzana uzyskała ochronę immunitetową, nie stawiła się na rozprawę w sądzie w Johannesburgu. 

Mimo wszystkich kontrowersji wokół decyzji Minister spraw zagranicznych RPA Maite Nkoana-Mashabane o przyznaniu immunitetu (Reuters, Grace Mugabe returns home pursued by South Africa assault allegation), relacje tego państwa z sąsiednim Zimbabwe pozostają zbyt napięte, aby ryzykować ich pogorszenia z tak "błahego powodu".