Administracja Trumpa zamyka placówkę Organizacji Wyzwolenia Palestyny w Waszyngtonie

Departament Stanu USA poinformował, że po uważnym przeglądzie sytuacji podjął decyzję o zamknięciu biura Organizacji Wyzwolenia Palestyny w Waszyngtonie (DoS, Press Release: Closure of the PLO Office in Washington). Zdaniem Departamentu brak bowiem postępów zmierzających do  podjęcia bezpośrednich i konstruktywnych negocjacji z Izraelem. Przeciwnie, OWP z góry potępiła amerykański plan pokojowy (jeszcze nie opublikowany) i odmówiła dalszej współpracy z administracją amerykańską celem rozwiązania konfliktu bliskowschodniego. Co więcej, Kongres powziął podejrzenia, że Palestyna podjęła działania mające doprowadzić do wszczęcia postępowania przeciwko Izraelowi przez Międzynarodowy Trybunał Karny. Decyzja została podjęta zgodnie z imperatywnymi przepisami.

Nowy trend regulacji napływających inwestycji zagranicznych dla ochrony bezpieczeństwa narodowego

Na forum PPM wielokrotnie wracaliśmy do perspektywy światowej "wojny handlowej" (zob. choćby tu, tu czy tu) i szerzej perspektywy załamania multilateralizmu handlowego. Niemniej ciekawym obszarem międzynarodowych napięć gospodarczych może się stać prawo międzynarodowe inwestycyjne. W kolejnych państwach podejmowane są prace legislacyjne celem ustanowienia mechanizmów i procedur kontroli inwestycji napływających dla ochrony bezpieczeństwa narodowego. Prace prowadzą są m.in. w Chinach, USA i Wlk. Brytanii. Nasilający się trend regulacyjny odzwierciedla pojawienie się nowych zagrożeń dla bezpieczeństwa narodowego i dla pozycji państwa w gospodarce światowej. Zarazem przykłady blokowania transakcji z ostatnich miesięcy ukazują potencjał arbitralnego nadużywania nowych uprawnień.

Decyzja MTK w sprawie deportacji Rohindżów z Mjanmy

Międzynarodowy Trybunał Karny wydał właśnie decyzję, w której uznał, że posiada jurysdykcję i może przebadać "deportację" mniejszości muzułmańskiej Rohindża z Mjanmy do Bangladeszu. Wątpliwości, które miał trybunał związane były z faktem, że Mjanma nie jest stroną Statutu Rzymskiego a zbrodnie których dokonano przekraczały granice tego państwa. Ponadto trybunał zastanawiał się nad zakresem zbrodni deportacji i przymusowych przesiedleń.

Chiny kolonizują Afrykę - kolejne 60 miliardów dolarów płynie do Afryki

Prezydent Chin Xi Jinping zapowiedział właśnie na trwającej w Pekinie szóstej Konferencji Przedsiębiorców Chiny-Afryka w Pekińskim Narodowym Centrum Kongresowym przekazanie 60 miliardów dolarów na pomoc dla Afryki. Pieniądze obejmują 15 miliardów na pomoc, nieoprocentowane i nisko-oprocentowane pożyczki, 20 miliardów specjalnej linii kredytowej, 10 miliardów specjalnego funduszu na rozwój Chin i Afryki i 5 miliardów na specjalny fundusz importowy z Afryki. Chińskie przedsiębiorstwa mają zainwestować na kontynencie nie mniej niż 10 miliardów dolarów.

Na spotkaniu oprócz prezydentów Zambii czy Gabonu pojawił się także prezydent Sudanu Omar al-Bashir, którego dostarczenia do Hagi oczekuje Międzynarodowy Trybunał Karny, który wydał wobec niego dwa nakazy aresztowania.

Nowe NAFTA, czyli o co chodzi z porozumieniem handlowym pomiędzy USA i Meksykiem?

W tych niespokojnych dla handlu międzynarodowego czasach w ciągu ostatnich dwóch  tygodni pojawiły się kolejne interesująco i nieco zaskakująco brzmiące doniesienia. W ubiegłym tygodniu prezydent Trump obwieścił, że podpisał nowe porozumienie handlowe z Meksykiem. United States-Mexico Trade Agreement, jak sam je określił miałoby zastąpić (jak wynikało z wypowiedzi prezydenta USA) dotychczasową umowę trilateralną – NAFTA.  W rzeczywistości pogłoski o śmierci NAFTA są jednak przesadzone, chociaż pacjent od stanu idealnego jest daleki… 

Michelle Bachelet nową Wysoką Komisarz ONZ ds. Praw Człowieka

SG ONZ Antonio Guterres powołał Michelle Bachelet na nową Wysoką Komisarz ONZ ds. praw człowieka. Zastąpiła ona na tym stanowisku Zeida Ra'ada Al Husseina z Jordanii, który w zeszłym roku ogłosił, że nie będzie ubiegał się o kolejną kadencję, gdyż jego zdaniem klimat wokół praw człowieka drastycznie się zmienił (zob. tutaj). Bachelet obejmuje więc niełatwą funkcję i będzie musiała zmierzyć się z wrogością wielu państw, w tym Stanów Zjednoczonych, które niedawno zdecydowały się opuścić Radę Praw Człowieka, o czym pisaliśmy tutaj.

Bachelet była dwukrotnie prezydentem Chile. W strukturach ONZ pełniła wysoką funkcję Dyrektora agencji UN-Women (United Nations Entity for Gender Equality and the Empowerment of Women), która zajmuje się kwestią równości ze względu na płeć (zob. tutaj). Prawnikom międzynarodowym była znana jako aktywistka praw człowieka, a w 2016 r. wygłosiła wykład im. Grotiusa na dorocznym spotkaniu Amerykańskiego Stowarzyszenia Prawa Międzynarodowego (wykład można obejrzeć tutaj), w którym podkreślała m.in.,że to bieda jest jedną z głównych przyczyn konfliktów. Można się więc spodziewać, że Bachelet z szczególną troską zajmie się kwestią praw społecznych.

Koniec procesu Bosco Ntagandy- czekamy na wyrok

W ciągu ostatnich kilku dni Izba Procesowa VI MTK brała udział w ostatnich wysłuchaniach dotyczących zbrodni popełnionych przez Bosco Ntagandę (o procesie pisaliśmy między innymi tu). Strony prezentowały swoje ostatnie argumenty i przemówienia.  Teraz Izba przystąpiła do przygotowywania wyroku, który powinna przedstawić w rozsądnym terminie. 

Bosco Ntaganda, pełniący funkcję zastępcy szefa sztabu w Patriotycznych Siłach na rzecz Wyzwolenia Konga (Forces Patriotiques pour la Libération du Congo /Patriotic Force for the Liberation of Congo] (FPLC),

Niemcy podejmują próbę stworzenia nowego światowego systemu rozrachunków międzynarodowych

W kontekście amerykańskich sankcji wobec Iranu (nasze posty tu i tu oraz nt. powództwa do MTS) zwaracaliśmy uwagę na sankcje wtórne, tj. środki formalnie adresowane do podmiotów amerykańskich, skutkiem których jest jednak zastosowanie przymusu wobec podmiotów z państw trzecich. Wprawdzie Unia Europejska podjęła próbę neutralizacji amerykańskich działań przy pomocy tzw. blocking statute, jednak od początku było oczywistym, że jest to działanie o charakterze nade wszystko politycznym. Szczególnie wrażliwe na amerykańskie sankcje wtórne pozostają instytucje finansowe, dla których zarówno dostęp do amerykańskiego rynku jak i możliwość korzystania z amerykańskich infrastruktur rynkowych mają bez porównania większe znaczenie niż rozpoczęcie działalności w Iranie.

Znaczenie USA w płatnościach międzynarodowych po części stanowi konsekwencję narodowości kluczowych infrastruktur rozliczania transakcji. Na potrzeby transakcji bankowych o wysokiej wartości albo wymagających natychmiastowego rozrachunku (a nie rozrachunku netto na koniec dnia) denominowanych w amerykańskim dolarze, banki posługują się amerykańskim systemem rozrachunków brutto w czasie rzeczywistym (RTGS) Fedwire. Wprawdzie również inni emitenci walut mają własne systemy RTGS (np. Target2 Europejskiego Banku Centralnego, czy SORBNET2 Narodowego Banku Polski), jednak ze względu na efekt sieciowy dominacja Fedwire w skali świata pozostaje faktem. Innymi słowy, w przypadku transakcji dolarowych administracja USA na pewnym etapie transakcji, nawet między dwoma państwami trzecimi, ma możliwość oddziaływania poprzez instytucje amerykańskie. Na tym jednak nie kończą się możliwości stosowania sankcji.

Koniec ze zmianą czasu w Unii Europejskiej? Rekordowe wyniki unijnych konsultacji publicznych

31 sierpnia Komisja Europejska ogłosiła wstępne wyniki  publicznych konsultacji w sprawie ustaleń dotyczących zmiany czasu w Unii Europejskiej. Okazało się, że w trwającej dość krótko ankiecie (bo od 4 lipca do 16 sierpnia) wzięła udział rekordowa liczba obywateli Unii - 4,6 mln, i to pochodzących ze wszystkich 28 (ciągle) państw członkowskich! Żadne dotąd przeprowadzone konsultacje na poziomie UE nie spotkały się z takim zainteresowaniem (spośród wcześniejszych najwięcej respondentów przyciągnęły konsultacje dotyczące ochrony ptaków i siedlisk - ponad 550 tys. oraz modernizacji wspólnej polityki rolnej - ponad 322 tys.). Jednoznaczny jest też rezultat: 84% głosujących opowiedziało się za zlikwidowaniem zmiany czasu.

Wielka Brytania przygotowuje się na "No-Deal Brexit"

Rząd Wielkiej Brytanii opublikował 25 (z planowanych ok. 80) wytycznych dla przedsiębiorców na wypadek fiaska negocjacji ws. nowego reżimu wspołpracy gospodarczej po opuszczeniu Unii Europejskiej w marcu przyszłego roku (Gov.UK, How to prepare if the UK leaves the EU with no deal). Pierwsza pula materiałów, podobnie jak całe negocjacje, obejmuje bardzo zróżnicowaną materię od rolnictwa, przez energetykę nuklearną, regulacje w zakresie leków i sprzętu medycznego po reżim handlowy oraz wspołpracę finansową i podatkową.

Obok spodziewanych zmian, przede wszystkim dodatkowych wymogów dla przesiębiorców skutkiem których będą dodatkowe koszty i spowolnienie obrotu gospodarczego między UE a Wielką Brytanią, Business Insider zwrócił uwagę na kilka "zaskoczeń" Brexitowych: