poniedziałek, 31 marca 2014

MTS broni wielorybów

31 marca MTS wydał wreszcie długo oczekiwane orzeczenie w sprawie Whaling in the Antarctic (Australia v. Japan), o której pisaliśmy tu i tu. Sprawę wygrała Australia. Przede wszystkim Trybunał jednogłośnie odrzucił zarzut Japonii dotyczący braku jurysdykcji; przychylił się także do wszystkich zarzutów Australii dotyczących nielegalnych połowów. Najważniejszy z nich dotyczył tego, że połowy nie są w rzeczywistości prowadzone w celach naukowych. Trybunał nakazał Japonii zaprzestania połowów i niewydawania zgód na działalność JARPA II. Jedyna kwestia, w której stwierdził, że Japonia nie złamała prawa, dotyczyła wypełniania obowiązków informacyjnych.

Jak już pisaliśmy wcześniej, jest to pierwsza sprawa, w której MTS tak jednoznacznie opowiedział się za ochroną środowiska. 

Jest to także pierwsza sprawa, w której państwo wystąpiło jako adwokat środowiska, nie wskazując na swój bezpośredni interes faktyczny. Tym samym MTS dostarczył argumentów przeciwnikom powołania specjalnego sądu do orzekania w sprawach z zakresu ochrony środowiska. 

UE w poszukiwaniu źródeł finansowania długoterminowego

Zwracając uwagę, że trwający kryzys ograniczył strumień środków finansowych trafiających do realnej strefy gospodarki, dotąd pochodzących w szczególności od banków, Komisja Europejska przyjęła pakiet środków mających zapewnić finansowanie długoterminowe unijnej gospodarki, obejmujących:
  • Komunikat na temat długoterminowego finansowania gospodarki, 
  • wniosek legislacyjny dotyczący nowych zasad w zakresie pracowniczych programów emerytalnych (rewizja Dyrektywy 2003/41/WE), oraz 
  • Komunikat w sprawie finansowania społecznościowego.
Szczególny nacisk w strategii położono na aktywne włączenie się sektora prywatnego w finansowanie, pośredniczenie i zabieganie o finansowanie. 

Opublikowane dokumenty stanowią owoc konsultacji przeprowadzonych na podstawie ubiegłorocznej Zielonej Księgi.

Zob. także:

Małżeństwa homoseksualne legalne w Wielkiej Brytanii

29 marca br. Wielka Brytania dołączyła do coraz większej grupy państw, w których prawo dopuszcza małżeństwa osób tej samej płci (pisaliśmy o tej problematyce na blogu m.in. tu, tu i tu). Od października br. takie same uprawnienia będą miały też pary homoseksualne w Szkocji. Małżeństwa osób tej samej płci popiera w Wlk. Brytanii aż 2/3 społeczeństwa, a swój sprzeciw w tej kwestii wycofał po wielu latach Kościół Anglikański. W sobotę na budynkach rządowych powiewały flagi w kolorach tęczy….

niedziela, 30 marca 2014

Czy Trybunał strasburski powinien być aż tak hojny? Materialne naprawienie naruszenia EKPCz cd.

Słono za naruszenie Konwencji zapłaci rząd łotewski w wykonaniu orzeczenia w sprawie Vistins i Pepepjolkins p. Łotwie (skarga nr 71243/01). Sprawa dotyczy wywłaszczenia nieruchomości na początku lat 90-tych w związku rozszerzaniem powierzchni portu w Rydze. W wyroku głównym z 25.10.2012 Trybunał uznał, że ponieważ różnica pomiędzy wartością wywłaszczonych nieruchomości (obliczoną na potrzeby podatku od nieruchomości), a przyznanym skarżącym odszkodowaniem była rażąco nieproporcjonalna, władze łotewskie nie zachowały należytej równowagi pomiędzy interesem publicznym a podstawowymi prawami skarżących. W konsekwencji uznał, że w sprawie doszło do naruszenia art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji.

Na podstawie wyroku z 25.03.2014, w którym Trybunał rozstrzygał już jedynie kwestię naprawienia wyrządzonej szkody, władze łotewskie mają wypłacić pierwszemu ze skarżących 339.391,98 euro, natomiast drugiemu skarżącemu 871.271,12 euro.

Obama ogłasza rewizję amerykańskiego systemu podsłuchów telefonicznych

Kryzys na Krymie zepchnął na drugi plan drażliwy temat podsłuchów NSA, do niedawna dzielący USA i inne państwa (zob. nasze posty dotyczące sprawy Snowdena). Teraz pojawiała się szansa, że problem zostanie rozwiązany zanim mógłby na nowo popsuć relacje transatlantyckie. Wykorzystanie chwili względnego spokoju może być o tyle fortunne, że choćby w Niemczech temat nadal budzi żywe emocje (Les Echos, La NSA «a réalisé plus de 300 rapports sur Angela Merkel»).

Podczas szczytu G8/G7 w Holandii Prezydent Obama ogłosił reformę zasad prowadzenia podsłuchów telefonicznych (NYT, Obama to Call for End to N.S.A.'s Bulk Data Collection). Rewizja "Section 215" stanowi realizację zapowiedzi gruntownego przeglądu systemu ze stycznia b.r., (White House, FACT SHEET: The Administration’s Proposal for Ending the Section 215 Bulk Telephony Metadata Program). 

Mimo że rozmowy mają nadal być nagrywane, najistotniejszą zmianą ma być pozostawienie nagrań u operatorów; administracja miałaby uzyskać dostęp do poszczególnych nagrań (a nie zbiorczo) na podstawie decyzji sądu. Sugerowany jest 18 miesięczny okres przetrzymywania nagrań, wobec obecnych uprawnień NSA do ich zachowania przez 5 lat.

Propozycja dołączy do innych inicjatyw legislacyjnych  analizowanych obecnie przez Kongres.

Opinie na temat doniosłości proponowanych zmian są podzielone. Część z nich przytacza Lawfare, President Obama’s Metadata Proposal: A Win for Everyone?.

sobota, 29 marca 2014

Kuba otwiera się na inwestycje zagraniczne

Kubański parlament przyjął dziś ustawę otwierającą, pod pewnymi warunkami, dostęp do rynku krajowego dla inwestorów zagranicznych (Corriere della Sera, Svolta a Cuba: l’Avana dice sì ai capitali stranieri). Zagraniczny kapitał zostanie dopuszczony do wszystkich sektorów za wyjątkiem ochrony zdrowia i edukacji (CNBC, Cuba to allow wholly owned foreign companies). Rząd ma także zapewnić bezpieczeństwo inwestycji przed wywłaszczeniem, a także zniesione zostanie ograniczenie formy prawnej inwestycji do spółek mieszanych (w praktyce z przynajmniej 51%. udziałem Skarbu Państwa). Stawki podatkowe w stosunku do niektórych BIZ mają zostać obniżone z 30 do 15%, a większość inwestorów ma zostać zwolniona z obowiązku podatkowego przez okres 8 lat. Zapewnione ma zostać wreszcie prawo transferu zysków.

Źródło: http://latinopoliticsblog.com/wp-content/uploads/2011/02/cuba-libre.jpg

Ochrona inwetorów w TTIP. Drôle de consultation?

W związku z emocjami towarzyszącymi planom umieszczenia klauzuli arbitrażowej w TTIP (zobacz nasz post tutaj) Komisja Europejska ogłosiła publiczne konsultacje internetowe dotyczące ISDS.

Zgodnie z Komunikatem ma to stanowić okazję z jednej strony do "lepszego zdefiniowania oczekiwań" dotyczących ochrony inwestorów, a z drugiej wyjaśnienia przekłamań i półprawd dotyczących traktatu. 

Komisja oczekuje odpowiedzi na to to samo pytanie dotyczące opinii na temat proponowanych rozwiązań w TTIP w odniesieniu do 12 zakresów tematycznych m.in. zapewnienie prawa do regulacji oraz do ochrony inwestycji (pyt. 5), transparentności ISDS (pyt. 6), zagrożenia pochodnego nadmiernej swobodzie wszczynania sporów inwestycyjnych (pyt. 9), możliwości filtrowania skarg (pyt. 10), czy procedur odwoławczych (pyt. 12).

Mimo że Komisja prosi o ustosunkowanie się do rozwiązań TTIP, do zwięzłej analizy 12 problemów oraz wskazania celów negocjacyjnych UE załączone zostały jedynie "przykładowe rozwiązania" stosowane w BITach oraz odnośny fragment porozumienia CETA między UE a Kanadą. W rezultacie, w przypadku próby ustosunkowania się do ciekawych zagadnień 5, 6, 9, 10 i 12 do porównania jest "zwyczajowy brak regulacji przedmiotowej kwestii w BITach" oraz obszerne fragmenty CETA, obejmujące m.in. postanowienia preambuły, kwestie zastrzeżeń i wyjątków do traktatu, środków ostrożnościowych, czy szczególnych mechanizmów ochrony bilansu płatniczego.

Wreszcie, nie kwestionując szczerości intencji Komisji należy zauważyć, w Komunikacie podkreślono, że TTIP może stanowić precedens dla przyszłych porozumień handlowych. W stwierdzeniu tym jest zapewne sporo racji, zarazem jest do intencji badania nastrojów społecznych wpleciono koronny argument podnoszony przez zwolenników ISDS w odpowiedzi na zarzut, że inwestorzy w UE/USA mają dostateczne możliwości dochodzenia swoich praw w sądach powszechnych.


  • Linki m.in. do Q&A dotyczącego TTIP znajdują się na końcu Komunikatu.
  • Strona Konsultacji znajduje się tu.
  • Zob. także nasze wcześniejsze posty dotyczące negocjacji TTIP.
Komisja oczekuje na odpowiedzi do 21 czerwca.

W tej sytuacji rodzi się pytanie, czy celem tego działania jest zebranie opinii dotyczących celów negocjacyjnych, a zatem sugestia że konsultowane są rozwiążania TTIP, narazie nieznane, należałoby ominąć, podobnie jak zrobiło to USTS (nasz post nt. konsultacji w USA), czy też jest to jedynie próba łagodzenia napięć wokół negocjacji. W odniesieniu do tej ostatniej kwestii trwająca drugi tydzień okupacja Parlamentu Tajwanu i setki tysięcy osób manifestujących na ulicach przeciwko próbie niedemokratycznego forsowania traktatowi handlowemu z Chinami z pewnością nie poprawiają atmosfery (zob. nasz post oraz artykuł z 31.3.2014, NYT, Taiwanese Rally in Opposition to China Trade Pact).

piątek, 28 marca 2014

Decyzja panelu WTO w sprawie metali ziem rzadkich

26 marca 2014 r. panel WTO przyjął raport dotyczący postępowania wszczętego przez Unię Europejską, Stany Zjednoczone oraz Japonię przeciwko Chinom w sprawie ograniczeń w zakresie eksportu metali ziem rzadkich. Panel uznał, że szereg chińskich środków regulacyjnych (tzn. specjalne opłaty eksportowe, kontyngenty eksportowe oraz restrykcje dotyczące podmiotów, które mogą eksportować takie materiały) są niezgodne z prawem WTO. Spór został zainicjowany w 2012 r., kiedy Chiny postanowiły zmniejszyć wielkość kontyngentów o 40%. W efekcie tej decyzji tej decyzji ceny metali ziem rzadkich na światowych rynkach znaczenie wzrosły. Warto dodać, że Chiny produkują aktualnie prawie 90% takich metali.

Porozumienie pokojowe pomiędzy Rządem Filipin i Islamskim Frontem Wyzwolenia Moro


27 marca, po przeszło 45 latach starć zbrojnych i 16 latach negocjacji doszło do podpisania przez rząd Filipin i Islamski Front Wyzwolenia Moro (the Moro National Liberation Front / MNLF) porozumienia pokojowego. Tym samym potwierdzono stworzenie niezależnego regionu Bangsamoro w Mindanao (pd. Filipiny), z własną lokalną policją, lokalnym parlamentem i prawem nakładania podatków. Czas pokaże na ile to porozumienie pokojowe okaże się trwałe. MNLF musi teraz wykazać się sprawnością w sprawowaniu władzy i uzyskać poparcie społeczne przed zbliżającymi się wyborami na Filipinach w połowie 2016. Więcej na ten temat pisaliśmy już tutaj i tutaj.

Szerzej na temat podpisania porozumienia pokojowego m.in. tutaj i tutaj.

Złoto okupowanego Krymu



 
Źródło: http://www.theartnewspaper.com/articles/Ancient-Crimean-gold-caught-in-legal-limbo/32122
Od dnia 21 marca 2014, tj. od daty ratyfikacji przez prezydenta Władimira Putina umowy o włączeniu Republiki Krymu w skład Federacji Rosyjskiej, władze holenderskiego Muzeum Allarda Piersona stoją przed dylematem gdzie i komu zwrócić bezcenny zbiór zabytków archeologicznych, pochodzących z Krymu. Muzeum to, należące do Uniwersytetu Amsterdamskiego, przed wybuchem kryzysu krymskiego zawarło z resortem kultury Ukrainy umowę wypożyczenia szeregu eksponatów pochodzących z wykopalisk archeologicznych na Krymie i przechowanych w pięciu muzeach ukraińskich, w tym czterech zlokalizowanych na półwyspie. Na podstawie tej umowy zorganizowano wystawę pt. „The Crimea Gold and secrets of the Black Sea” (7 lutego -18 maja 2014 r.). Wypożyczone przedmioty obrazują niezwykle bogatą historię Krymu od okresu kolonizacji greckiej w tym rejonie Morza Czarnego (VII w .p.n.e.), poprzez czasy dominacji Imperium Rzymskiego, aż do jego upadku. Wiele z zabytków, to bezcenne ozdoby i przedmioty rytualne ze złota, które rzucają nowe światło na „nomadów z północy” - Scytów oraz Gotów i Hunów. W związku ze zbliżającym się terminem zakończenia wystawy, władze Muzeum poprosiły holenderskie ministerstwo spraw zagranicznych o wydanie opinii prawnej dotyczącej zasad zwrotu wypożyczonych eksponatów.