Izraelski program szczepień nie obejmuje Palestyńczyków

Podczas gdy cały świat patrzy z podziwem (i pewnie z zazdrością) na Izrael, który bije rekordy w ilości obywateli zaszczepionych przeciwko koronawirusowi, okazuje się, że świetnie zorganizowany izraelski system szczepień ma jedną poważną wadę – nie przewiduje podania szczepionki kilku milionom Palestyńczyków mieszkających na terytoriach okupowanych przez Izrael od 1967 r.

USA wycofują się ze Światowej Organizacji Zdrowia

Dopiero co wspominaliśmy o kolejnym przejawie wycofywania się Stanów Zjednoczonych z sytemu multilateralnego (post nt. Światowej Agencji Antydopingowej), a system organizacji międzynarodowych uległ dalszemu osłabieniu. 6 lipca amerykańska administracja notyfikowała decyzję o wyjściu ze Światowej Organizacji Zdrowia (WHO).

Światowe Zgromadzenie Zdrowia jednomyślnie ws. wspólnej walki z COVID-19

Światowe Zgromadzenie Zdrowia - organ plenarny Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) - przyjęło jednomyślnie rezolucję ws. wspólnej walki z epidemią koronawirusa (WHO, Historic health assembly ends with global commitment to COVID-19 response). Dokument poparty przez przeszło 130 rządów wzywa do wzmożenia wysiłków w walce z COVID-19, do zapewnienia sprawiedliwego dostępu i adekwatnej dystrybucji technologii. Państwa oczekują również przeprowadzenia bezstronnej i dogłębnej analizy światowej reakcji na epidemię, w tym działań zrealizowanych przez WHO.

Dyrektor Generalny WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus, AFP 

Abstrahując  od treści rezolucji, na uwagę zasługuje jedność zaprezentowana przez członków . Dokument został bowiem przyjęty w szczególnych okolicznościach uwikłania organizacji w spór między Stanami Zjednoczonymi a Chinami. 

Robert Mugabe (chwilowym) ambasadorem dobrej woli WHO

Misją PPM nie jest ściganie się z mediami tradycyjnymi w informowaniu o ważnych ważnych dla naszej społeczności. Zarazem rzadko kiedy się zdarza, żeby wiadomość utraciła aktualność w zaledwie kilka godzin. Tak właśnie się stało w przypadku naszego posta o wyborze prezydenta Zimbabwe Roberta Mugabe na ambasadora dobrej woli Światowej Organizacji Zdrowia.

Prezydent Mugabe podczas uroczystych obchodów 92 urodzin. Źródło: Daily Mail.

Grupa Banku Światowego uruchamia globalne ubezpieczenie pandemiczne

Grupa Banku Światowego, przy współpracy z WHO, ogłosiła wczoraj uruchomienie Mechanizmu finansowania przeciwpandemicznego (Pandemic Emergency Financing Facility, PEF). Będzie to pierwsza światowa platforma ubezpieczeniowa od tego rodzaju zagrożeń. 

Do podjęcia działań w tym zakresie wezwały państwa G7 w maju ubiegłego roku podczas szczytu w Schloss-Elmau, a pierwszy wkład w wysokości 50 mln USD zadeklarowała Japonia, sprawująca aktualnie Prezydencję G7.

PEF będzie obejmować dwa elementy. Po pierwsze w ten sposób będą akumulowane środki finansowe z rynków reasekuracyjnych razem z wpływami z emitowanych przez Bank Światowych obligacji katastroficznych (CAT). Po drugie PEF będzie uzupełniany o bezpośrednie wkłady finansowe. 

Trybunał Konstytucyjny Hiszpanii za klauzulą sumienia dla farmaceutów

Okres wakacyjny spowodował, że umknął naszej uwadze ciekawy wyrok Trybunału Konstytucyjnego Hiszpanii dotyczący prawa do skorzystania z klauzuli sumienia przez farmaceutów. W swoim wyroku z  początku lipca br. Trybunał uznał prawo do odmówienia sprzedaży tzw. „pigułek po” (morning after pill) przez farmaceutów, jako wynikające z art. 16 hiszpańskiej konstytucji (prawo do wolności myśli, sumienia i wyznania). Sprawa dotyczyła aptekarza z Sewilli, który został ukarany przez lokalne władze za nieprzestrzeganie regulacji zobowiązujących farmaceutów do sprzedaży „pigułek po”. Aptekarz odmówił zarówno ich sprzedaży, jak i przyjęcia do magazynu. 

ETS: Polska nie wykonała zobowiązań z unijnych dyrektyw dotyczących jakości i bezpieczeństwa tkanek i komórek ludzkich

Europejski Trybunał Sprawiedliwości 11 czerwca br. wydał wyrok w sprawie C-29/14 Komisja Europejska przeciwko Polsce, w którym stwierdził, że poprzez nieobjęcie komórek rozrodczych, tkanek płodowych i tkanek zarodkowych zakresem stosowania krajowych przepisów stanowiących transpozycję dyrektywy 2004/23/WE w sprawie ustalenia norm jakości i bezpiecznego oddawania, pobierania, testowania, przetwarzania, konserwowania, przechowywania i dystrybucji tkanek i komórek ludzkich oraz wykonawczych dyrektyw Komisji 2006/17/WE i 2006/86/WE Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy tych dyrektyw. Polskie media zgodnie informowały o nim przede wszystkim jako o "wyroku w sprawie in vitro" (zob. np. tu, tu i tu), co jest mylące, gdyż prawo UE  w ogóle, a wspomniane dyrektywy w szczególności regulacją stosowania  metody zapłodnienia pozaustrojowego jako takiej się nie zajmuje. Unijne prawo ustanawia wymogi, jakie powinny spełniać krajowe procedury i warunki "techniczne" dla zapewnienia wysokiego poziomu jakości i bezpieczeństwa w odniesieniu do działań na ludzkich tkankach i komórkach. Istota naruszenia zobowiązań unijnych przez Polskę leży nie w braku przepisów regulujących stosowanie metody zapłodnienia in vitro, ale w wyłączeniu komórek rozrodczych i tkanek płodowych i zarodkowych z zakresu ustawy o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów (z 1 lipca 2005 r., z późn. zmianami), która stanowi główny akt transponujący wspomniane dyrektywy do prawa polskiego, przy jednoczesnym braku jakichkolwiek szczególnych przepisów o bezwzględnie wiążącym charakterze odnośnie do tych rodzajów komórek i tkanek. O tych problemach pisaliśmy w naszym wcześniejszym poście, w 2013 r., komentując decyzję Komisji o wniesieniu sprawy do ETS. Już wówczas wyrok Trybunału był łatwy do przewidzenia.

Jednolite opakowania wyrobów tytoniowych – sporów ciąg dalszy

W zeszłym tygodniu kolejny kraj zakomunikował plan wprowadzenia wymogu jednolitych opakowań wyrobów tytoniowych. Norwegia w oficjalnej notyfikacji skierowanej do WTO poinformowała, że prowadzi zaawansowane prace nad takim wymogiem, zastrzegając przy tym, że ostateczna decyzja w tej kwestii nie została jeszcze podjęta i zapraszając członków WTO do przesyłania swoich uwag. Wśród powodów wprowadzenia wymogu wskazano chęć ograniczenia spożycia wyrobów tytoniowych wśród dzieci i młodych konsumentów (poprzez zmniejszenie atrakcyjności opakowania), a także konieczność implementacji postanowień Konwencji Ramowej WHO o ograniczeniu użycia tytoniu (która nie przewiduje jednak wprost takiego obowiązku, a jednie sugeruje rozważenie takiej opcji; odpowiednia norma znalazła się nie w samej konwencji ale niewiążących wytycznych do jednego z jej artykułów). Sam dokument notyfikacji jest dostępny tu.

Perspektywy G20 przywódców państw po szczycie w Brisbane

Mimo że w przeciwieństwie do G8 przedmiotem zainteresowania głów państw zrzeszonych w G20 zasadniczo są sprawy gospodarcze, to szczyt w Brisbane wieńczący okres Prezydencji australijskiej zdominował temat naruszania przez Rosję suwerenności Ukrainy (przypomnijmy jednak, że w ubiegłym roku szczyt w Petersburgu przyćmił kryzys w Syrii - nasz post tu). 

Polityka

Jak podkreślił Prezydent Barack Obama, stabilność polityczna stanowi warunek wstępny dla światowego wzrostu gospodarczego, natomiast postawa Rosji "stanowi zagrożenie dla świata, jak mogliśmy to zobaczyć choćby w przypadku zestrzelenia lotu MH17 " (Il Sole 24 Ore, Obama: Mosca è una minaccia per il mondo. Lungo faccia a faccia Merkel-Putin). Z kolei UE wezwała Rosję do zaprzestania prowokacji na Ukrainie, grożąc dalszymi sankcjami, co podczas 2 godzinnej prywatnej rozmowy z Prezydentem Władimirem Putinem miała tłumaczyć m.in. Kanclerz Angela Merkel (w tle rozmów doszło do wzajemnego wydalenia ze swojej terytorium przez Rosję i Niemcy po 1 dyplomacie drugiej strony, Le Monde, La Russie expulse une diplomate allemande). Następnie na dyskretną wymianę poglądów do hotelu rosyjskiego przywódcy udał się Przewodniczący Komisji Europejskiej J.C. Juncker, a wspólną strategię groźby wzmocnienia unijnych sankcji w przyszłym tygodniu miał podczas spotkania w cztery oczy utrzymać Prezydent Hollande, jednocześnie uchylając się od rozmowy nt. Mistrali i rosyjskich gróźb egzekwowania kontraktu (o sprawie pisaliśmy tutaj). Z kolei Premier Kanady Harper odmówił spotkania z Putinem, jako że ten "kłamałby w sprawie Ukrainy" (FT, Putin leaves G20 early after tensions over Ukraine). Na tym tle mniej stanowczo, niż się spodziewano po groźbach próby wykluczenia Rosji z G20 (nasz post), wypadł Premier Australii Abbott.

G8 ministrów zdrowia przeciwko demencji

11 grudnia w Londynie odbył szczyt ministrów zdrowia państw G8. Celem szczytu było poszukiwanie możliwości poprawy współpracy międzynarodowej w walce z demencją. Przedmiotem debaty nad efektami starzenia się i zdrowia psychicznego był w szczególności Raport WHO z 2012 roku Dementia: a public health priority. Zgromadzeni podkreślili, że choroba, którą dotkniętych jest obecnie ok. 35 mln ludzi (liczba ta podwoi się zresztą w ciągu 20 lat), nie jest normalnym etapem procesu starzenia. Kontekst socjo-ekonomiczny dyskusji może stanowić szacunkowa kwota 604 mld $ wydawanych dorocznie na walkę z objawami choroby, przy czym 60% dotkniętych nią chorych żyje w państwach o niskim lub średnim dochodzie, natomiast kwota ta będzie rosnąć wraz z wydłużaniem średniej długości życia.

Podczas szczytu przyjęto Deklarację oraz oficjalny Komunikat. 

UE: Skarga Komisji Europejskiej przeciwko Polsce w związku z nieprzestrzeganiem przepisów UE dotyczących jakości i bezpieczeństwa tkanek i komórek ludzkich

Komisja Europejska podjęła dzisiaj (26 września) decyzję o wniesieniu przeciwko Polsce skargi na niewywiązanie się państwa z obowiązku pełnej transpozycji dyrektywy 2004/23/WE o w sprawie ustalenia norm jakości i bezpiecznego oddawania, pobierania, testowania, przetwarzania, konserwowania, przechowywania i dystrybucji tkanek i komórek ludzkich i aktów wykonawczych do niej.

Polska dotąd nie uregulowała w prawie krajowym w sposób zgodny z wymogami dyrektywy  zagadnień dotyczących jakości i bezpieczeństwa w odniesieniu do trzech kategorii tkanek i komórek objętych przepisami unijnymi: do komórek rozrodczych, tkanek zarodkowych i tkanek płodu. Mimo że kwestia przeszczepiania tkanek i komórek w ogóle jest regulowana prawem polskim, państwo nie zgłosiło Komisji żadnych zakazów ani ograniczeń dotyczących wspomnianych trzech kategorii. W tej sytuacji, 25 stycznia 2013 r. Komisja przedstawiła Polsce uzasadnioną opinię, prosząc o uzupełnienie transpozycji odpowiednich dyrektyw. Polska do tej pory nie udzieliła zadowalającej odpowiedzi ani nie wykonała obowiązku, mimo wielu wezwań Komisji w tej sprawie.

Należy pamiętać, że dyrektywa 2004/23/WE nie nakazuje, ani nie zabrania państwom członkowskim dopuszczenia określonych procedur z wykorzystaniem tkanek i komórek ludzkich (jak zapłodnienie in vitro czy wykorzystywanie zarodkowych komórek macierzystych). Ponadto dyrektywa w żaden sposób nie determinuje przepisów krajowych dotyczących prawnego określenia pojęcia "osoby" (person) lub "jednostki" (individual). Te kwestie prawo UE pozostawia w zakresie swobodnej decyzji każdego państwa. Jednak  jeśli państwo dopuszcza takie procedury, to muszą one podlegać wszystkim wymogom wynikającym z dyrektywy. Głównym celem dyrektywy jest bowiem zapewnienie jakości i bezpieczeństwa tkanek i komórek od momentu ich pobrania do momentu przeszczepienia. Przeszczepianie tkanek i komórek potencjalnie stwarza poważne ryzyko przenoszenia chorób i dlatego tak ważne jest przestrzeganie przepisów UE w tym zakresie. Polska jednak unika jakiegokolwiek ruchu w zakresie regulacji procedur medycznych "wrażliwych światopoglądowo" (podkreślmy - nie zabraniając ich stosowania na swoim terytorium!), co w konsekwencji prowadzi do całkowitej dowolności i braku prawnego zapewnienia jakichkolwiek standardów jakości i bezpieczeństwa w odniesieniu do wspomnianych trzech kategorii tkanek i komórek, i stwarza poważne zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego.

Zob. też - Komunikat Komisji Europejskiej w tej sprawie.