Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Iran. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Iran. Pokaż wszystkie posty

sobota, 21 sierpnia 2021

Zamknięcie rozprawy ekstradycyjnej ws. Meng Wanzhou, CFO Huawei

18 sierpnia b.r. sędzia Heather Holmes z sądu Kolumbii Brytyjskiej zamknęła rozprawę w postępowaniu ekstradycyjnym dotyczącym byłej dyrektor ds. finansowych a zarazem w-ce przewodniczącej zarządu Huawei, Meng Wanzhou (Le Monde, Au Canada, la fin des audiences de Meng Wanzhou, fille du fondateur de Huawei). Stany Zjednoczone domagają się ekstradycji w związku z zarzutami o wprowadzenie w błąd banku HSBC celem naruszenia amerykańskich sankcji gospodarczych nałożonych na Iran.

O wszczęciu postępowania, które stało się zarzewiem sporu między Ottawą a Pekinem informowaliśmy w grudniu 2018 po jej zatrzymaniu, na wnioskiem Stanów Zjednoczonych, na lotnisku w Vancouver (także: post z października 2020). Od tamtego czasu p. Weng przebywa w areszcie domowym.

Na wydanie wyroku możemy poczekać kilka tygodni.

niedziela, 31 stycznia 2021

Administracja Bidena utrzymuje sankcje przeciwko Iranowi

Tak jak pisaliśmy ostatnio w kontekście końcówki prezydentury Trumpa, warto w najbliższych tygodniach uważniej przyglądać się polityce zagranicznej USA. W ten sposób powinniśmy poznać założenia strategicznej nowej administracji. 


Sekretarz Stanu Antony J. Blinken, DoS


Do oświadczeń, których doniosłość może wykraczać dalece poza ich bezpośrednie przesłanie, zaliczyć zapewne należy wystąpienie Sekretarza Stanu Antony J. Blinkena, który zapowiedział utrzymanie sankcji wobec Iranu. Blinken zasugerował, że sankcje zostaną zniesione dopiero po zaprzestaniu przez Iran dalszych naruszeń porozumienia nuklearnego (JCPOA).

Nowe podejście USA ma rzekomo służyć jako platforma do multilateralnej współpracy w tym zakresie. Jakkolwiek zakrawa to na kpinę ze pozostałych stron JCPOA i z ONZ, z pewnością warto śledzić bieg wydarzeń zarówno ze względu na relacje z Iranem jak i szerzej stosowanie amerykańskich sankcji.

piątek, 15 stycznia 2021

Koniec "blokady" Kataru

Przypomnijmy, że do kryzysu doszło w połowie 2017 r., kiedy grupa państw na czele ze Zjednoczonymi Emiratami Arabskimi zerwała stosunki dyplomatyczne i handlowe oraz wszystkie połączenia z Katarem, oskarżając to ostatnie państwo o współpracę z Iranem i terroryzm. Skutki „blokady” mogli odczuć wszyscy podróżni, ponieważ środki przedsięwzięte przez państwa biorące udział w "blokadzie" oznaczały również zamknięcie przestrzeni powietrznej dla Qatar Airlines; z czasem pojawiły się nawet groźby pod adresem samolotów pasażerskich tej linii lotniczej (pisaliśmy o tym tutaj). Na szczęście nie doszło do żadnych poważnych incydentów. 

Warunkiem cofnięcia „blokady” było spełnienie przez Katar trzynastu żądań wysuniętych przez ZEA i ich sojuszników, w tym zamknięcie telewizji Al Jazeera i tureckiej bazy wojskowej w Katarze oraz zerwanie stosunków dyplomatycznych z Iranem. Katar od razu ogłosił, że żądania stanowią naruszenie suwerenności tego państwa i próbę sterowania jego polityką zagraniczną. 

wtorek, 18 sierpnia 2020

Klęska starań USA o przedłużenie embargo na broń do Iranu

Stosunkiem głosów 2:2:11 przepadła na forum Rady Bezpieczeństwa ONZ amerykańska propozycja rezolucji ws. bezterminowego przedłużenia embargo na broń do Iranu (UN, Security Council Announces Failure to Adopt Text on Iran Sanctions by 2 Against, 2 in Favour, 11 Abstentions). 

Stany Zjednoczone przekonały jedynie Dominikanę do poparcia projektu. Od głosu wstrzymały sie m.in. państwa Unii Europejskiej (Belgia, Estonia, Francja, Niemcy i Wlk. Brytania), od początku przeciwnej zerwaniu przez USA nuklearnego porozumienia z Iranem (nasz ostatni post).

Zgodnie z JCPOA - i przyjętą na jego podstawie Rezolucję RB ONZ 2231 - embargo wygaśnie 18 października b.r. Mimo że przedłużenie sankcji na handel bronią co do zasady miało cieszyć się przychylnością szerszej grupy państwa, o miażdżącym rezultacie głosowania podobno przesądziły obawy, że administracja USA następnie nałoży sankcje unilateralne, czym ostatecznie pogrzebie nadzieje na powstrzymanie irańskich ambicji nuklearnych  (Le Monde, Résolution américaine rejettée par l’ONU : l’Iran jubile, Washington humilié).

W reakcji na klęskę amerykańskich zabiegów dyplomatycznych prezydent Trump zapowiedział niezwłoczne podjęcia działań, które "upokorzą pozostałe strony [JCPOA]" (Le Monde, Crise en vue à l’ONU après l’échec de la résolution américaine sur l’Iran). Stany Zjednoczone zapowiadają zastosowanie mechanizmu snapback tj. pół-automatycznego przywrócenia sankcji w przypadku pogwałcenia porozumienia (przez Iran). Wątpliwości co do możliwości skorzystania z mechanizmu budzi jednak fakty wycofania się USA z porozumienia.

sobota, 30 maja 2020

Kanada o krok bliżej do ekstradycji Meng Wanzhou, CFO Huawei, do Stanów Zjednoczonych

W grudniu 2018 r. informowaliśmy o aresztowaniu w Kanadzie Meng Wanzhou, dyrektor ds. finansowych Huawei a zarazem w-ce przewodniczącą zarządu. Sytuacja Pani Wanzhou stała się kolejnym przyczynkiem do amerykańsko-chińskiej wojny handlowej (nasz post). W minioną środę sąd w Vancouver oddalił zarzuty aresztowanej przeciwko postępowaniu ekstradycyjnemu (DW, Canadian court rules against Huawei CFO Meng Wanzhou on US extradition).

środa, 29 kwietnia 2020

Iran umieszcza na orbicie satelitę, naruszając rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ

W zeszłym tygodniu Iranowi udało się wystrzelić na orbitę pierwszego wojskowego satelitę o nazwie Nour ("światło"). Za sukcesem irańskiego reżimu stoi Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej. Iran nie podał wielu szczegółów dotyczących obiektu, ale według dowódcy Korpusu, satelita ma spełniać „wiele zadań” i rozszerzyć strategiczne możliwości wywiadowcze Iranu. 

sobota, 22 lutego 2020

USA rozszerzają zakres sankcji gospodarczych wobec Iranu

Stany Zjednoczone postanowiły ostatecznie pokazać Iranowi oraz pozostałym stronom nuklearnego porozumienia z Iranem (nasz post nt. JCPOA) co sądzą o wysiłkach obejścia ich decyzji o jednostronnym zerwaniu współpracy i przyjęciu szerokich sankcji gospodarczych (post tutaj) a także o niedawnej europejskiej próbie wszczęcia procedury spornej na podstawie JCPOA (nasz post). 10 stycznia istotnemu rozszerzeniu uległ amerykański reżim sanckji pierwotnych i wtórnych.

środa, 22 stycznia 2020

Guest post: Kilka uwag na temat zabójstwa generała Kasema Sulejmaniego

3 stycznia 2020 roku w ataku amerykańskiego drona zginął dowódca irańskich sił ekspedycyjnych Quds, Kasem Sulejmani (incydent ten był już opisywany w poście na blogu). Zabicie jednej z najważniejszych postaci sceny polityczno-wojskowej Iranu przez Stany Zjednoczone na terytorium Iraku rodzi szereg pytań z zakresu prawa międzynarodowego, w tym międzynarodowego prawa humanitarnego. 

Art. 51 Karty Narodów Zjednoczonych (KNZ) jest uznawany za jedną z normatywnych podstaw prawa do samoobrony w prawie międzynarodowym. Jednakże, jak wskazał MTS w sprawie Nikaragua, fakt umieszczenia powyższej konstrukcji w KNZ nie oznacza, że tym samym przestaje funkcjonować prawo zwyczajowe dot. samoobrony. 

środa, 15 stycznia 2020

Europa wszczyna procedurę rozstrzygania sporów na podstawie Irańskiego porozumienia nuklearnego

Francja, Niemcy i Wielka Brytania poinformowały o wszczęciu procedury rozstrzygania sporów na podstawie porozumienia nuklearnego z Iranem (JCPOA). Jest to pierwsza próba wypracowania - zapowiadanej m.in. przez Przewodniczącego Rady Europejskiej Charles Michela (Euronews, Middle East crisis: EU's delicate balancing act between Washington and Tehran) - europejskiej strategii reakcji na eskalację napięć między Iranem a USA. 

O mechanizmie rozstrzygania sporów wspominaliśmy przy okazji jednostronnego wycofania się z JCPOA przez Stany Zjednoczone w sposób sprzeczny z jego postanowieniami (posty tu i tu), skutkiem czego było wszczęcie przez Iran postępowania przed MTSem (nasz post).

piątek, 3 stycznia 2020

Atak na Iran (zabójstwo Kasema Sulejmani przez siły USA) - wojna, która pojawia się i znika, i znika...

Media donoszą, że w wyniku ataku ze strony amerykańskich sił zbrojnych, zginął Kasem Sulejmani - jeden z najważniejszych irańskich dowódców wojskowych (dowodził tzw. siłami Quds, które są częścią sił zbrojnych Iranu), odpowiedzialny za tajne operacje wojskowe prowadzone przez Iran w regionie (zob. tutaj) oraz Jamal Jaafar Ibrahimi - iracki dowódca wojskowy, dowodzący siłami skierowanymi do walki z tzw. państwem islamskim.

Nie jest to pierwszy przypadek użycia przemocy pomiędzy tymi dwoma (USA-Iran) państwami w ostatnich miesiącach, warto bowiem przytoczyć np.:
- incydent z czerwca 2019 r., kiedy siły irańskie zestrzeliły amerykański dron;
- incydent z końca grudnia 2019 r., kiedy to siły szyickie ostrzelały bazy, z których korzystają siły  amerykańskie, w wyniku czego zginął jeden z amerykańskich usługodawców; w odpowiedzi USA ostrzelały bazy na terenie Iraku i Syrii w pobliżu syryjskiej granicy, z których korzystał Kataib Hezbollah, wspierany przez Iran - czyli był to przypadek tzw. wojny zastępczej.

Teraz jednak mamy do czynienia nie ze zestrzeleniem maszyny; czy atakiem na grupy zbrojne związane z Iranem, lecz nie należące do jego sił zbrojnych, ale mowa o ataku na członka sił zbrojnych Iranu - i to nie byle jakiego, jednego z najwyższych dowódców wojskowych. Był to atak celowy - to akurat nie budzi żadnych wątpliwości, gdyż Amerykanie nie kryją swoich intencji.

Nikt póki co nie ogłasza stanu wojny (bo któż to w dzisiejszych czasach czyni), ale niewątpliwie atak zbrojny na członka sił zbrojnych innego państwa oznacza, że w świetle międzynarodowego prawa humanitarnego mamy międzynarodowy konflikt zbrojny, gdyż prawo to ma zastosowanie, od pierwszej wystrzelonej kuli. Co to oznacza? Otóż w świetle MPH Soleimani był legalnym celem ataku jako członek sił zbrojnych Iranu. 

Osobną sprawą jest jednak, czy takie pojedyncze zabójstwo - "targeted killing", rzeczywiście powinno być dopuszczalne; czy jednak także w MKZ nie powinno się wprowadzić konieczności stwierdzenia pewnego poziomu działań zbrojnych, aby móc stosować MPH, które daje prawo do eliminowania pewnych kategorii osób. Jasno bowiem widać, że USA wykorzystują MPH do uzasadniania eliminacji niewygodnych osób w sytuacji, gdy nie mają zamiaru prowadzić negocjacji dyplomatycznych. To niebezpieczna praktyka, która będzie wykorzystywana przez inne państwa jako precedens.

Powyższe nie oznacza, że atak na Soleimaniego był legalny. Ów atak nie naruszał jedynie międzynarodowego prawa humanitarnego (tak jak nie naruszałby prawa humanitarnego - w świetle tejże logiki, którą najwyraźniej przyjmują władze amerykańskie - atak na Trumpa, który jako naczelny dowódca jest członkiem sił zbrojnych i może być przedmiotem ataku w sytuacji konfliktu zbrojnego). 

Wspomniany atak naruszał jednak zakaz użycia siły, które nie pozwala na użycie siły, jeśli nie nastąpił atak zbrojny albo gdy nie ma autoryzacji ze strony Rady Bezpieczeństwa.  USA nie uznały za atak zbrojny zestrzelenie swego drona; do tej pory nie atakowały bezpośrednio sił irańskich w odpowiedzi na ataki dokonywane przez Hezbollah czy inne grupy zbrojne wspierane przez Iran; napaść na amerykańską ambasadę w Iraku też trudno uznać jako atak zbrojny (zob nasz post na ten temat). 

Ze strony USA nastąpiło więc naruszenie zakazu użycia siły zbrojnej, ale niekoniecznie doszło do aktu agresji. Dlaczego? Otóż zgodnie z definicją agresji z 1974 r. (rezolucja ZO nr 3314), aktem agresji jest "An attack by the armed forces of a State on the land, sea or air forces, or marine and air fleets of another State" - czyli konieczne jest zaatakowanie sił jako takich, a nie pojedynczych osób - jeśli rozumieć ów przepis wąsko. Pojedyncza eliminacja danej osoby powinna więc zostać uznana jako incydent - również wiążący się z odpowiedzialnością państwa, ale nie na tyle poważny, aby mówić o agresji.

Nie zmienia to jednak faktu, że użycie siły zbrojnej na terenie Iranu może być kwalifikowane jako "atak zbrojny", na który Iran ma prawo odpowiedzieć zbrojnie, w proporcjonalny sposób.

Widmo międzynarodowego konfliktu zbrojnego pomiędzy USA a Iranem pojawia się więc regularnie, ale na szczęście zazwyczaj znika. Czy tym razem będzie podobnie? Trudno przewidzieć; tłumy na ulicach skłaniają władze irańskie do reakcji, pytanie tylko, czy bezpośredniej, czy może znów będzie to atak na jakieś cele zastępcze.

Prezydent Trump na swoim twitterze ogłasza, że Iran nie wygrał wojny, ale za to odnosił sukcesy w negocjacjach (Iran never won war but never lost negotiation!). Patrząc na sprawy z punktu widzenia humanitarnego, wojny nikt nie wygrywa, i tak trzeba w pewnym momencie wrócić do stołu negocjacyjnego.

Jedyna pociecha w tym, że przynajmniej siły amerykańskie ograniczają się do atakowania celów wojskowych. 

czwartek, 2 stycznia 2020

Szturm ambasady USA na 40. lecie Kryzysu zakładników


Protesters set a sentry box ablaze in front of the US embassy building in the Iraqi capital, Baghdad.
Demonstranci podpalają stróżówkę ambasady USA w Bagdadzie
Znalezione obrazy dla zapytania storm us embassy
Flagi Kataib Hezbollah powiewające pod murami ambasady

31 grudnia 2019 setki demonstrantów przypuściły szturm na ambasadę USA w Bagdadzie. Niektórzy próbowali przedostać się przez mur wokół placówki lub sforsować jej bramę. Podpalono części muru i samochody. Ambasada została zamknięta, ale personelu nie ewakuowano (sam ambasador przebywał akurat na urlopie).

Premier Iraku Adel Abdul Mahdi potępił atak i wezwał demonstrantów do wycofania się.

czwartek, 29 sierpnia 2019

USA zaangażowane w ataki na terytorium Iraku?

20 sierpnia doszło do wybuchu w magazynie broni niedaleko bazy wojskowej Balad w Iraku, 80 km na północ od Bagdadu. Z magazynu, należącego do Sił Mobilizacji Ludowej, miał korzystać Iran przy przerzucie broni do Syrii. Atak ten jest jednym z kilku przeprowadzonych w lipcu i sierpniu na cele w Iraku: 19 lipca w ataku w Amirli zginęło dwóch Irakijczyków, z kolei 12 sierpnia doszło do wybuchu w bazie wojskowej al-Saqr niedaleko Bagdadu.

piątek, 12 lipca 2019

Puszcza Białowieska i 43. sesja Komitetu Światowego Dziedzictwa UNESCO

Źródło: Frank Vassen/Flickr/CC BY 2.0, Polsatnews.pl

W środę, 10 lipca, zakończyła się w Baku (Azerbejdżan) 43. sesja Komitetu Światowego Dziedzictwa UNESCO (Komitet). Wzięło w niej udział 2,5 tysiąca delegatów z 180 państw-stron Konwencji UNESCO z 1972 r. w sprawie ochrony światowego dziedzictwa kulturalnego i naturalnego. Ocenie Komitetu poddano 36 nominacji o wpis na Listę Światowego Dziedzictwa. Ostatecznie na Listę wpisano 24 obiekty kulturalne (w tym polski rezerwat archeologiczny: Krzemionki – pradziejowe kopalnie krzemienia), 4 obiekty przyrodnicze i 1 obiekt mieszany. W ramach sesji przeprowadzono także szereg paneli tematycznych podczas których podkreślono m.in. znaczenie działań rządu RP dotyczących promocji zaleceń Rekomendacji Warszawskiej z 2018 r. w sprawie odbudowy i rekonstrukcji dziedzictwa kultury (zob. tu i tu). Ponadto analizie poddano stan zachowania obiektów znajdujących się już na liście oraz na Liście Światowego Dziedzictwa w Niebezpieczeństwie. W tym kontekście przedmiotem obrad była ponownie ochrona dziedzictwa przyrodniczego Puszczy Białowieskiej. Komitet zdecydował, iż wszystko, co się dzieje w Puszczy musi być bezwzględnie podporządkowane zachowaniu jej unikalnej wartości jako obszaru Światowego Dziedzictwa. Zobowiązał rząd RP do realizacji szeregu zaleceń. Jeśli polskie władze się do nich nie zastosują to Puszcza Białowieska zostanie wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa w Niebezpieczeństwie.

środa, 26 czerwca 2019

Guest post: Naruszanie międzynarodowego prawa humanitarnego we współczesnych konfliktach zbrojnych na przykładzie wojny w Jemenie

Protesty, które wybuchły w Jemenie w 2011 r., doprowadziły do dymisji jego wieloletniego prezydenta Alego Abdullaha Saleha. W lutym 2012 r. nowym szefem państwa został Abd Rabbuh Mansur Hadi. Zainicjował on bolesne dla jemeńskiego narodu reformy ekonomiczne. Powstałe w ich wyniku społeczne niezadowolenie sprawiło, iż doszło do zamieszek między oponentami a zwolennikami Hadiego. Sytuacja ta umożliwiła ruchowi Huti, dążącemu do umocnienia w kraju pozycji zajdytów, rozpoczęcie kolejnej rewolty, będącej początkiem trwającego do dziś konfliktu. 26 marca 2015 r. Arabia Saudyjska, Bahrajn, Katar, Kuwejt i Zjednoczone Emiraty Arabskie rozpoczęły interwencję militarną „Decisive Storm”, której celem było zniszczenie oddziałów Huti, wspomaganych przez Islamską Republikę Iranu. Należy pamiętać, iż wszystkie kraje, będące członkami koalicji działającej w Jemenie ratyfikowały cztery konwencje genewskie o ochronie ofiar wojny z 1949 r. Państwa te są również stronami dwóch protokołów dodatkowych do konwencji genewskich z 1977 r. 

piątek, 21 czerwca 2019

USA zaatakują Iran? Komentarz do najnowszych doniesień NYT i Reutersa

W maju pisaliśmy o rosnącym napięciu i możliwym ataku USA na Iran. W czwartek New York Times poinformował, że prezydent Trump miał wydać rozkaz ataku na Iran, który byłby odwetem za zestrzelenie przez Iran amerykańskiego drona. Iran twierdzi, że dron naruszył irańską przestrzeń powietrzną, zaś USA - że dron znajdował się w przestrzeni międzynarodowej, więc Iran nie mógł zgłosić żadnych pretensji wobec trasy przelotu drona.

Według NYT, USA chciały przeprowadzić atak na kilka celów na terytorium Iranu, w tym na radary i wyrzutnie rakiet. Rozkaz ataku miał zostać wydany, uderzenie było spodziewane około godziny 19. czasu waszyngtońskiego, ale w ostatniej chwili zostało odwołane. Media nie podają z jakich powodów prezydent Trump zrezygnował z ataku.

wtorek, 14 maja 2019

USA wysyłają okręty wojenne na Bliski Wschód

5 maja Biały Dom opublikował oświadczenie doradcy ds. bezpieczeństwa narodowego USA Johna Boltona, w którym stwierdza on, że z uwagi na "niepokojące sygnały", Stany Zjednoczone podjęły decyzję o rozmieszczeniu okrętu USS Abraham Lincoln i sił zadaniowych na Bliskim Wschodzie, „aby wysłać jasną i nie pozostawiającą wątpliwości wiadomość do irańskiego reżimu, że jakikolwiek atak przeciwko interesom Stanów Zjednoczonych albo naszych sojuszników spotka się z nieubłaganą siłą”. John Bolton w oświadczeniu podkreślił także, że USA „nie szukają wojny z irańskim reżimem”, ale są gotowe odpowiedzieć na każdy atak, niezależnie od tego czy przeprowadzą go regularne czy nieregularne siły zbrojne związane z Iranem.

piątek, 22 marca 2019

Prezydent Trump deklaruje uznanie zwierzchnictwa Izraela nad Wzgórzami Golan

Prezydenta USA Donald Trump jednym tweetem odmienił oblicze końca kampanii wyborczej w Izraelu i nieco przyćmił kolejnej kontrowersje dotyczących sposobu objęcia i sprawowania prezydentury. Trump ogłosił, że:
Po 52 latach przyszedł najwyższy czas, aby Stany Zjednoczone uznały suwerenność Izraela nad Wzgórzami Golan, które mają krytyczne znaczenie strategiczne i dla bezpieczeństwa Izraela oraz regionu.

środa, 23 stycznia 2019

Niepewna przyszłość unijnego systemu rozrachunków transakcji (i dalszej współpracy) z Iranem

We wrześniu 2018 r. informowaliśmy o szumnych acz dość enigmatycznych zapowiedziach UE, jakoby w związku z arbitralnym stosowaniem przez Stany Zjednoczone sankcji wtórnych m.in. wobec europejskich instytucji finansowych Unia miała powołać niezależny system rozrachunków płatności międzynarodowych. 

W kolejnych miesiącach pojawiały się sugestie, że mechanizm celowy (Special Purpose Vehicle, SPV) miałby zostać stworzony jedynie na potrzeby transakcji z Iranem, a zakres jego działania byłby ograniczony do mniej kontrowersyjnych transakcji handlowych.

wtorek, 7 sierpnia 2018

Zapora Ilısu: polityka, prawo do wody i wielkie zagrożenie dla Hasankeyf, jednego z najstarszych miast świata

Źródło: https://www.balkaneu.com/hasankeyf-close-to-complete-destruction-why-does-turkey-insist

W ostatnich miesiącach nasilała się dyskusja na temat ukończenia wielkiego projektu hydrologicznego w tureckim Kurdystanie: zapory Ilısu. Budowa tamy na rzece Tygrys, w obszarze historycznej Mezopotamii, w niedalekiej odległości od granic Syrii oraz Iraku (zob. mapa poniżej), rozpoczęła się w 2006 r. i dziś cały projekt zmierza ku końcowi. Od początku inwestycja ta wzbudzała kontrowersje. Po pierwsze, wskazuje się, że stworzenie olbrzymiego sztucznego zbiornika wodnego (o powierzchni 300 km2) doprowadzi do istotnych zmian stosunków wodnych i klimatycznych na całym Bliskim Wschodzie, w szczególności ograniczy dostęp do wody w Syrii i Iraku. Może to spowodować wielkie susze, uzależniając państwa leżące poniżej zapory Ilısu od “dobrej woli” władz w Ankarze. W ten sposób Turcja wzmocni swoją pozycję na Bliskim Wschodzie, co może także skutkować poważnymi konfliktami z sąsiednim Iranem. Po drugie, powstanie wielkiego zbiornika wodnego w dolinie Tygrysu wiąże się z wysiedleniem ludności kurdyjskiej od wieków zamieszkującej te obszary. Nie ulega bowiem wątpliwości, że jednym z celów władz tureckich są represje wobec Kurdów oraz ich ambicji niepodległościowych wzmocnionych przez konflikty zbrojne w sąsiednich Syrii i Iraku. Może to na lata utrudnić proces pokojowy w regionie. Po trzecie, wody nowego zbiornika pochłoną zabytki starożytnego Hasankeyf, jednego z najstarszych miast świata. Ocenia się, że ślady pierwszego osadnictwa w tym miejscu - bezcenne neolityczne jaskinie - pochodzą sprzed ok. 6 tysięcy lat p.n.e. Hasankeyf co roku odwiedzają dwa miliony turystów. To miejsce to prawdziwy skarb oraz bardzo ważne źródło dochodów lokalnej społeczności. Dlatego trwa walka o wpisanie go na Listę Dziedzictwa Światowego UNESCO. Już w 2009 r., na skutek protestów archeologów oraz organizacji kurdyjskich z finansowania prac wycofali się zagraniczni inwestorzy. Bez zgody Turcji wpis na Listę nie będzie jednak możliwy. Czas goni. W lutym 2018 r. tama została ukończona, a na początku czerwca rozpoczęło się napełnianie zbiornika wodą. W połowie czerwca na żądanie Iraku wstrzymano jednak na krótko ten proces (zob. tu). W lipcu zaś zaniepokojenie możliwymi zmianami klimatycznymi w regionie, w szczególności burzami piaskowymi, wyraził Iran (zob. tu).

Źródło: http://www.hasankeyf.org/eng/projects.htm 

poniedziałek, 6 sierpnia 2018

Amerykańskie sankcje przeciwko Iranowi wchodzą w życie

Stany Zjednoczone, tak jak sugerowały, podtrzymały dzisiejszy termin wejścia w życie sankcji gospodarczych przeciwko Iranowi (nasz post tutaj); odpowiednio dziś został przyjęty prezydencki Executive Order (E.O) of August 6, 2018, “Reimposing Certain Sanctions With Respect to Iran”, mocą którego dokonano kodyfikacji uprzednio obowiązujących EOs. Tak jak deklarowała uprzednio, Unia Europejska podtrzymuje żal spowodowany tą decyzję i próbę zastosowania tzw. blocking regulation (zob. nasz post). Iran, tak jak deklarował, nadal dowodzi, że sankcje nie będą miały większego wpływu (NYT, Renewed U.S. Sanctions Target Iran's Economy, Tehran Cool on Talks). Można by zatem rzec, że każdy dotrzymał słowa, amerykańskie sankcje ani europejska odpowiedź nie osiągną deklarowanego skutku, a sytuacja w skali makroekonomicznej nie ulegnie zmianie. Zarazem jest to kolejny przyczynek do niszczenia systemu multilateralnego.